![\"tiyatro-sahnesine-mescit-insa-etmek-60246-5-620x350\"](\"\/wp-content\/uploads\/2015\/07\/tiyatro-sahnesine-mescit-insa-etmek-60246-5-620x350.jpg\")
<\/a>Rumelihisar\u0131 A\u00e7\u0131khava Tiyatrosu\u2019na in\u015fa edilen o yeni, devasa mescide bak\u0131yorum. Orijinaline dair elde bir plan ya da foto\u011fraf yokken, iktidar\u0131n \u00e7arp\u0131k hayal g\u00fcc\u00fcyle neredeyse yoktan var edilen bu yap\u0131, estetik bir restorasyon projesinden ziyade al\u0131ms\u0131z bir abide olarak kar\u015f\u0131m\u0131zda duruyor. Rumelihisar\u0131\u2019n\u0131n y\u00fczlerce y\u0131ll\u0131k tarihi dokusuyla mimari a\u00e7\u0131dan ilintisi olmayan, sanat tarihi uzman\u0131 Prof. Dr. Zeynep Ahunbay\u2019\u0131n \u201cG\u0131c\u0131r g\u0131c\u0131r bir 21\u2019inci y\u00fczy\u0131l eseri\u201d diyerek ele\u015ftirdi\u011fi yap\u0131n\u0131n yeri de pek manidar. Rumelihisar\u0131\u2019n\u0131n o heybetli surlar\u0131n\u0131n i\u00e7inde, hisar\u0131n tam da ortas\u0131na denk geliyor A\u00e7\u0131khava Tiyatrosu\u2019nun konumu. O tiyatronun, eskimi\u015f ta\u015ftan oturma yerlerinin bakt\u0131\u011f\u0131 sahnesinin tam ortas\u0131na kondurulmu\u015f bu mescit. Restorasyonu, siyasi ve dini ideoloji yayma ya da rant sa\u011flama arac\u0131 olarak g\u00f6ren bir zihniyetin bu yap\u0131yla verdi\u011fi mesaj da mescidin konumu itibariyle hayli \u00f6zel. \u201cArt\u0131k burada tiyatro izlemeyin, m\u00fczisyenlerin sesini dinlemeyin. Koltuklar\u0131n\u0131zda oturup sizin i\u00e7in in\u015fa etti\u011fimiz mescide bak\u0131n\u201d diyor sanki birileri bize. Rumelihisar\u0131\u2019n\u0131n yukar\u0131ndan \u00e7ekilmi\u015f yeni foto\u011fraflar\u0131na bak\u0131nca, hisar\u0131n \u0130stanbul\u2019un fethine engel olmak i\u00e7in de\u011fil de bu yeni mescidi ve temsil etti\u011fi zihniyeti korumak i\u00e7in in\u015fa edildi\u011fi hissine kap\u0131l\u0131yorsunuz.<\/p>\nMesele tarihi de\u011feri olan bir varl\u0131\u011f\u0131 korumak ya da yeniden kullan\u0131ma kazand\u0131rmak de\u011fil elbette. \u0130dareci konumda olan mevcut zihniyetin mensuplar\u0131 g\u00f6stermelik bir tarih bilinci \u00fczerinden kendi inan\u0131\u015flar\u0131na dair yeniden in\u015falar yap\u0131yorlar. \u00d6zellikle son 10 y\u0131lda yap\u0131lan kamusal restorasyonlar\u0131n b\u00fcy\u00fck bir k\u0131sm\u0131 tek bir dinin yap\u0131lar\u0131n\u0131 yenilemeye odakl\u0131yd\u0131. Tarihi de\u011feri olan dini bir yap\u0131n\u0131n usul\u00fcne uygun \u015fekilde yenilenmesinden rahats\u0131zl\u0131k duymam tabii ki. Duydu\u011fum rahats\u0131zl\u0131k, bu samimiyetsiz duyarl\u0131l\u0131\u011f\u0131n sadece dini (o da bask\u0131n olan dine ait) yap\u0131lar i\u00e7in g\u00f6sterilmesi. Bu suni tarih \u2018a\u015fk\u0131\u2019 bazen, ger\u00e7eklikten kopmu\u015f \u00f6yle platonik bir noktaya geliyor ki, \u015fekline dair pek az bilgi olan, konum itibariyle kamusal a\u00e7\u0131dan fayda da sa\u011flamayacak bir mescit, Rumelihisar\u0131\u2019n\u0131n g\u00f6rsel b\u00fct\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc bozacak \u015fekilde in\u015fa edilebiliyor. \u00dcstelik bu yapay yap\u0131ya milyonlarca TL harcamakta da bir beis g\u00f6r\u00fclm\u00fcyor.<\/p>\n
\u0130DEOLOJ\u0130K VE RANT ODAKLI RESTORASYONLAR
