{"id":1455,"date":"2009-08-04T13:15:06","date_gmt":"2009-08-04T10:15:06","guid":{"rendered":"http:\/\/politeknik.org.tr\/\/?p=1455"},"modified":"2014-02-11T17:55:41","modified_gmt":"2014-02-11T15:55:41","slug":"yeterli-yetkin-vb-muhendislik-tasarilari-armagan-oztuksavul","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/yeterli-yetkin-vb-muhendislik-tasarilari-armagan-oztuksavul\/","title":{"rendered":"Yeterli, Yetkin vb. M\u00fchendislik Tasar\u0131lar\u0131 – Arma\u011fan \u00d6ztuksavul*"},"content":{"rendered":"

Sunu\u015f<\/strong><\/p>\n

Bilindi\u011fi gibi D\u00fcnya Ticaret \u00d6rg\u00fct\u00fc-WTO\u2019nun ge\u00e7ti\u011fimiz 30 Kas\u0131m\u2019da yap\u0131lmak istenen zirvesinde \u201cmilenyum raund\u201d (bin y\u0131ll\u0131k d\u00f6nem) denen g\u00f6r\u00fc\u015fmeler turu ba\u015flayacakt\u0131. Ancak bu giri\u015fim emperyalistler a\u00e7\u0131s\u0131ndan ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131kla sonu\u00e7land\u0131. ABD\u2019nin Seattle kentinde toplanan y\u00fczbine yak\u0131n emek\u00e7i ve k\u00fcreselle\u015fme kar\u015f\u0131t\u0131n\u0131n yo\u011fun protestolar\u0131 sonucu zirvenin a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131 yap\u0131lamam\u0131\u015f ve karar al\u0131namadan bitmi\u015fti. E\u011fer bu toplant\u0131da milenyum raund g\u00fcndemi olu\u015fturulabilseydi tar\u0131mla birlikte en \u00f6nemli maddelerden biri hizmetlerin tam liberizasyonu (tam olarak serbest piyasaya a\u00e7\u0131lmas\u0131) olacakt\u0131. ABD\u2019nin haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 bu g\u00fcndem maddesinde hi\u00e7bir alan d\u0131\u015far\u0131da b\u0131rak\u0131lmaks\u0131z\u0131n 70 civar\u0131nda hizmet bi\u00e7imi say\u0131lm\u0131\u015f ve m\u00fchendislik mimarl\u0131k da bu alanlar\u0131n aras\u0131nda yer alm\u0131\u015ft\u0131. Bug\u00fcn emperyalist bir odaktan ba\u015fka bir \u015fey olmayan AB\u2019nin yeniden canland\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 milenyum raund toplant\u0131lar\u0131nda hizmetlerin tam liberizasyonu yine g\u00fcndeme gelecektir. GATT s\u00fcrecinin sonucu olan Ticaretle \u0130lgili Hizmetler Anla\u015fmas\u0131 hem hizmet hem kapsam\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan geni\u015fletilmek isteniyor hem de serbest piyasan\u0131n \u00f6n\u00fcndeki t\u00fcm kamucu engeller kald\u0131r\u0131lmak isteniyor. T.C. devleti milenyum raund ve MAI gibi anla\u015fmalarla yaz\u0131lmakta olan emperyalizmin yeni anayasas\u0131na bazen IMF, DB dayatma \u00f6nermeleriyle bazen de geleneksel i\u015fbirlik\u00e7i refleksi ile g\u00f6n\u00fcll\u00fc olarak angaje olmu\u015ftur. Sosyal g\u00fcvenli\u011fin yok edili\u015fi, \u00f6zelle\u015ftirme tahkim ve haz\u0131rlanmakta olan \u201ctar\u0131m reformu\u201d gibi d\u00fczenlemelerle\u00a0 bu me\u2019\u015fum anayasaya uyum yasalar\u0131n\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r. Hizmetlerin tam olarak piyasaya a\u00e7\u0131lmas\u0131 bi\u00e7imindeki sald\u0131r\u0131n\u0131n somut uyum yasas\u0131ndan olan Yap\u0131 Denetimi KHK ve uzman m\u00fchendislik KHK tasar\u0131s\u0131nda da g\u00f6r\u00fclmemektedir. Her \u015fey gibi kamusal denetim, kamusal e\u011fitim ve kamu yarar\u0131na m\u00fchendislik terkedilerek piyasan\u0131n g\u00f6r\u00fcnmez eli denen bir mekanizma ile bu alanlar\u0131n d\u00fczenlenece\u011fi umulmaktad\u0131r. Bu g\u00f6r\u00fcnmez elin, g\u00f6r\u00fcnmedi\u011fi gibi, var olmad\u0131\u011f\u0131 da malumdur. Bu s\u00f6ylem kapitalizmin en vah\u015fi ve kurals\u0131z s\u00f6m\u00fcr\u00fc d\u00f6neminin yeniden ya\u015fat\u0131lmas\u0131n\u0131n ideolojisinden ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir.<\/p>\n

