{"id":16149,"date":"2015-06-08T01:11:31","date_gmt":"2015-06-07T22:11:31","guid":{"rendered":"http:\/\/politeknik.org.tr\/\/?p=16149"},"modified":"2019-01-29T18:22:27","modified_gmt":"2019-01-29T15:22:27","slug":"2015-genel-seciminin-ilk-sonuclari-icin-teknik-veriler","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/2015-genel-seciminin-ilk-sonuclari-icin-teknik-veriler\/","title":{"rendered":"2015 Genel Se\u00e7imi&#8217;nin sonu\u00e7lar\u0131 i\u00e7in teknik veriler"},"content":{"rendered":"<p><strong>2015 genel se\u00e7imi, \u00e7ok tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131, \u00e7ok konu\u015fuldu. Olas\u0131 sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n yarataca\u011f\u0131 etki ile genel se\u00e7im g\u00fcndemini a\u015fan tart\u0131\u015fmalar\u0131 da i\u00e7inde bar\u0131nd\u0131rd\u0131. AKP&#8217;nin anayasay\u0131 de\u011fi\u015ftirecek g\u00fcc\u00fc elde etmemesi, -b\u00f6ylelikle- Tayyip Erdo\u011fan&#8217;\u0131n ba\u015fkan olmamas\u0131, HDP&#8217;nin baraj\u0131 ge\u00e7mesiyle baraj engelinin y\u0131k\u0131lmas\u0131, AKP&#8217;nin onlarca koltu\u011fu kaybederek mecliste de gerilemesi en \u00e7ok konu\u015fulan ba\u015fl\u0131klar oldu.<\/strong><\/p>\n<p>H\u0131rs\u0131zl\u0131k, usuls\u00fczl\u00fck, AKP&#8217;nin icraatlar\u0131 i\u00e7in s\u0131k\u00e7a s\u00f6ylendi\u011fi gibi, a\u011f\u0131zlardan hi\u00e7 d\u00fc\u015fmeyen kelimeler oldu. Bu sefer se\u00e7im g\u00fcvenli\u011fi tehlikesi i\u00e7in dillendirildi.<\/p>\n<p>Tayyip Erdo\u011fan&#8217;a kar\u015f\u0131 &#8216;seni ba\u015fkan yapt\u0131rmayaca\u011f\u0131z&#8217; iradesi sand\u0131\u011f\u0131na sahip \u00e7\u0131kanlar\u0131n se\u00e7im g\u00fcvenli\u011fi \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na yans\u0131d\u0131. 2013 Haziran\u0131n\u0131n ard\u0131ndan sokaktaki dayan\u0131\u015fma ve m\u00fccadele, 7 Haziran 2015&#8217;de sand\u0131k ba\u015flar\u0131nda h\u0131rs\u0131zl\u0131\u011fa, hileye ve diktat\u00f6re kar\u015f\u0131 g\u00f6sterildi. Sand\u0131k ba\u015flar\u0131 halk\u0131n kendi iradesini ortaya koyarak AKP&#8217;yi geriletebilece\u011fini g\u00f6sterdi.<\/p>\n<p>AKP sand\u0131kta da kaybetti, mecliste \u00e7o\u011funlu\u011fu elde edemedi.<\/p>\n<p>B\u00f6ylesi bir s\u00fcrecin ve se\u00e7im g\u00fcn\u00fcn\u00fcn ard\u0131ndan se\u00e7im sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n teknik notlar\u0131:<\/p>\n<p>Sand\u0131klar\u0131n tamam\u0131na yak\u0131n\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131ld\u0131\u011f\u0131 s\u0131radaki verilere g\u00f6re <strong>AKP 18 milyon 700 bin oyla %40,8; CHP 11 milyon 500 bin oyla %25,0; MHP 7 milyon 500 bin oyla %16,4; HDP ise 6 milyon oy alarak %13,1<\/strong>\u00a0oy oran\u0131na ula\u015ft\u0131. Son 2 genel se\u00e7imde oldu\u011fu gibi 47 milyon se\u00e7menin oy kulland\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imlerde kat\u0131l\u0131m oran\u0131 %84&#8217;den fazla oldu.<\/p>\n<p>Bir \u00f6nceki genel se\u00e7ime g\u00f6re se\u00e7men say\u0131s\u0131 3 milyon 400 bin (yakla\u015f\u0131k %7), ge\u00e7erli oy say\u0131s\u0131 3 milyona yak\u0131n (yakla\u015f\u0131k) %6,7 artmas\u0131na ra\u011fmen <strong>AKP 2,5 milyona yak\u0131n oy kayb\u0131 ile %9&#8217;luk erime ya\u015fad\u0131<\/strong>.<\/p>\n<p>CHP&#8217;nin oy say\u0131s,\u0131 se\u00e7men say\u0131s\u0131 ve ge\u00e7erli oy say\u0131s\u0131ndaki art\u0131\u015fa ra\u011fmen yakla\u015f\u0131k ayn\u0131 oyu alarak oy oran\u0131nda %1&#8217;lik bir kay\u0131p ya\u015fad\u0131. MHP&#8217;nin oy say\u0131s\u0131 ise 2 milyona yak\u0131n bir art\u0131\u015f g\u00f6stererek y\u00fczdesel olarak %3,4 art\u0131\u015f ger\u00e7ekle\u015ftirdi.