{"id":15805,"date":"2015-05-13T22:31:26","date_gmt":"2015-05-13T19:31:26","guid":{"rendered":"http:\/\/politeknik.org.tr\/\/?p=15805"},"modified":"2019-01-29T14:42:03","modified_gmt":"2019-01-29T11:42:03","slug":"somadan-once-ve-somadan-sonra-muhendis-olmak-mehmet-makar","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/somadan-once-ve-somadan-sonra-muhendis-olmak-mehmet-makar\/","title":{"rendered":"Soma\u2019dan \u00f6nce ve Soma\u2019dan sonra m\u00fchendis olmak &#8211; Mehmet Makar"},"content":{"rendered":"<p><em>\u201cY\u00fck ta\u015f\u0131yan bir hayvan huysuzlan\u0131p gitmezse, sahibi d\u00f6ver onu. Ama ne kadar d\u00f6verse d\u00f6vs\u00fcn hayvan\u0131 yaralamak, sakat b\u0131rakmak, \u00f6ld\u00fcrmek gelmez i\u00e7inden. \u0130\u015fte b\u00f6yle sak\u0131nmalardan bile uzakt\u0131k \u2018\u2019m\u00fckellefiyette\u2019\u2019 biz. Bir hayvan bir e\u015fya kadar de\u011ferimiz yoktu nedense! Aya\u011f\u0131 k\u0131r\u0131lan bir ocak kat\u0131r\u0131, yiten bir kazma, bizlerin \u00f6l\u00fcm\u00fcnden daha \u00e7ok \u00fczerdi ba\u015f\u0131m\u0131zdakileri. \u00c7\u00fcnk\u00fc ocakta \u00e7al\u0131\u015fan kat\u0131r az bulunuyordu. Kazma, k\u00fcrek belli say\u0131dayd\u0131. Ama bize gelince, kar\u0131ncalar kadar \u00e7oktuk B\u0130Z\u2026\u2019\u2019<\/em><\/p>\n<p>Yukar\u0131daki s\u00f6zler yaln\u0131zca bir romandan al\u0131nt\u0131 de\u011fil. Zonguldak k\u00f6m\u00fcr ocaklar\u0131nda <em>m\u00fckellefiyet<\/em><span style=\"font-size: 8pt;\">(1)<\/span>y\u00fcz\u00fcnden zorla \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lan madencilerin yazar <em>\u0130rfan Yal\u00e7\u0131n<\/em>\u2019a birebir aktard\u0131\u011f\u0131 s\u00f6zler bunlar. \u0130nsana verilen de\u011ferin bir kazmaya, kat\u0131ra verilen de\u011ferden daha az olan zamanlar\u0131 anlat\u0131r yazar <em>&#8216;\u00d6l\u00fcm\u00fcn A\u011fz\u0131&#8217;<\/em> roman\u0131nda. 20. yy ba\u015flar\u0131nda Zonguldak\u2019ta k\u00f6le gibi, zorla madenlerde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lan madencilerden, 21. yy ba\u015flar\u0131nda Soma\u2019da bile bile \u00f6l\u00fcme g\u00f6nderilen 301 madenciye \u201c\u00f6l\u00fcmden \u00f6te de\u011fi\u015fen\u201d bir \u015feyin olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 bir kez daha k\u00f6t\u00fc bir \u015fekilde \u00f6\u011frenmi\u015f olduk.<\/p>\n<p>M\u00fckellefiyetten Soma\u2019ya yakla\u015f\u0131k y\u00fcz y\u0131ll\u0131k s\u00fcre\u00e7te m\u00fchendislik alan\u0131nda ya\u015fanan geli\u015fmelere bakarsak Soma ba\u015fta olmak \u00fczere bir\u00e7ok kazan\u0131n\/katliam\u0131n \u00f6n\u00fcne rahatl\u0131kla ge\u00e7ebilece\u011fimizi g\u00f6rebiliriz. Madenciler bilir ki, madencilik salt <em>ayakta<\/em><span style=\"font-size: 8pt;\">(2)<\/span> \u00fcretilen k\u00f6m\u00fcrden ibaret de\u011fildir. Madencilik bir proje, bir b\u00fct\u00fcnsellik i\u015fidir. Kuyuya vurulan ilk kazmadan s\u00fcr\u00fclen galerilere, \u00e7\u0131k\u0131lan ba\u015f yukar\u0131lara, d\u00f6\u015fenen raylara, \u00fcretilecek olan her bir ton k\u00f6m\u00fcr ba\u015f\u0131na \u00e7\u0131kacak olan gaz gelirine g\u00f6re verilecek olan havaya, ayakta \u00e7al\u0131\u015facak olan i\u015f\u00e7i say\u0131s\u0131na kadar b\u00fct\u00fcn haz\u0131rl\u0131k ve \u00fcretim s\u00fcre\u00e7leri hesaplanarak, planlanarak <em>termin<\/em><span style=\"font-size: 8pt;\">(3)<\/span> edilir.