Mevcut sistemin, e\u011fitimden ba\u015flayarak olu\u015fturdu\u011fu e\u015fitsizlik, yetkin, yeterli, uzman, sertifikal\u0131, profesyonel vb. m\u00fchendislik, mimarl\u0131k tan\u0131mlar\u0131yla tescillenerek m\u00fchendisler, mimarlar, serbest piyasa ko\u015fullar\u0131 denen vah\u015fi ormana terkedilmek istenmektedirler. Sorunlara e\u011fitim, sanayi, istihdam, b\u00f6l\u00fc\u015f\u00fcm gibi t\u00fcm alanlar\u0131 kapsayacak b\u00fct\u00fcnsel bir bak\u0131\u015fla yakla\u015farak, kayna\u011f\u0131na inmek ve \u00e7\u00f6zmeye \u00e7al\u0131\u015fmak yerine, varolan e\u015fitsizli\u011fi derinle\u015ftiren ve nitelik eksikli\u011fini normal kar\u015f\u0131layan bir yakla\u015f\u0131m benimsenmi\u015ftir. Bu e\u015fitsizlik ve nitelik i\u00e7inde \u201ciyi\u201dler tespit edilmek istenmekte ve altta kalan\u0131n can\u0131 \u00e7\u0131ks\u0131n denmektedir. Birer \u015firket haline gelen \u00fcniversiteler i\u00e7inde sermaye yap\u0131lar\u0131 g\u00fc\u00e7l\u00fc \u00fcniversiteler akredite edilirken, paras\u0131 olan ve m\u00fc\u015fteri haline gelerek bu okullardan mezun olan f\u00f6\u011frenciler de akredite edilerek di\u011ferleri i\u00e7in ba\u015f\u0131n\u0131z\u0131n \u00e7aresine bak\u0131n denmektedir.<\/p>\n

Uzun s\u00fcredir planlara da yans\u0131m\u0131\u015f olan ve i\u015fg\u00fcc\u00fc arz\u0131 d\u00fc\u015fen Avrupa\u2019ya i\u015fg\u00fcc\u00fc arz\u0131 hedefini saklamayan yakla\u015f\u0131mlarla da bu giri\u015fim uyum i\u00e7indedir. AB\u2019de m\u00fchendislik yapacak az say\u0131da m\u00fchendisin saptanmas\u0131 ve geri kalanlar\u0131n \u201cakredite olamam\u0131\u015flar\u201d olarak ucuz i\u015fg\u00fcc\u00fc haline gelmesi de sa\u011flanacakt\u0131r.<\/p>\n

Ne yaz\u0131k ki, bilerek ya da bilmeyerek, K\u00fcreslle\u015fme-YDD adlar\u0131yla y\u00fcr\u00fct\u00fclen emperyalist politikalara angaje olanlar sadece devlet ve egemen sermaye de\u011fildir. Odalarda birbirileri ile kesi\u015fim k\u00fcmeleri de olan ba\u015fl\u0131ca \u00fc\u00e7 kesim farkl\u0131 gerek\u00e7elerle bu s\u00fcrece eklemleniyorlar.<\/p>\n

–\u00a0\u00a0\u00a0 TMMOB i\u00e7inde b\u00fcro ve k\u00fc\u00e7\u00fck at\u00f6lye sahiplerince temsil edilen ve iki temel s\u0131n\u0131f\u0131n aras\u0131na s\u0131k\u0131\u015f\u0131p kalm\u0131\u015f, ama son zamanlarda tercihini sermayeden yana koymu\u015f olan k\u00fc\u00e7\u00fck giri\u015fim;
\n–\u00a0\u00a0\u00a0 \u015eirketlerde elde etti\u011fi y\u00f6netici konumunu patronluk sanarak TMMOB\u2018nin kurulu\u015fundaki elitizmi canland\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015fan m\u00fchendis aristokrasisi;
\n–\u00a0\u00a0\u00a0 Fiili olarak \u015firketle\u015fmeye ba\u015flayan ve trilyonlarla \u00f6l\u00e7\u00fclen gelirlere sahip odalar\u0131n baz\u0131lar\u0131nda, mevcut durumu korumak isteyen ve art\u0131k devletle iyi ili\u015fki aray\u0131\u015f\u0131 i\u00e7indeki y\u00f6netim kastlar\u0131;<\/p>\n

