{"id":20334,"date":"2016-03-23T11:36:10","date_gmt":"2016-03-23T09:36:10","guid":{"rendered":"http:\/\/politeknik.org.tr\/\/?p=20334"},"modified":"2019-01-28T22:00:07","modified_gmt":"2019-01-28T19:00:07","slug":"meslek-odalari-dunya-su-gununde-uyardi-geri-donusu-olmayan-yikima-gidiyoruz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/meslek-odalari-dunya-su-gununde-uyardi-geri-donusu-olmayan-yikima-gidiyoruz\/","title":{"rendered":"Meslek odalar\u0131 &#8216;D\u00fcnya Su G\u00fcn\u00fc&#8217;nde uyard\u0131: &#8216;Geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc olmayan y\u0131k\u0131ma gidiyoruz&#8217;"},"content":{"rendered":"<p><strong>TMMOB&#8217;ye ba\u011fl\u0131\u0131 meslek odalar\u0131, 22 Mart D\u00fcnya Su G\u00fcn\u00fc&#8217;nde a\u00e7\u0131klamalar yay\u0131mlayarak yap\u0131la\u015fma, kirletilme, t\u00fcketilme tehdidi alt\u0131ndaki su varl\u0131klar\u0131na dikkat \u00e7ekti.<\/strong><\/p>\n<p>TMMOB G\u0131da M\u00fchendisleri Odas\u0131, Jeoloji M\u00fchendisleri Odas\u0131 ve Ziraat M\u00fchendisleri Odas\u0131, D\u00fcnya Su G\u00fcn\u00fc&#8217;ne ili\u015fkin d\u00fcn (22 Mart) a\u00e7\u0131klama yay\u0131mlad\u0131. Meslek odalar\u0131, temiz su varl\u0131klar\u0131n\u0131n h\u0131zla kirletildi\u011fini, \u0130stanbul gibi b\u00fcy\u00fck kentlerde ve sanayi yap\u0131lar\u0131 bulunduran kentlerde do\u011fal ya\u015fam alanlar\u0131n\u0131n bulundu\u011fu \u00e7eperlere do\u011fru ilerleyen yap\u0131la\u015fma ve rant projelerinin su varl\u0131klar\u0131na zarar verdi\u011fini vurgulad\u0131. Suyun ticarile\u015ftirilmesiyle, \u00fclkenin d\u00f6rt bir yan\u0131nda yap\u0131lan HES&#8217;lerle kurutulan derelerle ve susuz b\u0131rak\u0131lan k\u00f6yl\u00fclerle mevcut su politikalar\u0131n\u0131n yaratt\u0131\u011f\u0131 y\u0131k\u0131m\u0131n her ge\u00e7en g\u00fcn geriye d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc zorla\u015ft\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirten meslek odalar\u0131 acilen kamusal bir su politikas\u0131n\u0131n yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fini a\u00e7\u0131klad\u0131.<\/p>\n<p>Meslek odalar\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131 \u015f\u00f6yle;<\/p>\n<blockquote><p><strong>GIDA M\u00fchendisleri Odas\u0131: DAHA YA\u015eANAB\u0130L\u0130R TEM\u0130Z B\u0130R D\u00dcNYA \u0130\u00c7\u0130N TERTEM\u0130Z B\u0130R SU<\/strong><\/p>\n<p>Su bir i\u00e7ecek olman\u0131n yan\u0131 s\u0131ra g\u0131da g\u00fcvenli\u011finin ve g\u0131da g\u00fcvencesinin sa\u011flanmas\u0131nda olmazsa olmaz unsurlardan biridir. Su g\u00fcvencesi olmad\u0131\u011f\u0131nda g\u0131da g\u00fcvencesinden, su g\u00fcvenli\u011fi olmad\u0131\u011f\u0131nda ise g\u0131da g\u00fcvenli\u011finden s\u00f6z etmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. G\u00fcvenli su, i\u00e7erisinde hastal\u0131k yapan mikroorganizmalar ve toksik kimyasal maddeleri i\u00e7ermeyen ve gerekli mineralleri de dengeli bi\u00e7imde bulunduran sudur. V\u00fccuttaki su oran\u0131n\u0131n yeterli d\u00fczeyde tutulmas\u0131 ya\u015famsal \u00f6nem ta\u015f\u0131d\u0131\u011f\u0131ndan v\u00fccuttan kaybolan miktarlarda su al\u0131nmas\u0131 zorunludur.\u00a0 Temiz ve eri\u015filebilir suya ula\u015fma bir insanl\u0131k hakk\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Su ile ilgili sorunlar her ge\u00e7en g\u00fcn artmakta ve boyutlar\u0131 da paralel olarak b\u00fcy\u00fcmektedir. D\u00fcnya\u2019da ve \u00fclkemizde \u00f6zellikle i\u00e7ilebilir su kaynaklar\u0131 h\u0131zla kirletilmekte, ticarile\u015ftirilmekte ve t\u00fcketilmektedir. Bu duruma d\u00fczensiz kentle\u015fme, n\u00fcfus art\u0131\u015f\u0131 ve kontrols\u00fcz sanayile\u015fme neden oldu\u011fu gibi at\u0131klar\u0131n uygun \u015fekilde ar\u0131t\u0131lmadan do\u011frudan \u00e7evreye verilerek temiz sulara kar\u0131\u015fmas\u0131 da neden olmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>HES\u2019ler ile sular \u00f6zelle\u015ftirilmekte, tek bir dere \u00fczerinde bir\u00e7ok HES yap\u0131lmakta, orada ya\u015fayan di\u011fer canl\u0131lar\u0131n sudan yararlanma ko\u015fullar\u0131 k\u0131s\u0131tlanmakta, suyun \u00f6z niteli\u011fi de\u011fi\u015fmekte, i\u00e7erisinde yararl\u0131 organizmalar bulunan, tar\u0131ma, hayvanc\u0131l\u0131\u011fa veya i\u00e7me amac\u0131yla kullan\u0131ma uygun olan \u201csu varl\u0131klar\u0131\u201d giderek yok olmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>G\u00fcvenli Suya Ula\u015f\u0131mda T\u00fcketicilere D\u00fc\u015fenler;<\/p>\n<ul>\n<li>Pet \u015fi\u015felerdeki ve damacanalardaki sular g\u00fcne\u015f \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131na maruz b\u0131rak\u0131lmamal\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li>Evlerde ve i\u015fyerlerinde kullan\u0131lan sebiller ve damacanalar ile damacanalarda kullan\u0131lan pompalar etkin bir \u015fekilde d\u00fczenli olarak temizlenmelidir.<\/li>\n<li>Damacana sular\u0131 yetkili bayilerden al\u0131nmal\u0131, sat\u0131n al\u0131nan damacanan\u0131n kapa\u011f\u0131, emniyet band\u0131, etiketi,\u00a0 \u00fcretim\/son kullanma tarihi ve parti seri numaras\u0131n\u0131n bulunup bulunmad\u0131\u011f\u0131 kontrol edilmelidir.<\/li>\n<li>Suya olan g\u00fcvensizlik nedeniyle su ar\u0131tma cihazlar\u0131na y\u00f6neli\u015f \u00e7ok artm\u0131\u015ft\u0131r. Ancak evsel su ar\u0131tma cihazlar\u0131n\u0131n pazarlanmas\u0131 s\u0131ras\u0131nda t\u00fcketiciye bilgi aktar\u0131m\u0131 konusunda zaman zaman yanl\u0131\u015f y\u00f6nlendirilmeler olabilmektedir. Bak\u0131m, temizlik, filtre de\u011fi\u015ftirme gibi konular\u0131n bu cihazlarda \u00e7ok \u00f6nemli oldu\u011fu unutulmamal\u0131d\u0131r.<\/li>\n<li>Analizi yap\u0131lmam\u0131\u015f, kontrols\u00fcz \u00e7e\u015fme ve su kaynaklar\u0131,\u00a0 g\u00fcvenli olmayan kuyu sular\u0131; i\u00e7me suyu, mutfakta kullanma suyu ve tar\u0131msal \u00fcretimde sulama suyu olarak kullan\u0131lmamal\u0131d\u0131r.<\/li>\n<\/ul>\n<p>Her alanda oldu\u011fu gibi g\u00fcvenli suya ula\u015fmak i\u00e7in de t\u00fcketicilerin bilin\u00e7li ve aktif olmas\u0131, bir yandan ki\u015fisel kullan\u0131mlar\u0131nda t\u00fcm \u00f6nlemleri alarak su tasarrufu sa\u011flarken, di\u011fer yandan denetim konusunda da yetkili kurumlar \u00fczerinde bask\u0131 olu\u015fturmas\u0131 ve kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131klar\u0131 olumsuzluklarla ilgili \u015fik\u00e2yet ve \u00f6nerilerini Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131 Halk Sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 M\u00fcd\u00fcrl\u00fcklerine iletmesi b\u00fcy\u00fck \u00f6nem ta\u015f\u0131maktad\u0131r.<\/p>\n<p>Yukar\u0131da ifade edilenlerden yola \u00e7\u0131k\u0131larak; su g\u00fcvencesi ve su g\u00fcvenli\u011fi konusunda sorumlulu\u011fu olan kamu kurum ve kurulu\u015flar\u0131ndan yerel y\u00f6netimler ile Sa\u011fl\u0131k Bakanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n \u00fczerine b\u00fcy\u00fck sorumluluklar d\u00fc\u015fmektedir. \u0130\u00e7me ve kullanma su havzalar\u0131n\u0131n kontrols\u00fcz bir \u015fekilde imar alanlar\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesiyle \u00e7evresel at\u0131k y\u00f6n\u00fcnden kirlenmesine sebep olunmaktad\u0131r. Bu \u00e7evresel kirlili\u011fi yok edecek olan da kamunun kanunla yetkilendirilmi\u015f kurulu\u015flar\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Kentle\u015fme anlay\u0131\u015f\u0131 bu mant\u0131kla devam etti\u011fi s\u00fcrece \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki nesillere i\u00e7ilebilecek nitelikte kaliteli ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 su sa\u011flanmas\u0131 konusunda b\u00fcy\u00fck s\u0131k\u0131nt\u0131lar ya\u015fanacakt\u0131r. Ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z bu d\u00fcnyan\u0131n gelecek ku\u015faklar\u0131n emaneti oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcnecek olursak, herkesin \u00fczerine \u00e7ok b\u00fcy\u00fck sorumluluklar d\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc unutmamak gerekir.<\/p>\n<p>\u0130nsan\u0131n en ya\u015famsal gereksinimlerinden olan temiz ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 suya ula\u015fmak temel insanl\u0131k hakk\u0131d\u0131r. Kamu y\u00f6neticileri, halk\u0131n temiz ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 suya ula\u015fmas\u0131n\u0131 sa\u011flamal\u0131d\u0131r. Her bireyin temel ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131layacak kadar suyun \u00fccretsiz olarak sunulmas\u0131 gerekir. Hava gibi ya\u015famsal olan sudan k\u00e2r elde edilmesi anla\u015f\u0131labilir ve adil de\u011fildir. Yeni-serbest piyasa e\u011filiminin bir akt\u00f6r\u00fc olan \u00f6zelle\u015ftirmeye suyun ticarile\u015ftirilmesi alet edilemez.<\/p>\n<p>DAHA YA\u015eANAB\u0130L\u0130R TEM\u0130Z B\u0130R D\u00dcNYA \u0130\u00c7\u0130N TERTEM\u0130Z B\u0130R SU dile\u011fiyle bas\u0131n ve kamuoyuna sayg\u0131yla duyurulur.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Jeoloji M\u00fchendisleri Odas\u0131: 22 MART D\u00dcNYA SU G\u00dcN\u00dc<\/strong><\/p>\n<p>1993 y\u0131l\u0131nda Birle\u015fmi\u015f Milletler Genel Kurulu, 22 Mart tarihini\u00a0&#8220;D\u00fcnya Su G\u00fcn\u00fc&#8221;\u00a0olarak ilan etti.<br \/>\n\u0130lk kez 1992\u0091de Birle\u015fmi\u015f Milletler \u00c7evre ve Kalk\u0131nma Konferans\u0131\u0091nda \u00f6nerilen &#8220;D\u00fcnya Su G\u00fcn\u00fc&#8221;, gerek BM \u00fcyelerinin, gerekse di\u011fer d\u00fcnya \u00fclkelerinin giderek b\u00fcy\u00fcyen temiz\u00a0su\u00a0sorununa dikkat \u00e7ekmek, i\u00e7ilebilir su kaynaklar\u0131n\u0131n korunmas\u0131 ve \u00e7o\u011falt\u0131lmas\u0131 konusunda somut ad\u0131mlar at\u0131lmas\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131nda te\u015fvik olmas\u0131 amac\u0131yla bu isme bir g\u00fcn adamak anlam\u0131nda olu\u015fturulmu\u015ftur.<br \/>\nDevlet Su \u0130\u015fleri Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc verilerine g\u00f6re, \u00dclkemizde y\u0131lda ortalama 501 milyar m3 suya tekab\u00fcl eden y\u0131ll\u0131k ortalama ya\u011f\u0131\u015f\u00a0 miktar\u0131n\u0131n 274 milyar m3\u0091 \u00fc toprak, su y\u00fczeyleri ve bitkilerden olan buharla\u015fmalar yoluyla atmosfere geri d\u00f6nmekte ve\u00a0\u00a0 158 milyar m3\u0091l\u00fck k\u0131sm\u0131 ise ak\u0131\u015fa ge\u00e7erek akarsular vas\u0131tas\u0131yla denizlere ve kapal\u0131 havzalardaki g\u00f6llere bo\u015falmaktad\u0131r. Di\u011fer taraftan, kom\u015fu \u00fclkelerden \u00fclkemize y\u0131lda ortalama 7 milyar m3 su ak\u0131\u015f\u0131 olmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Ancak, g\u00fcn\u00fcm\u00fcz teknik ve ekonomik \u015fartlar\u0131 i\u00e7inde t\u00fcketilebilecek yer\u00fcst\u00fc suyu potansiyeli; yurt i\u00e7indeki akarsulardan 95 milyar m3, kom\u015fu \u00fclkelerden yurdumuza gelen akarsulardan 3 milyar m3 olmak \u00fczere y\u0131lda ortalama toplam\u00a0\u00a0 98 milyar m3`d\u00fcr. 14 milyar m3 olarak belirlenen yenilenebilir yeralt\u0131suyu potansiyeli ile birlikte \u00fclkemizin t\u00fcketilebilir yer\u00fcst\u00fc ve yeralt\u0131suyu potansiyeli y\u0131lda ortalama toplam 112 milyar m3 olmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Ki\u015fi ba\u015f\u0131na d\u00fc\u015fen y\u0131ll\u0131k kullan\u0131labilir su miktar\u0131m\u0131z yakla\u015f\u0131k 1 500 m3 civar\u0131 ile, \u00fclkemiz su azl\u0131\u011f\u0131 ya\u015fayan bir \u00fclke konumundad\u0131r. 2030 y\u0131l\u0131 i\u00e7in ki\u015fi ba\u015f\u0131na d\u00fc\u015fen kullan\u0131labilir su miktar\u0131n\u0131n 1.000 m3\/y\u0131l civar\u0131nda olaca\u011f\u0131 ve Avrupa \u00c7evre Ajans\u0131\u0091n\u0131n haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 raporda da 2030 y\u0131l\u0131nda T\u00fcrkiye\u0091nin pek \u00e7ok b\u00f6lgesinde orta ve y\u00fcksek seviyelerde su s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 ya\u015fanaca\u011f\u0131na dikkat \u00e7ekilmektedir. Bu durum, san\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n aksine, T\u00fcrkiye`nin yak\u0131n gelecekte ciddi su sorunlar\u0131 ile kar\u015f\u0131la\u015fmaya aday bir \u00fclke oldu\u011funu g\u00f6stermektedir.