{"id":21115,"date":"2016-06-01T15:34:40","date_gmt":"2016-06-01T12:34:40","guid":{"rendered":"http:\/\/politeknik.org.tr\/\/?p=21115"},"modified":"2019-01-28T20:40:26","modified_gmt":"2019-01-28T17:40:26","slug":"fikret-baskaya-mulksuzlestireni-mulksuzlestireceksin-nalan-temeltas","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/fikret-baskaya-mulksuzlestireni-mulksuzlestireceksin-nalan-temeltas\/","title":{"rendered":"Fikret Ba\u015fkaya: \u201cM\u00fclks\u00fczle\u015ftireni m\u00fclks\u00fczle\u015ftireceksin!\u201d \u2013 Nalan Temelta\u015f"},"content":{"rendered":"

H\u00e2l\u00e2 umut var tabii. Yaln\u0131z sistem dahilinde, sermaye d\u00fczeni dahilinde hi\u00e7bir sorunu \u00e7\u00f6zemezsin. Kapitalizmden \u00e7\u0131kmadan sorun \u00e7\u00f6zmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Ama ne yapacaks\u0131n; m\u00fclks\u00fczle\u015ftirenleri m\u00fclks\u00fczle\u015ftireceksin. \u00dcretim ve ya\u015fam ara\u00e7lar\u0131n\u0131 h\u0131rs\u0131zlar\u0131n elinden al\u0131p ger\u00e7ek sahiplerine iade edeceksin. M\u00fc\u015fterekler alan\u0131na ta\u015f\u0131yacak, sosyalle\u015ftireceksin. O zaman tabii her \u015fey de\u011fi\u015fmi\u015f olur.<\/strong><\/p>\n

Fikret Ba\u015fkaya\u2019n\u0131n \u201cBa\u015fka Bir Uygarl\u0131k \u0130\u00e7in Manifesto\u201d adl\u0131 kitab\u0131 May\u0131s 2016 itibariyle Yordam Yay\u0131n etiketiyle raflardaki yerini ald\u0131. Kitab\u0131n tan\u0131t\u0131m yaz\u0131s\u0131nda \u201cG\u00fcndelik hayata dokunan, i\u00e7inde ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z sistemle birlikte ki\u015fisel tercihlerimizi sorgulamam\u0131za yard\u0131mc\u0131 olan, \u00fcretimden t\u00fcketime, bireyden topluma, do\u011fadan teknolojiye geni\u015f bir \u00e7er\u00e7eveyi tart\u0131\u015fma olana\u011f\u0131 sunan\u201d ifadeleriyle tan\u0131mlanan manifesto hakk\u0131nda yazar\u0131m\u0131z Nalan Temelta\u015f, Fikret Ba\u015fkaya ile bir g\u00f6r\u00fc\u015fme ger\u00e7ekle\u015ftirdi. \u0130yi okumalar\u2026 \u2013 Sendika.Org<\/strong><\/p>\n

\"fikret_baskaya_1\"<\/a><\/p>\n

Uygarl\u0131k manifestosu hangi ihtiya\u00e7tan do\u011fdu? Ni\u00e7in bu kitab\u0131 yazma gere\u011fi hissettiniz?<\/strong><\/p>\n