<strong> HDP ise 3 milyondan fazla bir art\u0131\u015fla oy oran\u0131n\u0131 %6,5&#8217;den fazla bir oranda artt\u0131rd\u0131.<\/strong> Bu veriler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda bir \u00f6nceki genel se\u00e7ime g\u00f6re AKP&#8217;den vazge\u00e7en se\u00e7menin MHP ve HDP&#8217;ye y\u00f6neldi\u011fi ve yeni se\u00e7menin ise HDP&#8217;nin yan\u0131 s\u0131ra CHP ve MHP&#8217;yi b\u00fcy\u00fck oranda tercih etti\u011fi g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor.<\/p>\n<p>2002&#8217;de %29, 2007&#8217;de %27, 2011&#8217;de %33 olan <strong>sol\/sosyal demokrat partilerin oy toplam\u0131 bu se\u00e7imde %38&#8217;in \u00fcst\u00fcne \u00e7\u0131km\u0131\u015f oldu<\/strong>. Bu oran 1957 ve 1977 genel se\u00e7imlerinden sonra T\u00fcrkiye se\u00e7im tarihinde sol\/sosyal demokrat partilerin ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 en y\u00fcksek oran olarak g\u00f6ze \u00e7arp\u0131yor.<\/p>\n<p>HDP&#8217;yi baraj\u0131n \u00e7ok \u00fcst\u00fcne ta\u015f\u0131yan %6,5 art\u0131\u015f\u0131nda iki \u00f6nemli fakt\u00f6r \u00f6ne \u00e7\u0131k\u0131yor. Bunlardan ilki G\u00fcneydo\u011fu ve Do\u011fu Anadolu B\u00f6lgesi&#8217;nde ba\u011f\u0131ms\u0131z adaylarla kat\u0131l\u0131nan 2011 se\u00e7imlerine g\u00f6re ya\u015fanan art\u0131\u015f ve \u00fc\u00e7 b\u00fcy\u00fck ilde ya\u015fanan art\u0131\u015f. Y\u00fczdesel olarak Do\u011fu ve G\u00fcney Do\u011fu Anadolu&#8217;da art\u0131\u015flar \u00e7ok b\u00fcy\u00fck oranlarda ger\u00e7ekle\u015fse de toplam oy oran\u0131na 10 ilin (Diyarbak\u0131r, Mardin, Batman, Mu\u015f, Bitlis, Siirt, \u015e\u0131rnak, Hakkari, Van, A\u011fr\u0131) etkisi niceliksel olarak \u00fc\u00e7 b\u00fcy\u00fck \u015fehir (\u0130stanbul, \u0130zmir, Ankara) ile ayn\u0131 seviyede (yakla\u015f\u0131k 900 biner oy) oldu.<\/p>\n<p>2014 Cumhurba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 se\u00e7imlerinde Selahattin Demirta\u015f&#8217;\u0131n ald\u0131\u011f\u0131 %9,8&#8217;lik oy oran\u0131nda ya\u015fanan do\u011fudaki ve 3 b\u00fcy\u00fck \u015fehirdeki K\u00fcrt se\u00e7menlerin ve CHP&#8217;deki tepki oylar\u0131n\u0131n dengeli bir bi\u00e7imdeki kay\u0131\u015f\u0131n\u0131n bir kat daha fazlas\u0131n\u0131n bu se\u00e7imlerde yan\u0131na sosyalistler ve sol ayd\u0131nlar\u0131 da katarak ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 s\u00f6ylemek m\u00fcmk\u00fcn.<\/p>\n<p><em><strong>politeknik.org.tr<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"2015 genel se\u00e7imi, \u00e7ok tart\u0131\u015f\u0131ld\u0131, \u00e7ok konu\u015fuldu. Olas\u0131 sonu\u00e7lar\u0131n\u0131n yarataca\u011f\u0131 etki ile&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":16150,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[1,2,4730],"tags":[1607,2541,2540,2539],"class_list":{"0":"post-16149","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-genel","8":"category-haberler","9":"category-siyasal-gundem","10":"tag-akp","11":"tag-chp","12":"tag-hdp","13":"tag-secim-2015"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16149","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16149"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16149\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/16150"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16149"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16149"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16149"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}