<br \/>\nBu g\u00fcn:<\/p>\n<p>Ba\u015fta Ergene, Sakarya nehirlerimiz olmak \u00fczere \u00fclkemiz akarsular\u0131n\u0131n b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funlu\u011fu kullan\u0131lamayacak d\u00fczeyde kirletilmi\u015f durumdad\u0131r. Hatta Orman ve Su \u0130\u015fleri Bakan\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131klamalar\u0131na g\u00f6re Ergene nehrinin sular\u0131n\u0131n kullan\u0131labilmesi i\u00e7in 4 milyar lira yat\u0131r\u0131ma ihtiya\u00e7 duyuldu\u011fu ifade edilmektedir.<\/p>\n<p>Su havzalar\u0131m\u0131z ve beslenme alanlar\u0131, sanayi ve kentsel yerle\u015fim b\u00f6lgeleri haline getirilmi\u015ftir.<br \/>\nSu havzalar\u0131n\u0131n tar\u0131ma a\u00e7\u0131lmas\u0131 \u00e7ok miktarda kimyasal g\u00fcbre ve kimyasal\u0131n bu sulara kar\u0131\u015fmas\u0131na yol a\u00e7m\u0131\u015f, i\u00e7me ve kullanma suyu elde etmek \u00fczere ar\u0131t\u0131larak kullan\u0131lan ham su kalitesi d\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr. Az miktarda kalan kullan\u0131labilecek nitelikteki akarsular\u0131m\u0131z ise enerji \u00fcretimi ad\u0131na talana a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f, neredeyse yok edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u00dclkemiz su havzalar\u0131na bak\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda, Konya, B\u00fcy\u00fck Menderes, Gediz ve K\u0131z\u0131l\u0131rmak gibi su havzalar\u0131m\u0131z\u0131n kurakl\u0131k tehlikesi alt\u0131nda &#8220;yok olma&#8221; tehdidi alt\u0131nda bulundu\u011fu, bu havzalardaki y\u00fczey sular\u0131n\u0131n s\u00fcre\u00e7 i\u00e7inde a\u015famal\u0131 olarak 2100 y\u0131l\u0131nda %50 azalaca\u011f\u0131 bilirtilmektedir.<\/p>\n<p>Yine, \u00fclkemizin en b\u00fcy\u00fck tatl\u0131 su g\u00f6l\u00fc olan Bey\u015fehir g\u00f6l\u00fc h\u0131zl\u0131 bir k\u00fc\u00e7\u00fclme periyoduna girmi\u015ftir, G\u00f6ller b\u00f6lgesi yok olma tehlikesi ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yad\u0131r. Tuz g\u00f6l\u00fc h\u0131zla k\u00fc\u00e7\u00fclmektedir. Bafa ve Van g\u00f6llerinin su seviyeleri d\u00fc\u015fmektedir. \u0130\u00e7 Anadolu\u0091da, E\u015fmekaya ve Ere\u011fli sazl\u0131klar\u0131 kurumu\u015f, Ak\u015fehir G\u00f6l\u00fc havzas\u0131 \u00e7\u00f6lle\u015fme ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kalm\u0131\u015f, Meke ve Sultan Sazl\u0131\u011f\u0131 da yok olmu\u015f, T\u00fcrkiye\u0091de son 50 y\u0131lda yanl\u0131\u015f su politikalar\u0131 nedeniyle sulak alanlar\u0131n yar\u0131s\u0131 ya kamu eliyle yok edilmi\u015f veya yok olma a\u015famas\u0131na gelmi\u015ftir.<\/p>\n<p>\u00dclkemizin yeralt\u0131 suyu akiferleri yeteri kadar ara\u015ft\u0131r\u0131lmadan ve izleme sistemi kurulmaks\u0131z\u0131n t\u00fcketime a\u00e7\u0131lm\u0131\u015f, a\u015f\u0131r\u0131 t\u00fcketim sonucu baz\u0131 yeralt\u0131suyu havzalar\u0131nda su d\u00fczeyleri h\u0131zla d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f, k\u0131y\u0131 akiferlerine deniz suyu giri\u015fleri ile tuzlanma ya\u015fanm\u0131\u015f, baz\u0131 yeralt\u0131suyu akiferlerimiz ise yanl\u0131\u015f kentle\u015fme, sanayile\u015fme ve tar\u0131m politikalar\u0131 sonucu h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde kirlenmeyle y\u00fcz y\u00fcze