{"id":19544,"date":"2016-01-16T13:51:08","date_gmt":"2016-01-16T11:51:08","guid":{"rendered":"http:\/\/politeknik.org.tr\/\/?p=19544"},"modified":"2019-01-28T20:40:31","modified_gmt":"2019-01-28T17:40:31","slug":"akpye-ilistirilmis-medya-funda-basaran-sendika-org","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/akpye-ilistirilmis-medya-funda-basaran-sendika-org\/","title":{"rendered":"AKP\u2019ye ili\u015ftirilmi\u015f medya \u2013 Funda Ba\u015faran (Sendika.Org)"},"content":{"rendered":"<p>Anaak\u0131m medyan\u0131n, kapitalist ili\u015fkiler a\u011f\u0131 i\u00e7erisinde, medya patronlar\u0131n\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131 ve g\u00fcvenilir kaynaklar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile h\u00fck\u00fcmetin hedef ve y\u00f6nelimlerine ba\u011f\u0131ml\u0131 hale gelmesi, \u00f6rt\u00fck bir \u201cili\u015ftirilmi\u015f\u201d olma durumudur.<\/p>\n<p>Ge\u00e7ti\u011fimiz g\u00fcnlerde H\u00fcrriyet yazar\u0131 \u0130smet Berkan, Diyarbak\u0131r Valili\u011fi\u2019nin izniyle z\u0131rhl\u0131 bir polis arac\u0131n\u0131n i\u00e7erisinde Sur\u2019u dola\u015ft\u0131 ve \u201ckendi g\u00f6zleriyle\u201d g\u00f6rd\u00fcklerini yazd\u0131. Bu yaz\u0131s\u0131 ile \u201cili\u015ftirilmi\u015f gazeteci\u201d tart\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 g\u00fcndeme getiren \u0130smet Berkan, 2000-2010 aras\u0131nda Radikal gazetesinin genel yay\u0131n y\u00f6netmeniyken yazd\u0131\u011f\u0131 k\u00f6\u015fe yaz\u0131lar\u0131n\u0131n aras\u0131na \u201csolculu\u011fun tedavisi m\u00fcmk\u00fcn m\u00fc?\u201d ya da \u201csatmayal\u0131m tur\u015fusunu kural\u0131m\u201d gibi ba\u015fl\u0131klar\u0131 olan yaz\u0131lar s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131rd\u0131.<\/p>\n<p>Gezi Direni\u015fi s\u0131ras\u0131nda ise, H\u00fcrriyet\u2019in k\u00f6\u015fe yazar\u0131 olarak Kabata\u015f yalan\u0131na ortak oldu ve olmayan g\u00f6r\u00fcnt\u00fcleri seyretti\u011fini iddia etti. Yalan ortaya \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131nda \u201cBenim h\u0131yarl\u0131\u011f\u0131m\u201d diyerek \u00f6z\u00fcr dileyen \u0130smet Berkan\u2019\u0131n itiraf etti\u011fi \u201ch\u0131yarl\u0131k\u201d, \u201c\u00e7ok itibarl\u0131\u201d haber kayna\u011f\u0131na g\u00fcvenmek, onun sesini yank\u0131lamak, bak\u0131\u015f\u0131n\u0131 yans\u0131tmakt\u0131. Yani bir \u00e7e\u015fit \u201cili\u015ftirilmi\u015f\u201d olmakt\u0131.<\/p>\n<p>Kabata\u015f yalan\u0131n\u0131n, yalan olmas\u0131 bak\u0131m\u0131ndan z\u0131rhl\u0131 polis arac\u0131n\u0131n cam\u0131ndan bakarak yaz\u0131lan Sur izlenimlerinden pek fazla fark\u0131 yok. \u0130smet Berkan, Kabata\u015f yalan\u0131na ortak olurken de, Sur\u2019da z\u0131rhl\u0131 arac\u0131n cam\u0131ndan g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ve yan\u0131ba\u015f\u0131nda oturan polisin anlatt\u0131\u011f\u0131n\u0131 yazarken de \u201citibarl\u0131\u201d haber kayna\u011f\u0131na g\u00fcvenmeye, onun sesini yank\u0131lamaya, bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 yans\u0131tmaya, yani \u201cili\u015ftirilmi\u015f\u201d olmaya devam ediyor. Ancak ili\u015ftirilen basit\u00e7e \u0130smet Berkan de\u011fil, onun temsil etti\u011fi b\u00fct\u00fcn bir anaak\u0131m medya.<\/p>\n<p>Medyan\u0131n temel i\u015flevi \u201cinsanlar\u0131n i\u00e7inde ya\u015fad\u0131klar\u0131 d\u00fcnyay\u0131 ve g\u00fcndelik ya\u015famlar\u0131n\u0131 anlamak ve anlamland\u0131rmak i\u00e7in gerekli olan do\u011frudan deneyimleyemedikleri ger\u00e7ekli\u011fe ili\u015fkin bilgiyi iletmektir.