\nAma kamusal a\u00e7\u0131dan \u00e7ok b\u00fcy\u00fck bir fayda sa\u011flayacak olan, y\u0131llad\u0131r at\u0131l konumda duran Atat\u00fcrk K\u00fclt\u00fcr Merkezi\u2019ni yeniden topluma kazand\u0131rmak i\u00e7in bir hamle asla yap\u0131lm\u0131yor. AKM\u2019nin hemen yan\u0131 ba\u015f\u0131na, y\u0131llar \u00f6nce y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f Top\u00e7u K\u0131\u015flas\u0131\u2019n\u0131 Taksim\u2019in nefes al\u0131nabilen tek park\u0131n\u0131 yok etme pahas\u0131na, \u201ctarihi de\u011ferimizdir\u201d bahanesiyle yeniden yapma sevdas\u0131na tutulanlar, ayn\u0131 hassasiyeti acaba neden AKM\u2019nin kendisi i\u00e7in g\u00f6stermiyorlar? Nedeni belli. Bizdeki siyasi ekol restorasyonu dinin vurgulanaca\u011f\u0131 ya da rant sa\u011flanacak bir alan olarak kullan\u0131yor. T\u00fcm o yenileme projeleri buna g\u00f6re \u015fekilleniyor. Yenilenecek yap\u0131 birilerine para getirmeyecekse ya da odak noktas\u0131nda din yoksa \u2013istisnalar d\u0131\u015f\u0131nda- \u00e7\u00fcr\u00fcmeye b\u0131rak\u0131l\u0131yor.<\/p>\n
Bu tip bir yakla\u015f\u0131m sebebiyle sadece \u0130stanbul\u2019daki de\u011fil, T\u00fcrkiye\u2019nin d\u00f6rt bir yan\u0131ndaki kamusal alanlar, yap\u0131lar ve elbette do\u011fan\u0131n kendisi de tahribe u\u011fruyor. Dolay\u0131s\u0131yla Rumelihisar\u0131 A\u00e7\u0131khava Tiyatrosu\u2019nun kullan\u0131lmaz hale getirilmesi de, AKM\u2019nin kap\u0131s\u0131na zincir vurulmas\u0131 da, Ye\u015fil Yol bahanesiyle Karadeniz\u2019in talana a\u00e7\u0131lmas\u0131 da ayn\u0131 anlay\u0131\u015f\u0131n bir sonucu. Zaten bin bir dertle ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z, s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 hi\u00e7 bitmeyen bu co\u011frafyan\u0131n ve onun incisi \u0130stanbul\u2019un g\u00f6stermelik ideolojiler ve para h\u0131rs\u0131na geri d\u00f6n\u00fclemez bir bi\u00e7imde s\u00fcrekli olarak kurban edilmesi, can\u0131m\u0131 daha da s\u0131kt\u0131. \u00dcstelik \u00f6ncellikli olarak feda edilen \u015feyler de hep k\u00fclt\u00fcrle, sanatla, m\u00fczikle ilgili oluyor. Hi\u00e7 de iyi olmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u015fu g\u00fcnlerde, bu konu da ayr\u0131ca keyfimi ka\u00e7\u0131rd\u0131. Bir an \u00f6nce iyile\u015fmemiz dile\u011fiyle.<\/p>\n
NOT: Tarihi yap\u0131larda tiyatro, opera, konser gibi etkinlikler ger\u00e7ekle\u015ftirilirken dikkat edilmesi gereken hususlar oldu\u011funun bilincindeyim. Rumelihisar\u0131 A\u00e7\u0131khava Tiyatrosu mevcut haliyle korunabilseydi, -ses y\u00fcksekli\u011fi gibi- kurallara riayet eden etkinliklerin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi taraftar\u0131yd\u0131m.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Rumelihisar\u0131 A\u00e7\u0131khava Tiyatrosu\u2019nun sahne alan\u0131nda in\u015fas\u0131na ba\u015flanan mescit tamamland\u0131. G\u00f6z\u00fcm\u00fcz ayd\u0131n, \u0130stanbul\u2019daki…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":40571,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[4689],"tags":[2612],"class_list":{"0":"post-16843","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-secki","8":"tag-rumelihisarina-mescid"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16843","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=16843"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/16843\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=16843"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=16843"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=16843"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}