Akkuyu N\u00fckleer G\u00fc\u00e7 Santral\u0131`n\u0131 (NGS) kurmak \u00fczere Rusya ile yap\u0131lan ikili uluslararas\u0131 anla\u015fman\u0131n fesih maddesi bir an evvel y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe konulmal\u0131d\u0131r. T\u00fcrkiye taraf\u0131ndan “fesih” bildirimi yap\u0131lmas\u0131 durumunda, karar 1 y\u0131l sonra y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girebilecek ve hen\u00fcz santral kurulumu yap\u0131lmam\u0131\u015fken T\u00fcrkiye i\u00e7in olumsuz bir sonu\u00e7 do\u011furmayacakt\u0131r. Zaten Rus u\u00e7a\u011f\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesinin ard\u0131ndan Rusya ile devam eden gergin ili\u015fkiler, Akkuyu N\u00fckleer G\u00fc\u00e7 Santral\u0131`n\u0131n “gizli bir erteleme” ya da “ask\u0131ya al\u0131nma” durumunu ortaya \u00e7\u0131karm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n
EMO; Rusya ile yap\u0131lan uluslararas\u0131 anla\u015fman\u0131n “fesih” konusundaki d\u00fczenlemelerini inceledi. Hen\u00fcz kurulum ve i\u015fletme a\u015famas\u0131na ge\u00e7ilmeden anla\u015fman\u0131n feshedilmesi halinde, anla\u015fman\u0131n temel d\u00fczenlemelerinin T\u00fcrkiye a\u00e7\u0131s\u0131ndan ba\u011flay\u0131c\u0131 bir y\u00f6n\u00fcn\u00fcn kalmayaca\u011f\u0131 tespit edildi.<\/p>\n
Fesih halinde y\u00fcr\u00fcrl\u00fckte kalmas\u0131 \u00f6ng\u00f6r\u00fclen anla\u015fma maddelerine bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda; bu maddelerin santral kurulmadan bir anlam ifade etmeyece\u011fi g\u00f6r\u00fclmektedir. Anla\u015fman\u0131n 18. Maddesi`nde fesih halinde y\u00fcr\u00fcrl\u00fckte olaca\u011f\u0131 belirtilen 10 madde, santral kurulmadan T\u00fcrkiye i\u00e7in bir y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fck getirmemektedir. Bunlardan 5. Madde “Proje \u015eirketi” ile ilgili d\u00fczenlemeler olup; ancak santral kurulmas\u0131 durumunda ge\u00e7erli olacak h\u00fck\u00fcmleri i\u00e7ermektedir. “Lisanslama, Onaylar ve D\u00fczenlemeler” konusundaki 8. Madde`de de fesih halinde y\u00fcr\u00fcrl\u00fckte tutulabilmesi i\u00e7in gerekli yat\u0131r\u0131mlar\u0131n yap\u0131lm\u0131\u015f ve i\u015fletme a\u015famas\u0131na ge\u00e7ilmi\u015f olmas\u0131n\u0131 gerektirmektedir. 11. Madde`deki “vergilendirme”, 12. Madde`deki “yak\u0131t, at\u0131k y\u00f6netimi ve s\u00f6k\u00fcm” gibi konulardaki d\u00fczenlemeler; ayn\u0131 \u015fekilde i\u015fletme a\u015famas\u0131na y\u00f6neliktir. Anla\u015fman\u0131n 13. Maddesi`nde yer alan “fikri m\u00fclkiyet haklar\u0131”, 14. Maddesi`ndeki “if\u015fa ko\u015fullar\u0131”, 15. Maddesi`ndeki “uluslararas\u0131 n\u00fckleer \u00e7er\u00e7eve” ile ilgili kurallar ise s\u00f6zle\u015fme feshedilse bile ilgilisine ait hak ve y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklere i\u015faret etmekte olup, anla\u015fman\u0131n feshi halinde kar\u015f\u0131 tarafa bir hak kazand\u0131rmayacak niteliktedir. 17. Madde “uyu\u015fmazl\u0131klar\u0131n halli” ve 18. Madde “y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe girme, de\u011fi\u015fiklik ve fesih” ise anla\u015fma \u00fczerindeki ihtilaf olmas\u0131 halinde ya da fesih sonras\u0131nda ba\u015fvurulacak h\u00fck\u00fcmlerdir.<\/p>\n
