1980\u2018den bu yana k\u00fcresel \u00e7\u0131karlar do\u011frultusunda yeniden yap\u0131land\u0131rma ad\u0131 alt\u0131nda \u00f6nemli roller bi\u00e7ilen \u0130ller Bankas\u0131\u2018n\u0131n tasfiyesi bug\u00fcn yeniden g\u00fcndeme geliyor. 2006 y\u0131l\u0131nda \u0130ller Bankas\u0131\u2018n\u0131n, Anonim \u015eirketi hakk\u0131nda kanun tasar\u0131s\u0131 ile g\u00f6revleri, organlar\u0131 ve personeli ile ortadan kald\u0131r\u0131larak \u0130LBANK Anonim \u015eirketi ad\u0131 alt\u0131nda farkl\u0131 bir kurulu\u015fa d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 s\u00fcre\u00e7 tekrar ya\u015fan\u0131yor. TBMM Plan b\u00fct\u00e7e komisyonunun alt komisyonunda g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fclmekte olan yasa tasar\u0131s\u0131n\u0131n 2010 y\u0131l\u0131n\u0131n ilk aylar\u0131nda \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131 belirtiliyor.<\/p>\n
2006\u2018daki tasar\u0131yla belediyelerin Banka ile olan ortakl\u0131\u011f\u0131n\u0131n sonland\u0131r\u0131lmas\u0131 ve Banka\u2018n\u0131n Hazine\u2018ye devrinin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi ama\u00e7lanm\u0131\u015ft\u0131. B\u00f6ylece \u0130ller Bankas\u0131\u2018n\u0131n \u00f6zelle\u015ftirilmesinin ve \u00e7okuluslu tekellere sat\u0131\u015f\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fc a\u00e7\u0131lacakt\u0131. Bu s\u00fcre\u00e7te, T\u00fcrkiye pazar\u0131na DenizBank\u2018\u0131n hisselerinin % 95\u2018ini alarak giren Bel\u00e7ika-Fransa ortakl\u0131\u011f\u0131 olan DEXIA adl\u0131 bir bankan\u0131n ad\u0131 ge\u00e7mekteydi. Ya\u015fanan k\u00fcresel krizle birlikte DEXIA\u2018n\u0131n s\u0131k\u0131nt\u0131 i\u00e7ine girdi\u011fi bilinmektedir. K\u00fcresel boyutta ya\u015fanan kriz, yerel y\u00f6netim kredi sisteminin \u00f6zel \u015firketlere devrini zorla\u015ft\u0131r\u0131rken, yeni tasar\u0131 ile \u0130ller Bankas\u0131\u2018n\u0131n yerel y\u00f6netimlerle ortakl\u0131\u011f\u0131n\u0131 \u015fimdilik tasfiye etmek yerine, hisse oranlar\u0131n\u0131n azalt\u0131lmas\u0131 yoluna gidilmektedir.<\/p>\n
Odam\u0131z, 2006 y\u0131l\u0131ndaki tasar\u0131n\u0131n g\u00fcndemde oldu\u011fu d\u00f6nemde, konuya ili\u015fkin “Tasfiye S\u00fcrecinde \u0130ller Bankas\u0131 Ger\u00e7e\u011fi” adl\u0131 raporunu kitapla\u015ft\u0131rm\u0131\u015ft\u0131. TBMM Plan ve B\u00fct\u00e7e Komisyonu\u2018na, kamuoyuna, belediyelere, sendikalara ve di\u011fer kurum ve kurulu\u015flara ula\u015ft\u0131r\u0131lan bu kitap ile \u0130ller Bankas\u0131\u2018na sahip \u00e7\u0131kma \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131 yap\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Yo\u011fun tepkiler \u00fczerine durdurulan tasar\u0131 bug\u00fcn, baz\u0131 de\u011fi\u015fiklikler yap\u0131larak \u0130ller Bankas\u0131\u2018n\u0131n tasfiyesini ger\u00e7ekle\u015ftirip, yerel hizmetler alan\u0131n\u0131 piyasa ko\u015fullar\u0131na teslim etmek \u00fczere alelacele \u00e7\u0131kar\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131l\u0131yor.<\/p>\n