\u201d Ancak ger\u00e7ekli\u011fin bilgisi ger\u00e7ekli\u011fin kendisi de\u011fil, bir temsilidir. Bu y\u00fczden de \u00f6z\u00fcnde sorunludur. Bu sorunu ancak demokratik ve \u00e7o\u011fulcu bir medya ortam\u0131nda \u00e7e\u015fitlilik i\u00e7eren farkl\u0131 temsillerin dola\u015f\u0131ma girmesi azaltabilir.<\/p>\n<p>Kapsam\u0131, olanaklar\u0131 ve g\u00fcc\u00fc ile anaak\u0131m medya, ileti\u015fim ortam\u0131na egemen durumdad\u0131r. Anaak\u0131m medya, belirli bir g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fc ya da bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 dolays\u0131z ve bilin\u00e7li olarak desteklemek bi\u00e7iminde olmasa da, iletti\u011fi ger\u00e7eklik temsili ile ger\u00e7ekli\u011fin k\u0131smi ve egemen s\u0131n\u0131f lehine \u00e7arp\u0131t\u0131lm\u0131\u015f bir bilgisini, toplumsal ger\u00e7eklik olarak in\u015fa eder, do\u011falla\u015ft\u0131r\u0131r. Bu i\u015flev, ana ak\u0131m medyan\u0131n \u015firket \u00f6rg\u00fctlenmeleri, ticari ama\u00e7lar\u0131, \u00e7al\u0131\u015fma rejimleri ve h\u0131z, haber de\u011feri, nesnellik, g\u00fcvenilir haber kaynaklar\u0131 gibi kriterlerinin de yaratt\u0131\u011f\u0131 yap\u0131sal yanl\u0131l\u0131klar i\u00e7erisinde, kendili\u011finden ger\u00e7ekle\u015fir.<\/p>\n<p>H\u00fck\u00fcmetler de toplumu belli konularda y\u00f6nlendirmek, ikna etmek ve deste\u011fini sa\u011flamak i\u00e7in, ba\u015fka bir deyi\u015fle salt kendi iktidarlar\u0131 lehine bir r\u0131za \u00fcretimi i\u00e7in medyay\u0131 manip\u00fcle etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131rlar. Ana ak\u0131m medya yap\u0131sal yanl\u0131l\u0131\u011f\u0131 y\u00fcz\u00fcnden, egemen s\u0131n\u0131f\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131 ile uyumlu oldu\u011fu \u00f6l\u00e7\u00fcde g\u00f6n\u00fcll\u00fc olarak ya da fark\u0131na varmaks\u0131z\u0131n buna izin verir.<\/p>\n<p>Bas\u0131n toplant\u0131lar\u0131nda a\u00e7\u0131klananlar ya da b\u00fcrokratik kurumlar\u0131n haz\u0131rlad\u0131klar\u0131 raporlar ile sunulanlar, \u00f6nyarg\u0131lar ve do\u011frulanmam\u0131\u015f bilgiler bile olsa, anaak\u0131m medya bunlar\u0131 \u00e7o\u011fu kez kullan\u0131r. \u00c7\u00fcnk\u00fc h\u00fck\u00fcmet ve kurumlar\u0131 medyan\u0131n \u201citibarl\u0131 ve g\u00fcvenilir\u201d haber kaynaklar\u0131d\u0131r. Anaak\u0131m medyan\u0131n, kapitalist ili\u015fkiler a\u011f\u0131 i\u00e7erisinde, medya patronlar\u0131n\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131 ve g\u00fcvenilir kaynaklar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile h\u00fck\u00fcmetin hedef ve y\u00f6nelimlerine ba\u011f\u0131ml\u0131 hale gelmesi, \u00f6rt\u00fck bir \u201cili\u015ftirilmi\u015f\u201d olma durumudur.<\/p>\n<p>T\u00fcrkiye\u2019de AKP\u2019nin iktidara geldi\u011fi 2002 y\u0131l\u0131ndan bug\u00fcne dek medyan\u0131n ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm, bu ili\u015ftirilmi\u015fli\u011fin farkl\u0131 bi\u00e7imlerini ortaya koymaktad\u0131r. Anaak\u0131m medyan\u0131n ba\u015flang\u0131\u00e7ta siyasi istikrar, karizmatik lider, kararl\u0131 \u00f6zelle\u015ftirme program\u0131, AB g\u00f6r\u00fc\u015fmeleri ve demokratikle\u015fme ad\u0131mlar\u0131 gibi gerek\u00e7elerle destekledi\u011fi AKP iktidar\u0131, 2007 sonras\u0131nda kendi medyas\u0131n\u0131 h\u0131zla b\u00fcy\u00fctm\u00fc\u015f, elindeki kamu kaynaklar\u0131n\u0131 da anaak\u0131m medyaya kar\u015f\u0131 bir ekonomik tehdit ve \u015fantaj arac\u0131 olarak kullanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Gezi Direni\u015fi, 17 Aral\u0131k yolsuzluk operasyonu ve AKP-G\u00fclen Cemaati \u00e7at\u0131\u015fmas\u0131 