T\u00fcrkiye`nin fesih karar\u0131 vermesi durumunda; Rus taraf\u0131 ya bu feshi kabul edecek ve kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 bildirim s\u00fcreci ger\u00e7ekle\u015fecek ya da fesih karar\u0131n\u0131n hakl\u0131 gerek\u00e7eleri olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ileri s\u00fcrerek tahkime ba\u015fvuracakt\u0131r. Anla\u015fman\u0131n 6. Maddesi kapsam\u0131nda lisans gibi ba\u015fvuru y\u00fck\u00fcml\u00fcl\u00fcklerini Rus taraf\u0131 yerine getirmi\u015fken, T\u00fcrkiye fesih karar\u0131 vermesi durumunda tahkimden \u00e7\u0131kacak bir tazminat karar\u0131yla Rusya`n\u0131n hak kay\u0131plar\u0131n\u0131 telafi etmek zorunda kal\u0131nsa da, n\u00fckleer santral\u0131n kurulmas\u0131yla u\u011frayaca\u011f\u0131m\u0131z zararla k\u0131yaslanamayacak bir kay\u0131p s\u00f6z konusu olacakt\u0131r.<\/p>\n
T\u00fcrkiye, 50 y\u0131ld\u0131r n\u00fckleer macera pe\u015finde s\u00fcr\u00fcklenmekte; gereksiz yere zaman, enerji ve para harcamaktad\u0131r. H\u00fck\u00fcmetin hedeflerini a\u00e7\u0131klad\u0131\u011f\u0131 raporlara bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda; Akkuyu NGS`nin devreye girece\u011finin belirtildi\u011fi 2023 y\u0131l\u0131nda \u015fu anda in\u015fa edilmekte olan lisans alm\u0131\u015f santrallara yenisi eklenmese bile o g\u00fcnk\u00fc ihtiya\u00e7 olan 415 milyar kilovat saat elektrik enerjisinden 100 milyar kilovat saat daha fazla elektrik \u00fcretecek kapasite olacakt\u0131r. Yani zaten gereksiz bir yat\u0131r\u0131mla kamu kayna\u011f\u0131 \u00e7ar\u00e7ur edilmektedir. Ayr\u0131ca ekonomik olarak piyasa ko\u015fullar\u0131 yok say\u0131larak n\u00fckleer santrala al\u0131m garantisi verilmi\u015f oldu\u011fu i\u00e7in pahal\u0131 elektri\u011fi sat\u0131n alma zorunlulu\u011fu ortaya \u00e7\u0131kacakt\u0131r.<\/p>\n
Kald\u0131 ki d\u00fcnyada yenilenebilir enerji kaynaklar\u0131 alan\u0131nda hem teknolojik hem de ekonomik a\u00e7\u0131dan b\u00fcy\u00fck geli\u015fmeler ya\u015fanmaktad\u0131r.<\/p>\n
N\u00fckleer enerjinin pahal\u0131, tehlikeli bir elektrik \u00fcretim teknolojisi oldu\u011fu herkes taraf\u0131ndan kabul edilmektedir. N\u00fckleer santral ile d\u00fcnyam\u0131z, \u00fclkemiz ve gelecek nesiller ad\u0131na \u00fcstlenilen risk, teknolojik geli\u015fmelerle a\u015f\u0131labilecek bir boyuta sahip de\u011fildir. N\u00fckleer at\u0131klar\u0131 kal\u0131c\u0131 olarak bertaraf etme ve g\u00fcvenli olarak depolama olana\u011f\u0131 yoktur. N\u00fckleer s\u0131z\u0131nt\u0131y\u0131 y\u00fczde 100 g\u00fcvenlikle engelleme olas\u0131l\u0131\u011f\u0131 da bulunmamaktad\u0131r. Bunlar kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda \u00fcstlenilen risk ise bir b\u00f6lgenin ya\u015fam alan\u0131 olmaktan tamamen \u00e7\u0131kmas\u0131, milyonlarca y\u0131l s\u00fcrecek \u00f6ld\u00fcr\u00fcc\u00fc etkilerin ta\u015f\u0131nmas\u0131 anlam\u0131na gelmektedir.<\/p>\n