b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<br \/>\n\u00dclkemizdeki b\u00fct\u00fcn akarsular\u0131n her noktas\u0131nda son y\u0131llarda kamu yarar\u0131 g\u00f6z ard\u0131 edilerek plans\u0131z bir \u015fekilde ortaya konan HES`ler sonucunda \u00e7ok ciddi ekolojik ve k\u00fclt\u00fcrel sorun ve olumsuzluklar yarat\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Sonu\u00e7 olarak, s\u0131n\u0131rl\u0131 olan su kaynaklar\u0131m\u0131z, h\u0131zl\u0131 ve \u00e7arp\u0131k kentle\u015fme, n\u00fcfus art\u0131\u015f\u0131, end\u00fcstriyel faaliyetlerinin do\u011furdu\u011fu \u00e7ok \u00e7e\u015fitli kat\u0131 ve s\u0131v\u0131 at\u0131klar, kat\u0131 at\u0131k depolama yerlerinin yeralt\u0131suyu rezervuarlar\u0131n\u0131n beslenme alanlar\u0131nda se\u00e7ilmesi, su havzalar\u0131n\u0131n imar planlar\u0131na a\u00e7\u0131lmas\u0131, tar\u0131m alanlar\u0131nda bilin\u00e7siz g\u00fcbre ve tar\u0131m ilac\u0131 kullan\u0131lmas\u0131 yer\u00fcst\u00fc ve yeralt\u0131suyu kalitesini ciddi olarak tehdit etmekte ve\u00a0 su kaynaklar\u0131m\u0131z h\u0131zla kirletilmektedir.<\/p>\n<p>B\u00fct\u00fcn bu olumsuzluklar\u0131n yan\u0131nda bug\u00fcn, sular\u0131m\u0131z di\u011fer bir \u00f6nemli tehdidin alt\u0131ndad\u0131r. Ulusal ve uluslararas\u0131 sermayenin uzun zamand\u0131r T\u00fcrkiye\u0091de suyu ticarile\u015ftirme ve piyasala\u015ft\u0131rma amac\u0131nda oldu\u011fu bilinmektedir. Geldi\u011fimiz noktada, su politikalar\u0131 k\u00fcresel sermaye taraf\u0131ndan belirlenmekte; k\u0131tl\u0131k, kurakl\u0131k ve su krizi gerek\u00e7elendirmeleri ile su y\u00f6netimi, uluslararas\u0131 kurulu\u015flar ve \u00e7okuluslu su \u015firketlerine teslim edilmekte, su ya\u015famsal do\u011fal bir hak olmaktan \u00e7\u0131kar\u0131l\u0131p, ticari bir meta haline getirilmek istenmektedir.<br \/>\nTMMOB Jeoloji M\u00fchendisleri Odas\u0131 olarak bu g\u00fcne kadar yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00f6nerilerimizi, k\u0131sa ve uzun vadede yap\u0131lmas\u0131 gerekenleri bir kez daha kamuoyuyla payla\u015f\u0131yoruz.<\/p>\n<p>Yeralt\u0131sular\u0131 rezervini do\u011fru ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 olarak belirleyebilmek i\u00e7in \u00fclke \u00e7ap\u0131nda yeralt\u0131suyu havzalar\u0131n\u0131n hidrojelojik \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde yap\u0131lmal\u0131, havzalar\u0131n yeralt\u0131suyu potansiyeli belirlenmeli, yap\u0131lan yeralt\u0131suyu tahsisleri izleme sistemi kurularak takip edilmelidir.<\/p>\n<p>167 Say\u0131l\u0131 Yeralt\u0131sular\u0131 Hakk\u0131nda Kanun ve ilgili mevzuat\u0131nda de\u011fi\u015fiklikler yap\u0131larak \u00f6zellikle yeralt\u0131sular\u0131n\u0131n korunmas\u0131na y\u00f6nelik ciddi ve cayd\u0131r\u0131c\u0131 \u00f6nlemler getirilmeli, kontrols\u00fcz kuyu a\u00e7\u0131lmas\u0131 \u00f6nlenmelidir.<\/p>\n<p>DS\u0130 Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc en k\u0131sa s\u00fcrede yeniden yap\u0131land\u0131r\u0131larak, Yeralt\u0131sular\u0131 Daire Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131 kurulmal\u0131, bu ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131n \u00f6nc\u00fcl\u00fc\u011f\u00fcnde TUB\u0130TAK ve \u00dcniversitelerimizin de katk\u0131lar\u0131yla en k\u0131sa zamanda \u00fclkemiz derin yeralt\u0131suyu akiferleri ara\u015ft\u0131rma program\u0131 ba\u015flat\u0131lmal\u0131, derin yeralt\u0131suyu akiferlerin varl\u0131\u011f\u0131 ve nitelikleri ortaya konulmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Bat\u0131 Anadolu ve Akdeniz b\u00f6lgesinde do\u011frudan denize bo\u015falan yeralt\u0131sular\u0131 ara\u015ft\u0131r\u0131lmal\u0131, bu b\u00f6lgelerde her ge\u00e7en g\u00fcn artan talep de dikkate al\u0131narak bu sular kullan\u0131labilir hale getirilmelidir.