{"id":14995,"date":"2015-03-09T14:06:55","date_gmt":"2015-03-09T12:06:55","guid":{"rendered":"http:\/\/politeknik.org.tr\/\/?p=14995"},"modified":"2019-01-28T20:40:41","modified_gmt":"2019-01-28T17:40:41","slug":"sirketler-aile-degil-somuru-makinesidir-e-ahmet-tonak-sendika-org","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/sirketler-aile-degil-somuru-makinesidir-e-ahmet-tonak-sendika-org\/","title":{"rendered":"\u015eirketler aile de\u011fil s\u00f6m\u00fcr\u00fc makinesidir\u2026 \u2013 E. Ahmet Tonak (Sendika.Org)"},"content":{"rendered":"<p>Ge\u00e7en hafta gazetelerde Ko\u00e7 Holding\u2019in ba\u015f\u0131ndaki zata referansla \u015f\u00f6yle bir haber okuduk:<\/p>\n<p>\u201cTurgay Durak, Ko\u00e7 Holding\u2019in 2014 y\u0131l\u0131 finansal sonu\u00e7lar\u0131na ili\u015fkin yap\u0131lan a\u00e7\u0131klamada, 2014 y\u0131l\u0131nda Ko\u00e7 Toplulu\u011fu tarihinin en b\u00fcy\u00fck organik yat\u0131r\u0131m d\u00f6nemini tamamlad\u0131klar\u0131n\u0131 belirterek, 2015\u2019in yeni yat\u0131r\u0131mlar\u0131n\u0131n meyvelerini alacaklar\u0131 bir y\u0131l olaca\u011f\u0131n\u0131 ifade etti\u2026<\/p>\n<p>\u00dclkemiz ve Toplulu\u011fumuz i\u00e7in yaratt\u0131\u011f\u0131m\u0131z katma de\u011fer, \u2026. 85 bini a\u015fk\u0131n \u00e7al\u0131\u015fan\u0131m\u0131z ve y\u00f6neticilerimiz, birlikte \u00e7al\u0131\u015farak,\u2026 \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131m\u0131z\u0131 temsil eden sendikalarla olu\u015fturdu\u011fumuz sinerji, b\u00fcy\u00fck bir aile oldu\u011fumuzun en \u00f6nemli g\u00f6stergesi\u2026\u201d (http:\/\/bit.ly\/1EnlvAQ).<\/p>\n<p>\u0130nsan nereye imrenece\u011fini \u015fa\u015f\u0131r\u0131yor.<\/p>\n<p>Yat\u0131r\u0131m\u0131n organik olan\u0131na m\u0131, sendikalarla olu\u015fturulan sinerjik b\u00fcy\u00fck aileye mi ya da bu ailenin \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 ve y\u00f6neticileriyle birlikte \u00e7al\u0131\u015farak \u00fclkemiz i\u00e7in yaratt\u0131\u011f\u0131 katma de\u011fere mi? Yoksa, haberde ge\u00e7erken kaydedilen Ko\u00e7 Holding\u2019in 2014 net k\u00e2r\u0131 2.71 milyar lirac\u0131\u011fa m\u0131?<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p>\u015eirketlerin, \u00f6zellikle nispeten \u015feffaf olmak zorunda olanlar\u0131n, Y\u0131ll\u0131k Faaliyet Raporlar\u0131 bu t\u00fcr sansasyonel haberlerin arkas\u0131na ge\u00e7mek, sermaye-emek \u00e7eli\u015fkisinin verili \u015firket \u00f6zelinde nas\u0131l somutland\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rmek i\u00e7in \u00f6nemli bir kaynakt\u0131r. Bu yaz\u0131da, Ko\u00e7 Holding\u2019in 2014 Y\u0131ll\u0131k Faaliyet Raporu\u2019nda yer alan mevcut bilgileri kullanarak baz\u0131 de\u011ferlendirmeler yapmaya \u00e7al\u0131\u015faca\u011f\u0131z.<\/p>\n<p>Yukar\u0131da aktard\u0131\u011f\u0131m\u0131z haber al\u0131nt\u0131s\u0131nda kullan\u0131lan dil ve ifadenin ideolojik derinli\u011fi ba\u015fka bir yaz\u0131n\u0131n konusu. Do\u011frudan, \u201c\u00e7al\u0131\u015fanlar\u201d konusuna girelim. Haberde, 85 bini a\u015fk\u0131n \u00e7al\u0131\u015fan ve y\u00f6netici oldu\u011fu s\u00f6yleniyor Ko\u00e7 Holding\u2019te. Bahsetti\u011fimiz internet kaynaklar\u0131 ise 2014 sonu itibariyle \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n tam say\u0131s\u0131n\u0131 85.517 olarak vermekle kalm\u0131yor, ayr\u0131ca beyaz yakal\u0131 (40.623) ve mavi yakal\u0131 (44.894) say\u0131lar\u0131n\u0131 da veriyor. Kendi i\u00e7inde ilgin\u00e7 ve \u00f6nemli bir bilgi.<\/p>\n<p>\u0130nternetteki kaynaklara biraz daha g\u00f6z att\u0131\u011f\u0131m\u0131zda y\u00f6neticiler kategorisinin tahmin edilebilece\u011fi gibi kendi i\u00e7inde tabakalara ayr\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyoruz. Y\u00f6neticilerin \u00fcst kaymak tabakas\u0131 net bir bi\u00e7imde tan\u0131mlanm\u0131\u015f: Holding Ba\u015fkan\u0131, Y\u00f6netim Kurulu (15 ki\u015fi) ve Holding\u2019in \u00fcst y\u00f6netimi (12 ki\u015fi), yani toplam 27 ki\u015fi.