Beraberce bu eklemlemenin y\u00fcr\u00fct\u00fcc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcne soyunmu\u015flard\u0131r. Bu kesimlerin temsilcilerinin \u00e7o\u011fu, sol geleneklerden geldi\u011fi i\u00e7in, serbest piyasac\u0131 yakla\u015f\u0131mlar\u0131n\u0131 kamu \u00e7\u0131kar\u0131 gibi g\u00f6stermeye \u00e7al\u0131\u015fmakta sol g\u00f6sterip sa\u011f vurmaktad\u0131rlar. Bu kesimlerin giri\u015fimi yeni de\u011fil on y\u0131la yay\u0131lan bir s\u00fcre\u00e7tir ve K\u00f6rfez depremini f\u0131rsat bilmi\u015flerdir.<\/p>\n

\u201cDevletle ili\u015fki aray\u0131\u015flar\u0131n\u0131n son \u00f6rnekleri, \u00f6zellikle in\u015faat, mimarl\u0131k ve makine birimlerinde seslendirilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131lan \u201cpe\u015ftemall\u0131 m\u00fchendislik mimarl\u0131k\u201d \u2019tasar\u0131lar\u0131nda da g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Pe\u015ftamal bilindi\u011fi gibi usta \u00e7\u0131rak ili\u015fkisinin en kat\u0131 kurallarla ya\u015fand\u0131\u011f\u0131 lonca sisteminin bir simgesi ve her sabah t\u00f6renle ku\u015fan\u0131lan mesleki bir \u00fcnvand\u0131r. Bir s\u00fcredir mimarl\u0131k meslek yasas\u0131, sertifikal\u0131 m\u00fchendislik, profesyonel m\u00fchendislik gibi isimlerle sunulan tasar\u0131lar, k\u00fc\u00e7\u00fck giri\u015fimin \u201c\u00e7a\u011fda\u015f\u201d pe\u015ftemall\u0131 sisteminin somut ifadesidirler. Bu tasar\u0131larda, okullardan mezun olan m\u00fchendisler, mimarlar belli bir s\u00fcre yetkisiz olarak \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ktan sonra bir kurul taraf\u0131ndan yeterli g\u00f6r\u00fcl\u00fcrse yetkilendirileceklerdir. (\u201cMimar adaylar\u0131\u201d mimar; in\u015faat m\u00fchendisleri, sertifikal\u0131 m\u00fchendis; makine m\u00fchendisleri, profesyonel m\u00fchendis vb. \u00fcnvanlar alacaklard\u0131r.) Bu kurullarda bakanl\u0131klar\u0131n da temsilcileri olacakt\u0131r. Bu, m\u00fchendis mimar odalarn\u0131 bakanl\u0131klara ba\u011flaman\u0131n \u00f6n ad\u0131m\u0131d\u0131r. M\u00fchendis mimarlar\u0131n mezun olduklar\u0131nda formasyon farkl\u0131l\u0131klar\u0131n\u0131n ve eksikliklerinin sorumlusu, sermaye d\u00fczeninin e\u011fitim sistemi de\u011filmi\u015f gibi, zorunlu g\u00f6\u00e7\u00fcn, \u00e7arp\u0131k kentle\u015fmenin bir depremde veya selde yerle bir olan binalar\u0131n, r\u00fc\u015fvetin, i\u015fkazalar\u0131n\u0131n, g\u00fcvenliksiz \u00e7al\u0131\u015fman\u0131n, insan sa\u011fl\u0131\u011f\u0131yla oynaman\u0131n, topra\u011f\u0131n, suyun, havan\u0131n ya\u015fanmaz k\u0131l\u0131nmas\u0131n\u0131n sorumlusu ve bizzat faili, sermaye d\u00fczeni ve onun devleti de\u011filmi\u015f gibi, b\u00fct\u00fcn bu pisliklerin sorumlulu\u011fu m\u00fchendis ve mimarlara y\u00fcklenmektedir. Bu pislikler, \u00e7\u00fcr\u00fcm\u00fc\u015fl\u00fckler g\u00f6sterilerek yeni kastlar\u0131n haz\u0131rl\u0131\u011f\u0131 yap\u0131lmaktad\u0131r. Sermaye d\u00fczeninin ve onun devletinin sorumlusu oldu\u011fu sorunlar kar\u015f\u0131s\u0131nda, yine devlete yaslanarak \u00e7\u00f6z\u00fcm aranmaktad\u0131r.<\/em><\/p>\n