\u0130nsanlar bu ya\u015fananlar\u0131, olup bitenleri \u015feylerin normal hali olarak g\u00f6rme e\u011filiminde. Nas\u0131l bir zemin \u00fczerinde, hangi rotada durdu\u011fu, nereye ilerledi\u011fi konusunda, fazla kafa yorulmuyor. Mevcut durum nedir? Nas\u0131l bir durumla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131yay\u0131z? Neyin i\u00e7indeyiz? Bu arac\u0131n nereye gitti\u011fini ortaya koymak gerekiyor. Burjuva uygarl\u0131\u011f\u0131 g\u00fcn\u00fcn\u00fc doldurmu\u015ftur. Art\u0131k b\u00fcy\u00fck insanl\u0131\u011fa teklif edece\u011fi bir \u015fey kalmam\u0131\u015ft\u0131r. E\u011fer bir kritik kav\u015fa\u011fa gelinmi\u015fse ve art\u0131k s\u00fcrd\u00fcr\u00fclemez bir durumla kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya kal\u0131nm\u0131\u015fsa o zaman \u015fapkay\u0131 \u00f6ne koyup d\u00fc\u015f\u00fcnme vaktidir. O zamanda tabii arac\u0131n direksiyonunu sola \u00e7evirmenin gere\u011fini yapacaks\u0131n. Ve yoluna devam edeceksin. Kitapta bu s\u00fcrd\u00fcr\u00fclemezlik tablosunu anlat\u0131yorum. Buradan nas\u0131l \u00e7\u0131k\u0131labilir sorusunu tart\u0131\u015f\u0131yorum. Zaten manifesto bir iddia, bir perspektiftir. Ayn\u0131 zamanda birlikte d\u00fc\u015f\u00fcnme \u00e7a\u011fr\u0131s\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc kapitalizm k\u00fclt\u00fcr\u00fc \u00e7\u00fcr\u00fctt\u00fc. Nirengi noktas\u0131n\u0131 yok etti, her t\u00fcrl\u00fc de\u011fer \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcn\u00fc yok etti. Tablo vahim. \u0130\u015fin vehametini dikkat \u00e7ekerek olabildi\u011fince anlatmaya \u00e7al\u0131\u015fmak istedim.<\/p>\n

Neoliberal k\u00fcreselle\u015fme politikalar\u0131 ile \u201cbir ideal ve perspektif zaaf\u0131n\u0131n s\u00f6z konusu oldu\u011funu, sosyal m\u00fccadelelerin \u2018ruhsuz\u2019 kald\u0131\u011f\u0131n\u0131, t\u00fcm bu zaman zarf\u0131nda \u2018savunma\u2019n\u0131n \u00f6tesine ge\u00e7emedi\u011fini, y\u00fczy\u0131l\u0131n t\u00fcm demokratik ve sosyal kazan\u0131mlar\u0131n\u0131n a\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131\u201d anlat\u0131yorsunuz kitab\u0131n\u0131zda. Despot rejimlerce her alanda, teknolojik alanda dahil k\u00f6\u015feye s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015f \u00f6znelerden demokratik yurtta\u015fl\u0131k ve yarat\u0131c\u0131 \u00fctopyan\u0131n yol g\u00f6sterdi\u011fi m\u00fccadeleler nas\u0131l \u00e7\u0131kacak?<\/strong><\/p>\n

Geride kalan 30-35 y\u0131l neoliberalizmin egemen oldu\u011fu bir d\u00f6nem. Burada bir edebi kelam yap\u0131l\u0131yor. Asl\u0131nda neokolonyalizm bu, istersen emperyalizm de diyebilirsin. Bu d\u00f6nem ezilen s\u0131n\u0131flar\u0131n, ba\u015fta i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 olmak \u00fczere, geride kalan 100-150 y\u0131ll\u0131k kazan\u0131mlar\u0131n\u0131 birbir d\u00fc\u015f\u00fcrd\u00fcler. Onlar\u0131 bulunduklar\u0131 mevzilerin gerisine p\u00fcsk\u00fcrtt\u00fc sistem. En fazla savunma a\u015famas\u0131nda m\u00fccadeleye hapsetti.<\/p>\n

Bunun iki nedeni vard\u0131. Birincisi klasik anlamda sosyal m\u00fccadelelerin en \u00f6nemli akt\u00f6r\u00fc olan i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n m\u00fccadele zemini kayd\u0131. Eskiden m\u00fccadele ulusal d\u00fczeyde yap\u0131l\u0131yordu. Fakat s\u0131n\u0131rlar a\u00e7\u0131l\u0131p, sermaye d\u00fcnyan\u0131n her yerine istedi\u011fi gibi gidebildi\u011fi durumda, her \u00fclkedeki i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131 di\u011fer \u00fclkedeki i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n rakibi haline geldi. O zaman diyelim ki Almanya\u2019da i\u015f\u00e7iler bir patrondan talepte bulunuyor, diyelim ki \u00fccret art\u0131\u015f\u0131, \u00e7al\u0131\u015fma \u015fartlar\u0131yla ilgili olsun. Adam bunlar\u0131 kabul edemeyece\u011fini s\u00f6yl\u00fcyor. Benim \u015fartlar\u0131m budur diyor ve Tunus\u2019a Filipinler\u2019e giderim i\u015f\u00e7i getiririm. Yani bu o kesimdeki m\u00fccadeleyi zay\u0131flatt\u0131.<\/p>\n