Kanun tasar\u0131s\u0131, bir b\u00fct\u00fcn olarak incelendi\u011finde belediyelerin arkas\u0131ndaki kamu teknik deste\u011fi ve finansman\u0131n\u0131n \u00e7ekilece\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir. T\u00fcrkiye\u2018de bulunan 2.948 belediye mevcut durumda zaten ya\u015fad\u0131klar\u0131 ekonomik s\u0131k\u0131nt\u0131lar sebebiyle alt yap\u0131 projeleri haz\u0131rlamakta zorlan\u0131yorken, finansman kayna\u011f\u0131n\u0131n kesilmesi ile, ba\u015fta i\u00e7mesuyu hizmetleri olmak \u00fczere t\u00fcm yerel alt yap\u0131 yat\u0131r\u0131mlar\u0131nda finansman\u0131n k\u00fcresel mali kurulu\u015flara kayd\u0131r\u0131lmas\u0131 ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz olacakt\u0131r.<\/p>\n
Tasar\u0131da sermaye kaynaklar\u0131 inceledi\u011finde \u0130l \u00d6zel \u0130dareleri ve Belediyelerden vergi gelirlerinden al\u0131nan pay mevcut kanunda %5 iken, bu tasar\u0131yla ilk \u00fc\u00e7 y\u0131l %3, sonraki iki y\u0131l i\u00e7inde %2 olarak belirlendi\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir. Bu \u015fekilde yerel y\u00f6netim birimlerinin Banka ortakl\u0131\u011f\u0131n\u0131n yava\u015f yava\u015f ortadan kald\u0131r\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n
Banka\u2018n\u0131n y\u00f6netim organlar\u0131 ve yap\u0131s\u0131 da yeniden yap\u0131land\u0131rma s\u00fcrecinin sorunsuz ya\u015fanabilmesi i\u00e7in de\u011fi\u015ftirilmektedir. Yetkiler tek elde toplanarak mutlak hakim y\u00f6netimler yarat\u0131lmak istenmektedir. Ayr\u0131ca \u00fclkedeki mevcut t\u00fcm il genel meclislerinin ve belediye meclislerinin \u00fcyelerinin her y\u0131l d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcml\u00fc temsil hakk\u0131 bulduklar\u0131 Banka Genel Kurullar\u0131 yetki kayb\u0131na u\u011frat\u0131larak, Banka Denetim Kurulu i\u00e7in denet\u00e7i se\u00e7me haklar\u0131 ellerinden al\u0131nmakta ve bu yetki yaln\u0131zca Bakanl\u0131\u011fa b\u0131rak\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n
Tasar\u0131yla Bankan\u0131n ama\u00e7lar\u0131 aras\u0131na “..her t\u00fcrl\u00fc kalk\u0131nma ve yat\u0131r\u0131m bankac\u0131l\u0131\u011f\u0131 i\u015flevlerini yerine getirmek” ibaresi eklenmektedir. Bu maddeyle, \u0130ller Bankas\u0131 “yerel y\u00f6netim ortakl\u0131\u011f\u0131” \u00f6zelli\u011fini kaybederek, bankac\u0131l\u0131k kurallar\u0131na tabi \u00f6zel bir banka i\u015flevi g\u00f6sterecek yap\u0131ya d\u00f6n\u00fc\u015fecektir.<\/p>\n
\u0130ller Bankas\u0131, mevcut yasal mevzuat\u0131yla kendi t\u00fcz\u00fc\u011f\u00fcne g\u00f6re belediyelere kredi verirken; art\u0131k Bankac\u0131l\u0131k esaslar\u0131na g\u00f6re kredi verecektir. 2009 y\u0131l\u0131nda, piyasadaki en d\u00fc\u015f\u00fck faizli krediyi veren \u0130ller Bankas\u0131n\u0131n, A.\u015e.\u2018ye d\u00f6n\u00fc\u015fmesi ve yurti\u00e7i ve yurtd\u0131\u015f\u0131 kredilerine arac\u0131l\u0131k etmesi ile birlikte, Banka temel amac\u0131 olan, yerel yat\u0131r\u0131mlar\u0131n d\u00fc\u015f\u00fck faizli krediler ile ger\u00e7ekle\u015ftirilmesini sa\u011flayamayacakt\u0131r. Ayr\u0131ca, yat\u0131r\u0131mlar\u0131n ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi i\u00e7in yeterli teknik elemana sahip olmayan ve mali durumu yetersiz olan ve dolay\u0131s\u0131yla temel belediyecilik hizmetlerini veremeyen belediyelere mali ve teknik destek vermek i\u015flevlerinden uzakla\u015facakt\u0131r. Bu durumda altyap\u0131 hizmetlerinde Bankan\u0131n d\u00fc\u015f\u00fck faizli