TMMOB\u2019nin \u00fcyelerine ve halka kar\u015f\u0131 sorumlulu\u011funu yerine getirebilmesi, mesleki geli\u015fimi sa\u011flayabilmesi i\u00e7in devletten \u00f6rg\u00fctsel ba\u011f\u0131ms\u0131z konumunu s\u00fcrd\u00fcrebilmesi gerekmektedir. Elbette TMMOB ve birimler MPM gibi TSE gibi \u00e7e\u015fitli kurulu\u015flarda yer almakta, baz\u0131 kurulu\u015flarla \u00e7e\u015fitli mesleki \u00e7al\u0131\u015fmalara girilmektedir. T\u00fcm bu ili\u015fkilerde emekten, halktan yana tav\u0131r ve \u00f6rg\u00fctsel ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n korunmas\u0131 g\u00f6zetilmelidir. Mesleki denetim emekten halktan yana mesleki politikalar \u00fcretimi, ayd\u0131n sorumlulu\u011funun yerine getirilmesi, \u00fcyelerinin \u00e7\u0131karlar\u0131n\u0131n sermayeye ve devlete kar\u015f\u0131 korunmas\u0131 \u00f6rg\u00fctsel ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 zorunlu k\u0131lmaktad\u0131r.\u201c(Nas\u0131l bir TMMOB – ECTE (Emek Cephesinde Teknik Elemanlar), 1995.s 13)
\n<\/strong>
\n5 Y\u0131la yak\u0131n bir zaman \u00f6nce yaz\u0131lm\u0131\u015f bir bro\u015f\u00fcrden yap\u0131lan bu uzunca al\u0131nt\u0131, sanki 17 A\u011fustos 1999 depremi sonras\u0131 ya\u015fananlar\u0131n habercisi gibi. TMMOB\u2019ye 12 Eyl\u00fcl sonras\u0131 sirayet etmeye \u00e7al\u0131\u015fan elitizm etkisini \u00e7e\u015fitli bi\u00e7imlerde g\u00f6stermektedir ve bu elitizmin elbette ekonomik ve politik dayanaklar\u0131 mevcuttur. Okuldan\u00a0 mezun olan m\u00fchendis ve mimarlar\u0131n yetkilerinin k\u0131s\u0131tlanmas\u0131, yetkili m\u00fchendis mimar arz\u0131n\u0131 daraltacakt\u0131r. Bu durum ise, daha az say\u0131da yetkili m\u00fchendis mimar\u0131n talep sabit kalsa da fiyat\u0131n\u0131 art\u0131rabilecektir. En az\u0131ndan bu giri\u015fimlerden b\u00f6yle beklentileri olanlar vard\u0131r.<\/p>\n

\u201cSertifikasyon uygulamas\u0131 ile bug\u00fcn bir yada iki m\u00fchendisin \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 k\u00fc\u00e7\u00fck proje ofislerinin b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu imza yetkisi olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in kapanacak, bunlar\u0131n yerini birka\u00e7 tane sertifikal\u0131 m\u00fchendis mimar\u0131n alt\u0131nda stajyer olarak \u00e7al\u0131\u015fan m\u00fchendis-mimarlardan olu\u015fan orta ve b\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7ekli proje ofisleri alacakt\u0131r. Sertifikasyon uygulamas\u0131 uzman olan ve olmayan diye m\u00fchendisleri iki kategoriye b\u00f6lecek, uzman olmayan m\u00fchendisleri uzman olanlar\u0131n emrine vererek m\u00fchendis-mimarlar aras\u0131nda bir kast yaratacakt\u0131r. Kar mekanizmas\u0131 projeleri bu \u201cyeterli\u201d olmad\u0131\u011f\u0131 s\u00f6ylenen m\u00fchendis-mimarlar\u0131n yapmas\u0131n\u0131 \u201cuzmanlar\u0131n\u201d ise sadece imza atmas\u0131n\u0131 getirecektir.\u201d<\/em>(Emin \u00c7etin, Sol Dergisi)
\n<\/strong>
\nUzman m\u00fchendislik tasar\u0131s\u0131n\u0131n nas\u0131l bir k\u00f6lelik sistemi olu\u015fturdu\u011fu tart\u0131\u015fmas\u0131z olarak g\u00f6r\u00fclebilmektedir. Gen\u00e7 m\u00fchendislerin ve \u00f6zellikle de Anadolu \u00dcniversitelerinden mezun olanlar\u0131n sokulmak istendi\u011fi katmerli s\u00f6m\u00fcr\u00fc mekanizmas\u0131 kolay anla\u015f\u0131labilmektedir. Tart\u0131\u015fmalarda \u015fimdilik fazla g\u00fcndeme gelmeyen konu, ilk al\u0131nt\u0131da dikkat \u00e7ekildi\u011fi bi\u00e7imde bu tasar\u0131n\u0131n TMMOB\u2019nin \u00f6rg\u00fctsel ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131na ili\u015fkin problemdir. Mimar Ra\u015fit G\u00f6k\u00e7eli uzman m\u00fchendislik mimarl\u0131k tasar\u0131lar\u0131nda biri olan \u201cMimarl\u0131k Meslek Yasas\u0131\u201dn\u0131n\u00a0 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc 1993 kongre s\u00fcrecinde bunu dile getirmi\u015ftir. \u201cMimarl\u0131k meslek yasa tasla\u011f\u0131n\u0131n en sak\u0131ncal\u0131 taraflar\u0131ndan biri TMMOB\u2019nin H\u00fck\u00fcmet D\u0131\u015f\u0131 \u00d6rg\u00fct olma prati\u011fini d\u0131\u015flayan bir anlay\u0131\u015f\u0131 sergilemesidir. H\u00fck\u00fcmet organlar\u0131n\u0131n \u201cvasili\u011fi\u201d \u201ckoruyuculu\u011fu\u201d alt\u0131nda g\u00f6rev yapan bir Mimarlar Odas\u0131 \u00f6nerilmektedir. Bu ise mimarlar ve m\u00fchendislerin toplumsal prat\u0131k i\u00e7inde 1954\u2019ten hatta 1927\u2019den\u00a0 bu yana elde ettikleri\u00a0 bask\u0131 grubu olma yeteneklerini k\u00f6reltici ve toplumsal itibarlar\u0131n\u0131 zedeleyici bir durumdur.\u201d<\/em> (Mimarlara Mektup.1992, \u00d6zel Say\u0131)<\/strong><\/p>\n