<\/p>\n<p>Soma\u2019da yaln\u0131zca planlanan proje ile \u00fcretim aras\u0131ndaki farka bak\u0131larak yukar\u0131da bahsedilen proje b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcnden ne kadar uzakla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclebilir. Mart 2017 y\u0131l\u0131nda \u00fcretilmesi planlanan 15 milyon ton k\u00f6m\u00fcr\u00fcn 14 milyon 800 bininin Nisan 2014 tarihine kadar \u00fcretildi\u011fi tespit edilmi\u015ftir. Daha fazla \u00fcretim demek daha fazla gaz geliri, daha fazla i\u015f\u00e7i demektir. Daha fazla gaz geliri ve daha fazla i\u015f\u00e7i demek de daha fazla temiz hava ihtiyac\u0131 demektir. Yeralt\u0131 k\u00f6m\u00fcr madencili\u011finde g\u00fcvenli bir \u00fcretimin en temel etkenlerinden birisi do\u011fru bir havaland\u0131rma sisteminin se\u00e7ilmesidir. Soma katliam\u0131na ili\u015fkin bilirki\u015fi raporunda da belirtildi\u011fi gibi projede yap\u0131lan \u00fcretim art\u0131\u015flar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layacak yeterli ve g\u00fcvenli bir havaland\u0131rma sistemine ge\u00e7ilmedi\u011fi, eski havaland\u0131rma projesi \u00fczerinden oca\u011f\u0131n havaland\u0131rmas\u0131na devam edildi\u011fi g\u00f6r\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr<span style=\"font-size: 8pt;\">(4)<\/span>. Yani kazaya davetiye \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015f, kaza ba\u011f\u0131ra ba\u011f\u0131ra geliyorum demi\u015ftir.<\/p>\n<p><strong>Soma; m\u00fchendisler i\u00e7in bir milat!<\/strong><br \/>\nMaden m\u00fchendislerini di\u011fer m\u00fchendislerden ay\u0131ran en belirgin \u00f6zellik i\u015f\u00e7ilerle birlikte i\u00e7inde bulunduklar\u0131 yeralt\u0131 karde\u015fli\u011fidir. Maden m\u00fchendisleri di\u011fer i\u015f\u00e7ilerle ocaklarda, yeralt\u0131nda sadece ekmeklerini payla\u015fmazlar, &#8216;yeri geldi\u011finde&#8217; \u00f6l\u00fcm\u00fc de payla\u015f\u0131r. Beraber g\u00fcler, beraber a\u011flar ve Soma\u2019da da oldu\u011fu gibi beraber \u00f6l\u00fcrler.<\/p>\n<p>\u00dclkede ya\u015fanan neoliberal sald\u0131rganl\u0131k ve \u00e7al\u0131\u015fma ya\u015fam\u0131n\u0131n art\u0131k en temel sorunu haline gelen g\u00fcvencesizlik m\u00fchendislerin de en temel sorunlar\u0131 haline gelmi\u015ftir. Madencilikte d\u00fcnyan\u0131n \u00f6nde gelen \u00fclkelerinde maden m\u00fchendisli\u011fi b\u00f6l\u00fcmleri teker teker kapat\u0131l\u0131rken \u00fclkemizde maden m\u00fchendisli\u011fi b\u00f6l\u00fcmlerinin kontenjanlar\u0131 s\u00fcrekli artt\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Yeni a\u00e7\u0131lan b\u00f6l\u00fcmlerin \u00e7o\u011funda akademik kadro yetersizli\u011fi nedeniyle madencilik bilim ve tekni\u011finin uygulanmas\u0131 i\u00e7in al\u0131nmas\u0131 gereken temel derslerin bile se\u00e7meli okutulmas\u0131 ya da hi\u00e7 verilmemesi sorunlar\u0131 ya\u015fanmaktad\u0131r. Mezun olan maden m\u00fchendisi say\u0131lar\u0131n\u0131n artt\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n yan\u0131nda kamunun elindeki madenlerin de \u00f6zelle\u015ftirilmesiyle birlikte maden m\u00fchendislerinin ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 i\u015fsizlik oranlar\u0131 \u00e7al\u0131\u015fan maden m\u00fchendisi oran\u0131n\u0131 ge\u00e7mi\u015f durumdad\u0131r.