kredilerinden faydalanan Belediyeler, bundan sonra Banka\u2018n\u0131n arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla Uluslar aras\u0131 ticari kurulu\u015flara y\u00f6nelecektir. B\u00f6ylece yerel y\u00f6netimler hem bu kurulu\u015flardan ald\u0131klar\u0131 kredilerin y\u00fcksek faizlerini \u00f6deyecekler, hem de kredi edinimine arac\u0131l\u0131k eden \u0130ller Bankas\u0131\u2018n\u0131n krediye ekleyece\u011fi ek \u00f6demeleri kar\u015f\u0131lamak zorunda kalacaklard\u0131r.<\/p>\n
Taslakta ayr\u0131ca “arac\u0131l\u0131k” kavram\u0131 a\u00e7\u0131klanmamakta, bu eksikli\u011fin ileride belediyelerin geri \u00f6demelerde ya\u015fayaca\u011f\u0131 sorunlarda k\u00fcresel finans kurulu\u015flar\u0131n\u0131n kar\u015f\u0131s\u0131nda yerel y\u00f6netimleri yaln\u0131zla\u015ft\u0131rabilece\u011fi g\u00f6r\u00fclerek giderilmesi gerekmektedir.<\/p>\n
Yap\u0131lacak d\u00fczenlemeyle mevcut kanuna, “Banka, genel kurul taraf\u0131ndan onanan bilan\u00e7oya g\u00f6re ortaya \u00e7\u0131kan safi kar\u0131n %51\u2018ini belediyelerin harita, imar plan\u0131, i\u00e7mesuyu, at\u0131ksu, kat\u0131 at\u0131k, kent bilgi sistemi ve benzeri kentsel altyap\u0131 projeleri ile yap\u0131m\u0131n\u0131n finansman\u0131nda kullan\u0131r” ibaresi getirilmektedir. Kardan geriye kalan %49\u2018un nas\u0131l de\u011ferlendirilece\u011fi ise belirtilmemi\u015ftir. \u0130ller Bankas\u0131 mevcut kanunda, safi kar\u0131n\u0131 genel kurul karar\u0131yla belediyelerin altyap\u0131 hizmetleri i\u00e7in kullan\u0131rken, Haziran 2009\u2018da \u00e7\u0131kart\u0131lan kanunla bu oran %60\u2018la s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131. Mevcut tasar\u0131yla da %51\u2018e \u00e7ekilmek istenmektedir.<\/p>\n
T\u00fcrkiye\u2018nin 2009 y\u0131l\u0131 b\u00fct\u00e7e geliri 249 milyar TL iken belediyelerin i\u00e7, d\u0131\u015f, SSK ve vergi bor\u00e7lar\u0131 sebebiyle 15 milyar TL (b\u00fct\u00e7e gelirinin yakla\u015f\u0131k %6\u2018s\u0131) civar\u0131nda borcu vard\u0131r. A\u00e7\u0131kt\u0131r ki, %60\u2018a \u00e7ekilen katk\u0131 oran\u0131yla bile bor\u00e7 bata\u011f\u0131nda olan belediyeler, %51\u2018lik payla daha da \u00e7ok borca gireceklerdir. Bankan\u0131n A.\u015e\u2018ye d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fcyle birlikte altyap\u0131 hizmetlerinde d\u00fc\u015f\u00fck faizli ve uzun vadeli kredi d\u00f6nemi bitecektir. Dolay\u0131s\u0131yla, bu avantajdan yararlanamayan yerel y\u00f6netim hizmetlerinin belediyelere olan maliyetleri artacakt\u0131r. Hizmetlerin artan maliyeti de fiyatland\u0131rmada halka yans\u0131yacakt\u0131r. Halk sadece yat\u0131r\u0131mlar\u0131n maliyetini de\u011fil, al\u0131nan kredilerin y\u00fcksek faizlerini de \u00f6demek zorunda kalacakt\u0131r. Fakirle\u015fme kentle birlikte halka yans\u0131yacakt\u0131r.<\/p>\n
Tasar\u0131da, “Banka vadesi gelmi\u015f kredi ve di\u011fer alacaklar\u0131n\u0131 il \u00f6zel idareleri ve belediye paylar\u0131ndan \u00f6ncelikle tahsil etmeye yetkilidir” ibaresi g\u00f6ze \u00e7arpmaktad\u0131r. Ayr\u0131ca, “kredilerden do\u011fan alacaklar\u0131n\u0131 faiz oranlar\u0131n\u0131 belirleyerek yeniden yap\u0131land\u0131rmaya yetkilidir” h\u00fckm\u00fc getirilmektedir. Bu d\u00fczenlemeler kamu yarar\u0131 ilkesi do\u011frultusunda de\u011fildir ve kar elde etme anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n \u00fcr\u00fcn\u00fcd\u00fcrler. Bu durum d\u00fc\u015f\u00fck b\u00fct\u00e7eli belediyeleri zor durumda b\u0131rakacak sonu\u00e7lar yaratabilecek, bor\u00e7lar\u0131n\u0131 \u00f6deyemeyen belediyelerin varl\u0131klar\u0131n\u0131n ve belediye hizmet alanlar\u0131n\u0131n sat\u0131\u015f\u0131n\u0131 g\u00fcndeme getirecektir.<\/p>\n