Sorunun temel kaynaklar\u0131ndan biri bu d\u00fczenin dayatt\u0131\u011f\u0131 e\u011fitim sorunudur. 1995 itibar\u0131yla yap\u0131lan bir \u00e7al\u0131\u015fmada 52 \u00fcniversitenin 46\u2019\u0131nda m\u00fchendislik e\u011fitimi verilmekte oldu\u011fu ve Bo\u011fazi\u00e7i \u00dcniversitesiyle, Harran \u00dcniversitesi aras\u0131nda e\u011fitim farkl\u0131l\u0131\u011f\u0131ndan \u00e7ok, bir u\u00e7urumdan s\u00f6z edilmekteydi. Devlet kalk\u0131nma planlar\u0131na yans\u0131d\u0131\u011f\u0131 gibi, bir taraftan AB ile entegrasyon hedefi ve dolays\u0131yla ucuz ve e\u011fitimli bir i\u015fg\u00fcc\u00fc olu\u015fturma, bir taraftan da \u00fcniversite \u00f6n\u00fcndeki y\u0131\u011f\u0131lmay\u0131 azaltma fikriyle gecekondu \u00fcniversiteler a\u00e7maktad\u0131r. \u0130kinci olarak sermayenin de m\u00fchendis \u00e7o\u011funlu\u011fu a\u00e7\u0131s\u0131ndan mesleki a\u00e7\u0131dan iyi yeti\u015fmi\u015f m\u00fchendis talebi bulunmamaktad\u0131r. \u00dcniversiteler toplum yarar\u0131n\u0131n temel al\u0131narak, e\u011fitimin niteli\u011finin y\u00fckseltilece\u011fi; t\u00fcm \u00fcniversitelerde e\u015fit ve \u00fccretsiz bir e\u011fitim verilece\u011fi; \u00f6zg\u00fcr ve bilimsel ortamlar\u0131n olu\u015fturulaca\u011f\u0131 bi\u00e7imde yap\u0131land\u0131r\u0131lmad\u0131\u011f\u0131 s\u00fcrece cahil ve sorumluluklar\u0131n\u0131n fark\u0131nda olmayan m\u00fchendis ve mimarlar\u0131n yeti\u015fece\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r. TMMOB m\u00fccadelesinde temel arg\u00fcmanlardan biri olarak bunu \u00f6n\u00fcne koymal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Bilgili ve nitelikli m\u00fchendis mimarlar yeti\u015fse de sorun yine \u00e7\u00f6z\u00fclmeyecektir. \u00c7\u00fcnk\u00fc bilmek ve uygulamak farkl\u0131 s\u00fcre\u00e7lerdir. Mesle\u011finin gerektirdi\u011fi teknolojik formasyonu iyi kazanm\u0131\u015f ve meslek eti\u011fini bilen m\u00fchendis mimar\u0131n \u00fczerinde de sistemin ekonomik yasalar\u0131 i\u015flemektedir. \u201cMesle\u011fin uygulanmas\u0131nda g\u00f6r\u00fclen eksik ve yanl\u0131\u015fl\u0131klar sadece mesleki yetersizlikten kaynaklanm\u0131yor, hatta b\u00fcy\u00fck oranda mesleki yetersizlikten kaynaklanm\u0131yor. Kapitalist sistemde neyin nas\u0131l yap\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 toplumsal \u00e7\u0131karlar ve bu do\u011frultuda kullan\u0131lan mesleki bilgi de\u011fil kar mekanizmalar\u0131 beliriliyor.\u201d<\/em> (Emin \u00c7etin \u00f6l\u00e7\u00fc gazetesi Say\u0131 49 s.3)<\/strong> Projelerde ve uygulamalardaki yanl\u0131\u015flar\u0131n ne kadar\u0131n\u0131n bilgi eksikli\u011finden kaynakland\u0131\u011f\u0131 iyi g\u00f6r\u00fclmelidir. Bir m\u00fchendis, bir preste i\u015f g\u00fcvenli\u011fi \u00f6nleminin \u00f6nemini ahlaki olarak bilebilir, teknolojik olarak nas\u0131l yap\u0131laca\u011f\u0131n\u0131 da bilebilir. Ama bu \u00f6nlemin maliyetini kar\u015f\u0131lamak fiili olarak patronun ukdesindedir.\u201d<\/p>\n