<\/p>\n<p><strong>M\u00fchendislik bilim ve tekni\u011finden, sorumlulu\u011fundan uzakla\u015fman\u0131n sonucu Soma\u2019d\u0131r, Ermenek\u2019tir<\/strong><br \/>\nSonu\u00e7 olarak; maden m\u00fchendisleri bir yanda maden ocaklar\u0131nda g\u00fcvenli bir \u00fcretim i\u00e7in \u00e7aba harcarken di\u011fer yanda d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretler, y\u00fcksek \u00e7al\u0131\u015fma saatleri ve geleceksizlik\/g\u00fcvencesizlik sarmal\u0131 i\u00e7inde ya\u015fam kavgas\u0131 vermeye \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. Hi\u00e7bir g\u00fcvenceye sahip olmadan, i\u015fsiz kalma korkusuyla \u00e7al\u0131\u015fan m\u00fchendislerin i\u015f yerlerinde y\u00f6netim taraf\u0131ndan gelen bask\u0131lara boyun e\u011ferek yapmalar\u0131 gereken teknik \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 tam olarak yerine getir(e)memeleri kazalara davetiye \u00e7\u0131karmaktad\u0131r. Ancak biz m\u00fchendislerin bundan sonraki i\u015f ya\u015fam\u0131nda i\u015fsizlik kayg\u0131s\u0131yla, i\u015fveren bask\u0131s\u0131yla yerine getirmedi\u011fimiz, g\u00f6rmezden geldi\u011fimiz her bir \u00f6nlemin yeni Somalara, Ermeneklere ve Karadonlara yol a\u00e7aca\u011f\u0131n\u0131 bilerek sorumluluklar\u0131m\u0131z\u0131 bilim ve tekni\u011fin \u00e7izdi\u011fi yoldan ayr\u0131lmadan m\u00fchendislik eti\u011fi \u00e7er\u00e7evesinde yerine getirmekten ba\u015fka \u00e7aresi yoktur.<br \/>\nMadencinin feneri s\u00f6nmeyecek!<\/p>\n<p>Mehmet MAKAR<br \/>\nMaden M\u00fchendisi<\/p>\n<p><span style=\"font-size: 8pt;\">(1)<\/span>M\u00fckellefiyet; Zonguldak k\u00f6m\u00fcr ocaklar\u0131nda madencilerin \u00e7\u0131kar\u0131lan yasalarla jandarma zoruyla madenlerde \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmalar\u0131na neden olan yasalara verilen isimdir<br \/>\n<span style=\"font-size: 8pt;\">(2)<\/span>Ayak: Yeralt\u0131nda k\u00f6m\u00fcr\u00fcn kaz\u0131larak \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131\u011f\u0131 yer<br \/>\n<span style=\"font-size: 8pt;\">(3)<\/span>Termin: Projenin zamansal olarak planlanmas\u0131<br \/>\n<span style=\"font-size: 8pt;\">(4)<\/span>Yaz\u0131n\u0131n ana konusu Soma facias\u0131n\u0131n teknik olarak incelenmesi olmay\u0131p, proje de yap\u0131lan hatalara de\u011finmek i\u00e7in bir \u00f6rnek olarak havaland\u0131rma sistemi verilmi\u015ftir.<\/p>\n<p><em><strong>politeknik.org.tr<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"\u201cY\u00fck ta\u015f\u0131yan bir hayvan huysuzlan\u0131p gitmezse, sahibi d\u00f6ver onu. Ama ne kadar&hellip;\n","protected":false},"author":3,"featured_media":40571,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[4715,1991,2475],"tags":[2392,2058,2119],"class_list":{"0":"post-15805","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-isci-sagligi-ve-is-guvenligi-yazilar","8":"category-yazilar","9":"category-soma-katliami","10":"tag-isci-sagligi-is-guveligi","11":"tag-mansetalti","12":"tag-soma-katliami"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15805","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15805"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15805\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15805"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15805"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15805"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}