<\/p>\n<p>\u0130\u00e7me ve sulama suyu, s\u0131n\u0131r a\u015fan sular, ekolojik g\u00f6\u00e7ler \u00e7\u00f6lle\u015fme yok olan sulak alanlar, meralar, tar\u0131m alanlar\u0131 ve azalan tar\u0131msal \u00fcretim ve plans\u0131z hidroelektrik \u00fcretimi gibi b\u00fcy\u00fck problemler ile kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya olan \u00fclkemizde de kurakl\u0131k ulusal afet mevzuat\u0131m\u0131za dahil edilmelidir.<\/p>\n<p>Sular\u0131n da bir g\u00fcn \u00e7e\u015fitli nedenler ile t\u00fckenebilece\u011fi ger\u00e7e\u011finden hareketle insanlarda &#8220;su tasarrufu&#8221; bilinci olu\u015fturulmal\u0131, bu k\u00fclt\u00fcr\u00fc olu\u015fturma ve geli\u015ftirme amac\u0131yla i\u00e7me, kullanma, sulama, end\u00fcstri vb. her alanda, toplumsal e\u011fitime \u00f6nem verilmelidir.<\/p>\n<p>At\u0131ksular\u0131m\u0131z \u00f6zellikle su k\u0131tl\u0131\u011f\u0131 \u00e7ekilen yerlerde yeniden kullan\u0131labilir hale getirilmeli, \u015fehir ve sulama \u015febekelerinde ka\u00e7aklar\u0131n \u00f6nlenmesine y\u00f6nelik tedbirler al\u0131nmal\u0131, kent i\u00e7i rekreasyon alanlar\u0131nda y\u00fczey suyu depolanmas\u0131 i\u015flevi de g\u00f6rev peyzaj d\u00fczenlemeleri yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Tatl\u0131 su kaynaklar\u0131m\u0131z\u0131n %20 si gibi b\u00fcy\u00fck miktarda su kullan\u0131lan sanayi sekt\u00f6r\u00fcnde de \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde su tasarrufu sa\u011flanabilmesi i\u00e7in ileri teknolojiler ile beraber at\u0131k su kullan\u0131m\u0131 yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>\u00dclkemizde tatl\u0131 su kaynaklar\u0131n\u0131n %70 gibi b\u00fcy\u00fck k\u0131sm\u0131n\u0131n kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 tar\u0131m alanlar\u0131m\u0131zda a\u015f\u0131r\u0131 sulama sebebiyle tuzlanma ve \u00e7orakla\u015fma ya\u015fanmas\u0131na kar\u015f\u0131, tar\u0131msal faaliyetlerde topra\u011f\u0131n jeolojik yap\u0131s\u0131na uygun sulama y\u00f6ntemi se\u00e7ilmeli, \u00e7ift\u00e7i sulama konusunda etkin bir \u015fekilde e\u011fitilmelidir.<\/p>\n<p>Kentle\u015fme, sanayile\u015fme ve tar\u0131m politikalar\u0131 yeniden g\u00f6zden ge\u00e7irilerek y\u00fczey ve yeralt\u0131suyu kirlili\u011fine neden olan unsurlar \u00f6nlenmeli, yeralt\u0131suyu akiferleri ve beslenme havzalar\u0131n\u0131n \u00fczerinde veya kenar\u0131nda yer alan yerle\u015fim birimlerinin planlanmas\u0131 s\u00fcre\u00e7lerinde bu akiferlerin korunmas\u0131na \u00f6zel \u00f6nem verilmeli, bu alanlar planlama s\u00fcre\u00e7lerinin d\u0131\u015f\u0131na \u00e7\u0131kar\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Ba\u015fta B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyeleri olmak \u00fczere, kentlerimizin su temin i\u015fleri ile sorumlu Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fckleri tesisat hizmetleri yapan birimler olmaktan \u00e7\u0131kar\u0131lmal\u0131, yeniden yap\u0131land\u0131r\u0131larak kentlerin su temin stratejilerini olu\u015fturan, bu stratejilerin ger\u00e7ekle\u015ftirilmesi konusunda \u00e7al\u0131\u015fmalar y\u00fcreten birimler haline d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmelidir.<\/p>\n<p>Bir havzada yer alan t\u00fcm su kaynaklar\u0131, (y\u00fczey ve yeralt\u0131sular\u0131 kaynaklar\u0131) dikkate al\u0131narak havza baz\u0131nda hidrojeolojik \u00e7al\u0131\u015fmalar yap\u0131lmal\u0131, o havza i\u00e7in en uygun entegre su y\u00f6netim modelleri geli\u015ftirilmelidir.<\/p>\n<p>\u00dclkemizin jeolojik yap\u0131s\u0131na ba\u011fl\u0131 olarak k\u00fc\u00e7\u00fcmsenemeyecek miktarda (2-3 trilyon m3) statik rezerv ve fosil su potansiyeli bulunmas\u0131 ihtimali dikkate al\u0131narak, bu sular\u0131n kesin rezervlerinin belirlenmesi i\u00e7in detayl\u0131 jeolojik-hidrojeolojik ara\u015ft\u0131rmalar yap\u0131lmal\u0131d\u0131r.