Elbette bu tespitle elimizi kolumuzu ba\u011flay\u0131p beklemeyece\u011fiz. Ama sorunun ger\u00e7ek nedeni iyi tespit edilebilirse hem talepler hem de \u201ciyile\u015ftirme\u201d giri\u015fimleri daha do\u011fru tespit edilebilir.<\/p>\n

Sonu\u00e7<\/strong>
\nUzman, yetkin, yeterli, sertifikal\u0131 ve profesyonel m\u00fchendislik tasar\u0131lar\u0131 b\u00fct\u00fcnseldir.<\/p>\n

–\u00a0\u00a0\u00a0 Tasar\u0131lar K\u00fcreselle\u015fme-YDD adlar\u0131 ile olu\u015fturulan emperyalizmin tam liberalizasyon\u00a0\u00a0 politikalar\u0131yla uyum i\u00e7indedir.<\/p>\n

–\u00a0\u00a0\u00a0 Tasar\u0131lar, gerek\u00e7e olarak \u00f6ne \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 sorunlar\u0131 \u00e7\u00f6zmeyecektir.<\/p>\n

–\u00a0\u00a0\u00a0 Tasar\u0131lar, m\u00fchendisler, mimarlar aras\u0131nda kast sistemi olu\u015fturarak korkun\u00e7 bir s\u00f6m\u00fcr\u00fc mekanizmas\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r.<\/p>\n

–\u00a0\u00a0\u00a0 Tasar\u0131lar, proje aln\u0131nda tekelle\u015fme ve rant kavgas\u0131 olu\u015fturacakt\u0131r.<\/p>\n

–\u00a0\u00a0\u00a0 Tasar\u0131lar, TMMOB ve birimlerini devlet organlar\u0131na ba\u011flaman\u0131n \u00f6n ad\u0131m\u0131 olacakt\u0131r.<\/p>\n

–\u00a0\u00a0\u00a0 Tasar\u0131lara t\u00fcmden kar\u015f\u0131 \u00e7\u0131k\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

–\u00a0\u00a0\u00a0 Tasar\u0131lar\u0131n, gerek\u00e7e olarak \u00f6ne \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 sorunlar i\u00e7in alternatif \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerileri sunulmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Karar tasla\u011f\u0131<\/strong>
\nTMMOB, mevcut e\u015fitsizli\u011fi temel alan ve b\u00fct\u00fcnc\u00fcl bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131yla sorunlar\u0131n kayna\u011f\u0131na inmeyen, m\u00fchendisler ve mimarlar aras\u0131nda kastla\u015fma olu\u015fturacak yetkin, yeterli, uzman, sertifikal\u0131, profesyonel vb. adlarla hi\u00e7bir kurumsall\u0131k olu\u015fturmaz ve bu tasar\u0131lar\u0131 savunmaz.<\/p>\n

*Arma\u011fan \u00d6ZTUKSAVUL
\nCemalettin K\u00dc\u00c7\u00dcK
\nBehice \u00c7A\u011eLAR
\nHamza KO\u00c7
\nSoydan KENE\u015e
\nAyla \u00d6NER
\n\u00dclk\u00fc HATMAN
\nOzan Devrim YAY
\nEmin \u00c7ET\u0130N
\nAli Hasan BARK
\nB. Birol\u00a0 \u00d6ZDEM\u0130R
\nZehra G\u00fcner\u00a0 AKAD
\nNurten G\u00dcLTEK\u0130N
\nFaik ULA\u015e
\nTezcan E. ABAY
\nM. Tevfik \u00d6ZL\u00dcDEM\u0130R
\nOktay GAZ\u0130O\u011eLU
\nZafer ANADOLU<\/p>\n


\n28-29 Nisan 2000\u2019de I. M\u00fchendislik, Mimarl\u0131k Kurultay\u0131\u2019na sunulmu\u015ftur.<\/strong><\/em><\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n