Banka personeline dair d\u00fczenlemeyle birlikte; 657 say\u0131l\u0131 Devlet Memurlar\u0131 Kanununa ve di\u011fer kanunlar\u0131n s\u00f6zle\u015fmeli personel h\u00fck\u00fcmlerine tabi olmayan s\u00f6zle\u015fmeli personel \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131laca\u011f\u0131 belirtilmektedir. Fakat s\u00f6zle\u015fmenin i\u00e7eri\u011fi belirtilmemektedir. Bu durumda, \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lacak personelin i\u015f\u00e7i olaca\u011f\u0131 ve g\u00fcvencesiz olarak \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131laca\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fclmektedir. Dolay\u0131s\u0131yla A.\u015e.\u2018de kalacak olan \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n say\u0131lar\u0131 ve \u00fccretlerinin ne olaca\u011f\u0131 halen bilinmemektedir. Personel se\u00e7imindeki kriterlerin belli bir siyasi anlay\u0131\u015f\u0131n de\u011fil nitelikli ve donan\u0131ml\u0131 eleman olmas\u0131 ilkesinin ge\u00e7erlili\u011fi olacak m\u0131d\u0131r? \u0130\u015f g\u00fcvencesi konusu ve \u00f6zl\u00fck haklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131 bir belirsizlik i\u00e7erisindedir. Bug\u00fcn Tekel i\u015f\u00e7ilerinin ya\u015fad\u0131klar\u0131 durum ortadad\u0131r. Ayn\u0131s\u0131n\u0131n \u0130ller Bankas\u0131 A.\u015e\u2018de ya\u015fanmamas\u0131 i\u00e7in bu durum bir d\u00fczenlemeyle mutlaka \u00f6nlenmelidir.<\/p>\n
\u0130ller Bankas\u0131, t\u00fcm \u00f6zellikleri y\u00f6n\u00fcnden, d\u00fcnyada tam bir \u00f6rne\u011fi bulunmayan, tamamen \u00fclke gereksinim ve ko\u015fullar\u0131 g\u00f6z \u00f6n\u00fcnde tutularak kurulmu\u015f, ortaklar\u0131 yerel y\u00f6netim birimleri olan bir kamu kurulu\u015fu, bir yerel y\u00f6netim ortakl\u0131\u011f\u0131d\u0131r. \u0130ller Bankas\u0131, kuruldu\u011fundan bu yana, \u00fclkemizin gereksinimlerine de uygun olarak, finansman sa\u011flama yan\u0131nda yerel y\u00f6netimlere teknik y\u00f6nden yard\u0131m etme ve bir\u00e7ok yat\u0131r\u0131mlar\u0131 onlar ad\u0131na ger\u00e7ekle\u015ftirme i\u015flevini de \u00fcstlenmi\u015ftir. 74 y\u0131ld\u0131r, yerel y\u00f6netimlerin ve \u00f6zellikle de belediyelerin gereksinimi olan, imar plan\u0131, harita, i\u00e7me suyu, kanalizasyon, ar\u0131tma tesisleri, jeolojik ve jeoteknik hizmetler ve yap\u0131 i\u015fleri gibi alt yap\u0131ya ili\u015fkin ya\u015famsal konularda, belediyelerin olu\u015fturduklar\u0131 fondan d\u00fc\u015f\u00fck faizli kredi vererek, teknik dan\u0131\u015fmanl\u0131k ve uygulama yaparak yerel y\u00f6netimlere yard\u0131mc\u0131 olmu\u015ftur.<\/p>\n