<br \/>\nT\u00fcm bu bilimsel teknik \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n temeli olarak; bireylerin ve toplumlar\u0131n sa\u011fl\u0131kl\u0131, i\u00e7ilebilir, temiz suya her durumda ko\u015fulsuz ve bedelsiz ula\u015f\u0131m ve t\u00fcketim hakk\u0131, &#8220;su hakk\u0131&#8221; &#8220;temel bir insan hakk\u0131&#8221; olan &#8220;ya\u015fam hakk\u0131&#8221; olarak g\u00f6r\u00fclerek, suyun ticarile\u015ftirilmesinden, su kaynaklar\u0131m\u0131z\u0131n \u00f6zelle\u015ftirilmesinden vaz ge\u00e7ilmeli, su y\u00f6netim sistemlerine sivil toplum kurulu\u015flar\u0131, meslek \u00f6rg\u00fctleri ile halk\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 esas alan mekanizmalar geli\u015ftirilmelidir.<\/p>\n<p>Su yap\u0131lar\u0131 ile ilgili proje ve tesise adeta olumlu karar vermenin alt yap\u0131s\u0131 olarak kurgulanm\u0131\u015f \u00c7ED s\u00fcre\u00e7leri de\u011fi\u015ftirilmeli, hi\u00e7 bir bilimsel kritere g\u00f6re belirlenmeyen ve denetlenmeyen can suyu miktar\u0131 konusu toplumsal fayda ve bilimsel ilkeler \u00e7er\u00e7evesinde yeniden tan\u0131mlanmal\u0131d\u0131r. Ekolojik ger\u00e7ekler ve kamu yarar\u0131n\u0131n g\u00f6z ard\u0131 edildi\u011fi, enerji gereksiniminin kar\u015f\u0131lanmas\u0131na katk\u0131s\u0131 olmayacak HES`lerden vaz ge\u00e7ilmelidir.<\/p>\n<p>Suyun do\u011fal \u00e7evrimini s\u00fcrd\u00fcrerek t\u00fcm insanl\u0131\u011f\u0131n ve canl\u0131 ya\u015fam\u0131n devam\u0131n\u0131 sa\u011flamak i\u00e7in suyu ticari bir meta olarak g\u00f6ren \u00fcretim bi\u00e7imi yerine, toplumsal ihtiya\u00e7lar\u0131n kar\u015f\u0131lanmas\u0131na odakl\u0131 bir anlay\u0131\u015f esas olmal\u0131; suyun t\u00fcm canl\u0131lar i\u00e7in ya\u015famsal bir hak oldu\u011fundan hareket edilerek, bu yakla\u015f\u0131m temelinde ya\u015fanan olumsuzluklar\u0131 giderecek ve \u00f6nerilerimizi de hayata ge\u00e7irecek bir Su yasas\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>TMMOB Jeoloji M\u00fchendisleri Odas\u0131 olarak D\u00fcnya Su G\u00fcn\u00fc\u0091nde bir kez daha ifade ediyoruz ki; tarih boyunca insanlar\u0131n ve uygarl\u0131klar\u0131n geli\u015fiminin en \u00f6nemli unsurlar\u0131n\u0131n ba\u015f\u0131nda gelen tatl\u0131 sular\u0131n ara\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, entegre su y\u00f6netimi anlay\u0131\u015f\u0131yla kullan\u0131lmas\u0131, ticari bir mal olarak g\u00f6r\u00fclmeden kamusal bir miras olarak gelece\u011fe korunarak b\u0131rak\u0131lmas\u0131 ya\u015famsal bir \u00f6neme sahiptir.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p><strong>Ziraat M\u00fchendisleri Odas\u0131:\u00a0SU\u2019LAR T\u00dcKET\u0130N\u0130RKEN B\u0130Z\u2026<\/strong><\/p>\n<p>T\u00fcrkiye bu y\u0131l 22 Mart D\u00fcnya Su G\u00fcn\u00fc`n\u00fc ya\u015fanan ac\u0131 olaylar\u0131n \u00a0g\u00f6lgesinde kutlayacak.<br \/>\nSu, ya\u015fam\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmenin en \u00f6nemli gereklili\u011fidir. \u0130nsano\u011flu taraf\u0131ndan geli\u015ftirilen hi\u00e7bir teknoloji bir damla suyu \u00fcretecek yetene\u011fe sahip de\u011fildir.<\/p>\n<p>Birle\u015fmi\u015f Milletler (BM) Genel Kurulu taraf\u0131ndan 1993 tarihinde al\u0131nan bir karar ile 22 Mart tarihi \u2018D\u00fcnya Su G\u00fcn\u00fc` olarak kabul edilmi\u015f olup, t\u00fcm d\u00fcnyada \u00e7e\u015fitli etkinliklerle kutlanmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>1993 y\u0131l\u0131ndan bug\u00fcne kadar yap\u0131lan etkinliklerde ba\u011f\u0131ms\u0131z bilim \u00e7evreleri, do\u011faseverler ve ilkeli sivil toplum kurulu\u015flar\u0131, suyun b\u00fct\u00fcn canl\u0131lar i\u00e7in gerekli olan temel bir hak oldu\u011fu, e\u015fit ve adaletli bir \u015fekilde, su varl\u0131klar\u0131n\u0131n suyu metala\u015ft\u0131rmadan korunmas\u0131n\u0131 istemektedirler. Bu g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn kar\u015f\u0131s\u0131nda olan \u00e7ok uluslu \u015firketlerin suyu bir meta olarak g\u00f6rd\u00fc\u011f\u00fc ve ticarete konu etme anlay\u0131\u015f\u0131nda oldu\u011fu g\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n<p>Oysa ki, ya\u015fanan k\u00fcresel iklim de\u011fi\u015fikli\u011fi, bir \u00e7ok alanda kurakl\u0131\u011fa yol a\u00e7arken, yer alt\u0131 ve yer \u00fcst\u00fc su kaynaklar\u0131n\u0131n h\u0131zl\u0131 bir \u015fekilde azalmas\u0131na yol a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Bug\u00fcn itibariyle d\u00fcnyada yakla\u015f\u0131k 1,1 milyar insan temiz i\u00e7me veya kullan\u0131m suyundan yoksundur.