Yukar\u0131daki\u00a0metinde de s\u00f6z\u00fc edilen ve\u00a0tasar\u0131lar\u0131n gerek\u00e7e olarak \u00f6ne \u00e7\u0131kard\u0131\u011f\u0131 sorunlar i\u00e7in alternatif \u00e7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerileri 18-02-2000’de \u00a0MMO Genel K<\/em><\/strong>urulu’nda da\u011f\u0131t\u0131lan metinde sunulmu\u015ftur.<\/em><\/strong><\/p>\n

 <\/p>\n

\u00c7\u00f6z\u00fcm \u00f6nerileri i\u00e7in ip u\u00e7lar\u0131:<\/strong><\/p>\n

\u2022\u00a0Sorunlar\u0131n e\u011fitim sistemi ile ilgileri kurularak; e\u015fit, \u00fccretsiz, bilimsel, \u00f6zg\u00fcr ve niteli\u011fi toplum yarar\u0131 g\u00f6zetilerek y\u00fckseltilmi\u015f bir e\u011fitim i\u00e7in d\u00fc\u015f\u00fcnce ve eylem baz\u0131nda m\u00fccadele edilmelidir.
\n\u2022\u00a0Mevcut m\u00fchendis ve mimarlar\u0131n e\u015fitsiz ve\/veya niteli\u011fi yetersiz e\u011fitimden kaynakl\u0131 bilgisizliklerinin sorumlusu devlettir. TMMOB, temel konularda, bunlar\u0131 ortadan kald\u0131racak bir meslek i\u00e7i e\u011fitim seferberli\u011finin program\u0131n\u0131\u00a0 haz\u0131rlamal\u0131d\u0131r. Bu program\u0131n uygulanmas\u0131 sonucunda olu\u015facak yarar, kamu yarar\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in ve bu problemin kayna\u011f\u0131 sistemin e\u011fitim politikalar\u0131 oldu\u011fu i\u00e7in finansman\u0131, h\u00fck\u00fcmet b\u00fct\u00e7esinden faizlerden ve sava\u015f harcamalar\u0131ndan kesinti yaparak sa\u011flanmal\u0131d\u0131r. Yine bu kamu yarar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclerek bu program\u0131n e\u011fiticilerinin en az\u0131ndan bir k\u0131sm\u0131n\u0131n bir toplumsal dayan\u0131\u015fma mant\u0131\u011f\u0131 i\u00e7inde g\u00f6n\u00fcll\u00fc olacaklar\u0131 bir kampanya \u00f6rg\u00fctlenmelidir. Bu s\u00fcre\u00e7te sermayeden ve devletten \u00f6rg\u00fctsel ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131n korunmas\u0131na \u00f6zen g\u00f6sterilmelidir. \u0130\u015f\u00e7i sa\u011fl\u0131\u011f\u0131, i\u015f g\u00fcvenli\u011fi ve meslek eti\u011fi gibi baz\u0131 acil konularda \u00fccretsiz e\u011fitim vermek i\u00e7in kamusal finans beklenmeden harekete ge\u00e7ilmelidir.
\n\u2022\u00a0Uzun e\u011fitim gerektiren uzmanl\u0131k konular\u0131 i\u00e7in \u015fu an i\u015flevsiz bulunan y\u00fcksek lisans e\u011fitimi temelden de\u011fi\u015ftirilerek d\u00fczenlenmeli ve bu \u00f6\u011frencilerin istekleri halinde t\u0131pta oldu\u011fu gibi kamusal istihdam\u0131 sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.
\n\u2022\u00a0Mesleki denetim konusunda odalar \u015fimdi oldu\u011fundan daha kapsaml\u0131 bir \u00e7al\u0131\u015fma ve sorumluluk i\u00e7ine girmelidir.
\n\u2022\u00a0Bilgilerine uygun olarak mesleklerini icra etmede veya mesleki etik a\u00e7\u0131s\u0131ndan\u00a0 uygulamada sorun ya\u015fayan \u00fcyelerin arkas\u0131nda dayan\u0131\u015fmac\u0131 ve eylemci bir tarzda odalar yer almal\u0131d\u0131r. B\u00f6ylece i\u015fsizlik korkusuyla veya i\u015fyerindeki yaln\u0131zl\u0131\u011f\u0131ndan dolay\u0131 do\u011fru tav\u0131r almayan m\u00fchendis mimarlar\u0131n toplum yarar\u0131na davranmalar\u0131 sa\u011flanmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