Bug\u00fcn \u0130ller Bankas\u0131\u2018nda ya\u015fanan s\u00fcre\u00e7 uzun y\u0131llard\u0131r \u00fclkemizde uygulanan kamusal alan\u0131n tasfiyesinin bir \u00f6rne\u011fidir. \u0130ller Bankas\u0131\u2018n\u0131n \u00f6zelle\u015ftirilmesinin ad\u0131mlar\u0131d\u0131r. Neoliberalizmin savunucular\u0131na g\u00f6re, \u0130ller Bankas\u0131 tasfiye edilmesi gereken bir kamu kurulu\u015fudur. IMF, D\u00fcnya Bankas\u0131 ve uluslararas\u0131 ticari \u015firketlerin g\u00f6z\u00fcn\u00fcn T\u00fcrkiye\u2018deki yerel y\u00f6netimler ve hizmet alanlar\u0131 \u00fczerinde oldu\u011fu bilinmektedir. Yerel y\u00f6netimlerin m\u00fchendislik, mimarl\u0131k ve altyap\u0131 hizmet alanlar\u0131 dikkate al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda y\u0131ll\u0131k 5 milyar dolar\u0131n \u00fczerinde bir yat\u0131r\u0131m alan\u0131 oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclmektedir. \u0130ller Bankas\u0131n\u0131n bu alanlardaki g\u00f6revlerinin sona ermesiyle k\u00fcresel sermayenin bo\u015f b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015f bu alanlara ula\u015fmas\u0131 \u00e7ok daha kolay hale gelecektir.<\/p>\n
Harita ve Kadastro M\u00fchendisleri Odas\u0131 olarak, \u00fclkenin ger\u00e7eklerinden uzak, sosyal, k\u00fclt\u00fcrel ve iktisadi yap\u0131s\u0131na yabanc\u0131 bu t\u00fcr yap\u0131sal de\u011fi\u015fikliklerin \u00fclkemize ve halk\u0131m\u0131za yarar getirmeyece\u011fini vurguluyoruz.. \u00d6zelle\u015ftirmelerin \u00fclkemizi asla geli\u015ftirmedi\u011fini ve geli\u015ftiremeyece\u011fini belirtiyoruz. Cumhuriyet kurumlar\u0131m\u0131zdan olan \u0130ller Bankas\u0131\u2018n\u0131n da \u00f6zelle\u015ftirme s\u00fcrecinde ad\u0131m ad\u0131m yok edilmesine kar\u015f\u0131 oldu\u011fumuzu ifade ediyoruz.<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
TMMOB<\/p>\n
Harita ve Kadastro M\u00fchendisleri Odas\u0131 – 26 Aral\u0131k 2009<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"1980\u2018den bu yana k\u00fcresel \u00e7\u0131karlar do\u011frultusunda yeniden yap\u0131land\u0131rma ad\u0131 alt\u0131nda \u00f6nemli roller bi\u00e7ilen \u0130ller Bankas\u0131\u2018n\u0131n tasfiyesi bug\u00fcn yeniden g\u00fcndeme geliyor. 2006 y\u0131l\u0131nda \u0130ller Bankas\u0131\u2018n\u0131n, Anonim \u015eirketi hakk\u0131nda kanun tasar\u0131s\u0131 ile g\u00f6revleri, organlar\u0131 ve personeli ile ortadan kald\u0131r\u0131larak \u0130LBANK Anonim \u015eirketi ad\u0131 alt\u0131nda farkl\u0131 bir kurulu\u015fa d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 s\u00fcre\u00e7 tekrar ya\u015fan\u0131yor. TBMM Plan b\u00fct\u00e7e komisyonunun alt komisyonunda g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fclmekte olan yasa tasar\u0131s\u0131n\u0131n 2010 y\u0131l\u0131n\u0131n ilk aylar\u0131nda \u00e7\u0131kaca\u011f\u0131 belirtiliyor.\n","protected":false},"author":5,"featured_media":40571,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[2010],"tags":[427],"class_list":{"0":"post-1837","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-basin-aciklamalari","8":"tag-iller-bankasi"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1837","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1837"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1837\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1837"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1837"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1837"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}