<\/p>\n<p>\u015eu kaymak tabakan\u0131n ortalama maa\u015f\u0131 nedir acaba? Ortalama dememizin nedeni, ki\u015fisel bilgilerin gizli olmas\u0131ndan. \u00d6te yandan, 27 ki\u015fiden olu\u015fan bu \u00fcst kaymak tabakan\u0131n tamam\u0131na yap\u0131lan toplam maa\u015f harcamas\u0131 kaynaklarda veriliyor: 2014 y\u0131l\u0131 i\u00e7in 82.121.000 TL. Say\u0131lar\u0131n\u0131 da bildi\u011fimize g\u00f6re kaymak tabakan\u0131n ortalama y\u0131ll\u0131k maa\u015f\u0131n\u0131n 3.041.519 TL, ayl\u0131k maa\u015f\u0131n\u0131n ise 253.460 TL oldu\u011funu hesaplayabiliriz.<\/p>\n<p>\u0130mrenecek bir \u015fey daha \u00e7\u0131kt\u0131: 250 k\u00fcsur bin TL\u2019lik maa\u015f! 2014 y\u0131l\u0131n\u0131n ayl\u0131k net asgari maa\u015f\u0131 891 TL idi. Yani, Ko\u00e7 Holding kaymak tabaka y\u00f6netici ortalama maa\u015f\u0131, asgari \u00fccretin sadece 284 kat\u0131! Hak etmi\u015fler midir, ne dersiniz?<\/p>\n<p>\u00c7al\u0131\u015fanlar\u0131n kompozisyonuna bakal\u0131m \u015fimdi. Kaynaklar\u0131m\u0131z 2014 y\u0131l\u0131nda Ko\u00e7 Holding\u2019te \u00fcretim faaliyetinde \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n tamam\u0131na 1.34 milyar TL \u00f6deme yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 kaydediyor. Ayr\u0131ca, 4169 ki\u015finin de ARGE faaliyetlerinde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 ve bu emek\u00e7ilere 38.9 milyon TL \u00fccret \u00f6dendi\u011fi bilgisi de verilmi\u015f. \u00dcretimde \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n yukar\u0131da zikretti\u011fimiz mavi yakal\u0131lar (44.894) ile ARGE emek\u00e7ilerinin (4169) toplam\u0131na tekab\u00fcl etti\u011fini varsayd\u0131\u011f\u0131m\u0131zda Ko\u00e7 Holding\u2019teki \u00fcretken emek\u00e7ilerin ortalama ayl\u0131k \u00fccretinin yakla\u015f\u0131k 2338 TL oldu\u011fu g\u00f6r\u00fcl\u00fcr. Demek ki, Ko\u00e7 Holding kaymak tabaka y\u00f6netici ortalama maa\u015f\u0131, Holding\u2019in kendi \u00fcretken emek\u00e7i \u00fccretinin de 108 kat\u0131d\u0131r! Eh, ne de olsa koskoca Ko\u00e7, i\u015f\u00e7ilerine asgari \u00fccret verecek de\u011fil ya. O kadar k\u0131yak ge\u00e7sin kendi i\u015f\u00e7isine.<\/p>\n<p>eat-resimGelelim sermaye-emek ili\u015fkisinin en somut tezah\u00fcr\u00fcne, art\u0131k-de\u011fer oran\u0131na. Yukar\u0131daki kaba hesaplamalara dayanarak ancak yakla\u015f\u0131k olarak bir s\u00f6m\u00fcr\u00fc oran\u0131 tahmin edebilece\u011fimiz kesin. Yine de, taptaze ve \u015fimdiye kadar dile getirilmemi\u015f bir bilgi oldu\u011fu i\u00e7in payla\u015fmakta yarar var.<\/p>\n<p>Bilindi\u011fi gibi art\u0131k-de\u011fer oran\u0131, nam-\u0131 di\u011fer s\u00f6m\u00fcr\u00fc oran\u0131 art\u0131k-de\u011ferin (net k\u00e2r\u0131n; br\u00fct k\u00e2r, y\u00f6netici \u00fccretleri kat\u0131larak kullan\u0131lsa, oran \u00e7ok daha y\u00fcksek \u00e7\u0131kacakt\u0131r) de\u011fi\u015fir sermayeye (\u00fcretken emek\u00e7ilerin toplam \u00fccreti) oranlanmas\u0131 ile elde edilir. O da, 2104 y\u0131l\u0131 i\u00e7in Ko\u00e7 Holding\u2019te % 196\u2019dir (2.71 \/ 1.38).<\/p>\n<p>***<\/p>\n<p>Sansasyonel gazete haberini d\u00fczelterek bitirelim:<\/p>\n<p>Ko\u00e7 Holding, \u201c\u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131 ve y\u00f6neticileri ile birlikte \u00e7al\u0131\u015farak\u201d katma de\u011fer yaratmad\u0131\u011f\u0131 gibi, sadece ve sadece \u00fcretken \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 yakla\u015f\u0131k her 3 TL\u2019lik katma de\u011ferin 2 TL\u2019sine el koyarak, \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131 s\u00f6m\u00fcrerek k\u00e2r\u0131na k\u00e2r katmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>\u201cAile\u201d s\u0131rr\u0131n\u0131 if\u015fa ediyoruz, biline\u2026<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Ge\u00e7en hafta gazetelerde Ko\u00e7 Holding\u2019in ba\u015f\u0131ndaki zata referansla \u015f\u00f6yle bir haber okuduk:&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":40571,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[4689],"tags":[],"class_list":{"0":"post-14995","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-secki"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14995","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14995"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14995\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14995"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14995"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14995"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}