Nitekim bu risk, daha 2011 y\u0131l\u0131nda Japonya`da Fuku\u015fima N\u00fckleer Santral kazas\u0131yla ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131r. Bu kazan\u0131n zararlar\u0131 artarak devam etmektedir. 2013 y\u0131l\u0131nda yap\u0131lan bir hesaplamada yaln\u0131zca maddi zararlar\u0131n temizlenmesinin 110 milyar dolara mal olaca\u011f\u0131 belirtilmi\u015ftir. Bu kadar b\u00fcy\u00fck zarar verme riski olan bir santral\u0131 T\u00fcrkiye`de ve bir yabanc\u0131 \u015firkete yapt\u0131rmak hangi gerek\u00e7e ile a\u00e7\u0131klanabilir? Yani kaza olursa zarar\u0131 T\u00fcrkiye`de ya\u015fayanlar \u00e7ekecek, ama bir \u015fey olmaz ise kar\u0131 Rus \u015firketi kazanacakt\u0131r.<\/p>\n
Deprem b\u00f6lgesinde yer alan turizm ve do\u011fal dokusuyla e\u015fsiz g\u00fczellikteki Akkuyu`da n\u00fckleer santral yap\u0131lmas\u0131 kabul edilemez. Akkuyu i\u00e7in haz\u0131rlanan ve onaylanan \u00c7ED Raporu da hukuki bir skandal boyutuna ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. \u00c7ED Raporu`ndaki imzalar\u0131n sahteli\u011finden, \u00c7ED onay\u0131 verilmesini imkans\u0131z k\u0131lan do\u011fa tahribat\u0131na var\u0131ncaya kadar T\u00fcrkiye`nin elinde Akkuyu N\u00fckleer G\u00fc\u00e7 Santral\u0131 Anla\u015fmas\u0131`n\u0131 ge\u00e7ersiz k\u0131lacak hukuki ve hakl\u0131 gerek\u00e7eler bulunmaktad\u0131r. Uluslararas\u0131 anla\u015fmalar\u0131n i\u00e7 hukuku a\u015famayaca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. \u00c7ED s\u00fcrecinin hukuki olarak olumsuz sonu\u00e7lanmas\u0131yla birlikte Akkuyu Anla\u015fmas\u0131 do\u011fal olarak i\u015flemez hale gelecektir.<\/p>\n
Rusya ile gerilen ili\u015fkiler g\u00f6stermi\u015ftir ki Akkuyu`da n\u00fckleer santral kurulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmas\u0131, yaln\u0131zca teknik ve ekonomik olarak de\u011fil, ayn\u0131 zamanda uluslararas\u0131 dengeler a\u00e7\u0131s\u0131ndan da bir a\u00e7mazd\u0131r.<\/p>\n
Santral kurulmadan, yol yak\u0131nken T\u00fcrkiye n\u00fckleer santral anla\u015fmas\u0131n\u0131n feshini ilan etmelidir.
\nELEKTR\u0130K M\u00dcHEND\u0130SLER\u0130 ODASI
\nY\u00d6NET\u0130M KURULU
\n16 Aral\u0131k 2015<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Akkuyu N\u00fckleer G\u00fc\u00e7 Santral\u0131`n\u0131 (NGS) kurmak \u00fczere Rusya ile yap\u0131lan ikili uluslararas\u0131…\n","protected":false},"author":3,"featured_media":40571,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[2010],"tags":[1440],"class_list":{"0":"post-19164","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-basin-aciklamalari","8":"tag-akkuyu-nukleer-santrali"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19164","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=19164"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19164\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=19164"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=19164"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=19164"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}