<br \/>\nHer y\u0131l yakla\u015f\u0131k 5 milyon insan temiz su ile ilgili hastal\u0131klardan dolay\u0131 \u00f6lmektedir. \u015eehirle\u015fmenin h\u0131zl\u0131 art\u0131\u015f\u0131 ile birlikte 2025 y\u0131l\u0131nda d\u00fcnya n\u00fcfusunun \u00fc\u00e7te birinin \u015fiddetli derecede su s\u0131k\u0131nt\u0131s\u0131 \u00e7ekece\u011fi \u00f6ng\u00f6r\u00fclmektedir.<\/p>\n<p>\u00dclkemiz a\u00e7\u0131s\u0131ndan ise durum pek parlak de\u011fildir. \u015eu an i\u00e7in y\u0131lda 1.500 m3\u00a0d\u00fczeyinde olan ki\u015fi ba\u015f\u0131na su t\u00fcketimi, \u00fclkemizin su fakiri bir \u00fclke oldu\u011funu g\u00f6stermektedir. \u00a0Ya\u015fanan \u00e7arp\u0131k kentle\u015fme, h\u0131zl\u0131 n\u00fcfus art\u0131\u015f\u0131, su kaynaklar\u0131n\u0131n bilimsel ger\u00e7eklikten uzak HES projeleriyle tahribi, su havzalar\u0131n\u0131n korunamamas\u0131, tar\u0131msal sulaman\u0131n m\u00fchendislikten uzak uygulan\u0131\u015f\u0131, ticari su \u015firketlerinin kar h\u0131rs\u0131yla denetimden uzak ticari faaliyetleri, suyun kullan\u0131m\u0131na ili\u015fkin politika eksikli\u011fi\u00a0 ve sayabilece\u011fimiz niceleri gerekli \u00f6nlemler al\u0131nmazsa \u00e7ok yak\u0131n bir gelecekte su hakk\u0131na ve suya eri\u015fime ili\u015fkin b\u00fcy\u00fck s\u0131k\u0131nt\u0131lar ya\u015fanaca\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6stermektedir.<\/p>\n<p>Bug\u00fcn halen yakla\u015f\u0131k otuz kanun ve ikincil d\u00fczenleme ile bir\u00e7ok Bakanl\u0131\u011f\u0131n de\u011fi\u015fik konulara ili\u015fkin yetkilerinin bulundu\u011fu bir su y\u00f6netimi anlay\u0131\u015f\u0131 ile ya\u015fanan ve ya\u015fanacak sorunlar\u0131n \u00e7\u00f6z\u00fcmlenmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildir. Bir an \u00f6nce bu par\u00e7al\u0131 yap\u0131n\u0131n terkedilerek, suyu bir ihtiya\u00e7 de\u011fil hak olarak g\u00f6ren, kamu yarar\u0131 g\u00f6zeten, do\u011fan\u0131n korunmas\u0131n\u0131 \u00f6ncelikli hedef belirleyen, g\u0131da g\u00fcvencesi temin edici, suyun bir meta olarak g\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc anlay\u0131\u015f\u0131ndan uzak bir su kanunu \u00e7\u0131kar\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Unutulmamal\u0131d\u0131r ki su yoksa hayat yoktur.<\/p><\/blockquote>\n<p><em><strong>politeknik.org.tr<\/strong><\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"TMMOB&#8217;ye ba\u011fl\u0131\u0131 meslek odalar\u0131, 22 Mart D\u00fcnya Su G\u00fcn\u00fc&#8217;nde a\u00e7\u0131klamalar yay\u0131mlayarak yap\u0131la\u015fma,&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":20335,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[4703],"tags":[567,125,2402],"class_list":{"0":"post-20334","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-kent-ve-doga","8":"tag-dunya-su-gunu","9":"tag-su","10":"tag-su-krizi"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20334","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=20334"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20334\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/20335"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=20334"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=20334"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=20334"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}