Arma\u011fan \u00d6ztuksavul\u00a0\u00a0\u00a0Hayati CAN<\/p>\n

 <\/p>\n

 <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Sunu\u015f\nBilindi\u011fi gibi D\u00fcnya Ticaret \u00d6rg\u00fct\u00fc-WTO\u2019nun ge\u00e7ti\u011fimiz 30 Kas\u0131m\u2019da yap\u0131lmak istenen zirvesinde \u201cmilenyum raund\u201d (bin y\u0131ll\u0131k d\u00f6nem) denen g\u00f6r\u00fc\u015fmeler turu ba\u015flayacakt\u0131. Ancak bu giri\u015fim emperyalistler a\u00e7\u0131s\u0131ndan ba\u015far\u0131s\u0131zl\u0131kla sonu\u00e7land\u0131. ABD\u2019nin Seattle kentinde toplanan y\u00fczbine yak\u0131n emek\u00e7i ve k\u00fcreselle\u015fme kar\u015f\u0131t\u0131n\u0131n yo\u011fun protestolar\u0131 sonucu zirvenin a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131 yap\u0131lamam\u0131\u015f ve karar al\u0131namadan bitmi\u015fti. E\u011fer bu toplant\u0131da milenyum raund g\u00fcndemi olu\u015fturulabilseydi tar\u0131mla birlikte en \u00f6nemli maddelerden biri hizmetlerin tam liberizasyonu (tam olarak serbest piyasaya a\u00e7\u0131lmas\u0131) olacakt\u0131. ABD\u2019nin haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 bu g\u00fcndem maddesinde hi\u00e7bir alan d\u0131\u015far\u0131da b\u0131rak\u0131lmaks\u0131z\u0131n 70 civar\u0131nda hizmet bi\u00e7imi say\u0131lm\u0131\u015f ve m\u00fchendislik mimarl\u0131k da bu alanlar\u0131n aras\u0131nda yer alm\u0131\u015ft\u0131. Bug\u00fcn emperyalist bir odaktan ba\u015fka bir \u015fey olmayan AB\u2019nin yeniden canland\u0131rmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 milenyum raund toplant\u0131lar\u0131nda hizmetlerin tam liberizasyonu yine g\u00fcndeme gelecektir. GATT s\u00fcrecinin sonucu olan Ticaretle \u0130lgili Hizmetler Anla\u015fmas\u0131 hem hizmet hem kapsam\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan geni\u015fletilmek isteniyor hem de serbest piyasan\u0131n \u00f6n\u00fcndeki t\u00fcm kamucu engeller kald\u0131r\u0131lmak isteniyor. T.C. devleti milenyum raund ve MAI gibi anla\u015fmalarla yaz\u0131lmakta olan emperyalizmin yeni anayasas\u0131na bazen IMF, DB dayatma \u00f6nermeleriyle bazen de geleneksel i\u015fbirlik\u00e7i refleksi ile g\u00f6n\u00fcll\u00fc olarak angaje olmu\u015ftur. Sosyal g\u00fcvenli\u011fin yok edili\u015fi, \u00f6zelle\u015ftirme tahkim ve haz\u0131rlanmakta olan \u201ctar\u0131m reformu\u201d gibi d\u00fczenlemelerle\u00a0 bu me\u2019\u015fum anayasaya uyum yasalar\u0131n\u0131 olu\u015fturmaktad\u0131r. Hizmetlerin tam olarak piyasaya a\u00e7\u0131lmas\u0131 bi\u00e7imindeki sald\u0131r\u0131n\u0131n somut uyum yasas\u0131ndan olan Yap\u0131 Denetimi KHK ve uzman m\u00fchendislik KHK tasar\u0131s\u0131nda da g\u00f6r\u00fclmemektedir. Her \u015fey gibi kamusal denetim, kamusal e\u011fitim ve kamu yarar\u0131na m\u00fchendislik terkedilerek piyasan\u0131n g\u00f6r\u00fcnmez eli denen bir mekanizma ile bu alanlar\u0131n d\u00fczenlenece\u011fi umulmaktad\u0131r. Bu g\u00f6r\u00fcnmez elin, g\u00f6r\u00fcnmedi\u011fi gibi, var olmad\u0131\u011f\u0131 da malumdur. Bu s\u00f6ylem kapitalizmin en vah\u015fi ve kurals\u0131z s\u00f6m\u00fcr\u00fc d\u00f6neminin yeniden ya\u015fat\u0131lmas\u0131n\u0131n ideolojisinden ba\u015fka bir \u015fey de\u011fildir.\n","protected":false},"author":5,"featured_media":40571,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[2000,2073],"tags":[201,112,130],"class_list":{"0":"post-1455","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-dosya","8":"category-tmmob-ucretli-issiz-muhendis-mimar-ve-sehir-plancilari-kurultayi","9":"tag-muhendislik-mimarlik-kurultayi","10":"tag-uzman-muhendislik","11":"tag-yetkin-muhendislik"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1455","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1455"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1455\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1455"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1455"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1455"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}