sonras\u0131nda, konvansiyonel olmayan bir sava\u015f konsepti i\u00e7erisinde AKP medyas\u0131 asparagas haberler, karalama kampanyalar\u0131 ve yalan ba\u015fl\u0131klarla AKP\u2019ye oy veren kitlenin r\u0131zas\u0131n\u0131 s\u00fcrekli k\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken, anaak\u0131m medya tamamen bask\u0131 alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f ve s\u0131n\u0131rl\u0131 ve \u00e7arp\u0131t\u0131lm\u0131\u015f bir ger\u00e7eklik temsilini bile \u00fcretemez hale getirilerek AKP\u2019ye ili\u015ftirilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Bug\u00fcn ise AKP ve RTE\u2019nin 7 Haziran yenilgisinin d\u00f6n\u00fcm noktas\u0131 oldu\u011fu yeni bir d\u00f6nem ya\u015fanmaktad\u0131r. AKP 7 Haziran\u2019da ald\u0131\u011f\u0131 yenilgiyle art\u0131k ne toplumsal ger\u00e7ekli\u011fi in\u015fa edip, tarihi yeniden yazarak, ne de manip\u00fclasyonla r\u0131za \u00fcretimini ger\u00e7ekle\u015ftiremedi\u011fini g\u00f6rm\u00fc\u015f ve iktidar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrebilmesinin tek yolunun \u015fiddeti s\u00fcrekli k\u0131lacak bir sava\u015f ortam\u0131 oldu\u011funa karar vermi\u015ftir.<\/p>\n<p>Anaak\u0131m medya ise bu sava\u015f konseptinin bir par\u00e7as\u0131 olarak propaganda ve alg\u0131 y\u00f6netiminin bir arac\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fcr. Sans\u00fcr ve bask\u0131 mekanizmalar\u0131 ile t\u00fcm alternatif sesler, farkl\u0131 bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131lar\u0131 susturulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Medya iktidar\u0131n yalanlar\u0131n\u0131 tekrarlayarak ya da kendisi yalanlar \u00fcreterek toplumsal kutupla\u015fmay\u0131 k\u00f6r\u00fcklemekte, AKP\u2019nin \u201cd\u00fc\u015fman\u201d olarak tan\u0131mlad\u0131\u011f\u0131n\u0131 canavarla\u015ft\u0131rmakta, sava\u015f\u0131 AKP lehine normalle\u015ftirmekte ve \u201cmilli\u201d duygulara hitap ederek AKP\u2019nin sava\u015f konseptine toplumsal destek sa\u011flamaya \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Yeni teknolojilerin ve alternatif medyan\u0131n varl\u0131\u011f\u0131na ra\u011fmen, milyonlarca insan hala anaak\u0131m medyan\u0131n haber programlar\u0131, diziler, e\u011flence programlar\u0131 gibi de\u011fi\u015fik formlar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131 ile sa\u011flad\u0131\u011f\u0131 s\u0131n\u0131rl\u0131 bilgiye mahkumdur. Bu nedenle de daha demokratik ve \u00e7o\u011fulcu bir medya talebi, sava\u015fa kar\u015f\u0131 bar\u0131\u015f talebi ile birlikte toplumsal muhalefetin g\u00fcndeminde olmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p><strong>Funda Ba\u015faran<\/strong><br \/>\n<strong> Bilgisayar M\u00fchendisi<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Anaak\u0131m medyan\u0131n, kapitalist ili\u015fkiler a\u011f\u0131 i\u00e7erisinde, medya patronlar\u0131n\u0131n \u00e7\u0131karlar\u0131 ve g\u00fcvenilir kaynaklar&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":40571,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[4689],"tags":[],"class_list":{"0":"post-19544","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-secki"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19544","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=19544"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/19544\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=19544"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=19544"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=19544"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}