\u0130kincisi ise 1979 da Reagan ve Thatcher, biri \u0130ngiltere\u2019de biri Amerika\u2019da neoliberalizmi dayatt\u0131, on y\u0131l sonra Sovyet sistemi de \u00e7\u00f6k\u00fcnce \u00fctopya zaaf\u0131 iyice belirgin hale geldi. Fakat kapitalizmin sald\u0131r\u0131s\u0131 o kadar kapsaml\u0131, o kadar y\u0131k\u0131c\u0131 ki insanlar bulunduklar\u0131 noktadan, ya\u015fam\u0131 savunmak, zorunda kald\u0131lar. Bu nedenle beklenmedik sosyal hareketler t\u00fcredi ve \u00e7e\u015fitlendi. Fakat bu sosyal hareketler bug\u00fcnk\u00fc a\u015famada, ortak bir paradigmaya, perspektife sahip olamad\u0131klar\u0131 i\u00e7in, ba\u015far\u0131l\u0131 i\u015fler yapsalar da neticede h\u00e2l\u00e2 savunma a\u015famas\u0131n\u0131n \u00f6tesine ge\u00e7ebilmi\u015f de\u011filler. Bunlar\u0131n bir perspektife endekslenmesi gerek.<\/p>\n

Yarat\u0131c\u0131 \u00fctopya iki \u015fekilde ortaya \u00e7\u0131kar. Birincisi pratik ele\u015ftirinin ikincisi teorik ele\u015ftirinin kendini geli\u015ftirmesi yenilemesi ve g\u00fc\u00e7lenmesi ile. Bunlar\u0131n birbirini kar\u015f\u0131l\u0131kl\u0131 beslemesi gerekir. Elbette daha \u00e7ok eylemden teoriye do\u011fru. Aralar\u0131nda diyalektik bir ili\u015fki var. O zaman yap\u0131lacak i\u015f \u00e7ok basit: M\u00fccadeleleri b\u00fcy\u00fcteceksin, topluma, insanlara perspektif sunabilecek duruma geleceksin. Bu ikisi aras\u0131nda teorik ele\u015ftiri ele\u015ftirel d\u00fc\u015f\u00fcnce hayati \u00f6neme sahip. M\u00fccadele tarzlar\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmek. D\u00fc\u015f\u00fcnce tarz\u0131n\u0131 da de\u011fi\u015ftirmek. \u00d6nemli bunlar. Bir \u00e7\u0131k\u0131\u015f yolu bulmak m\u00fcmk\u00fcn. Biz irade sahibi isek bu gayet m\u00fcmk\u00fcn. Bir rota belirleyecek, kararl\u0131l\u0131k ve inan\u00e7la ilerleyeceksin.<\/p>\n

Kitapta da yer alan ihtiya\u00e7lar hiyerar\u015fisi ve ger\u00e7ek ihtiya\u00e7lar derken i\u015faret etmek istediklerinizden bahsedebilir misiniz?<\/strong><\/p>\n

Normalde bir \u015fey \u00fcretmenin nedeni bir ihtiyac\u0131 kar\u015f\u0131lamak de\u011fil mi? Yani ili\u015fkinin y\u00f6n\u00fc ihtiya\u00e7tan \u00fcretime olmas\u0131 gerek. Fakat kapitalizm bunu ters y\u00fcz ederek ili\u015fkiyi \u00fcretimden ihtiyaca do\u011fru y\u00f6nlendiriyor. Ayr\u0131ca kullan\u0131m de\u011feri de\u011fil de de\u011fi\u015fim de\u011feri yaratmas\u0131 laz\u0131m. Kullan\u0131m de\u011ferinden k\u00e2r edemez \u00e7\u00fcnk\u00fc. Bir de gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131 s\u00fcrekli m\u00fclk sahibi lehine bozuldu\u011fu i\u00e7in b\u00fcy\u00fck \u00e7o\u011funluk \u00fcretileni sat\u0131n alamaz hale geliyor. O zaman paras\u0131 olana do\u011fru kay\u0131yor \u00fcretim. Talep neredeyse oraya do\u011fru. O zaman i\u015fte do\u011frudan insan ihtiyac\u0131 olmayan bir dolu sa\u00e7ma l\u00fcks \u00fcretim yap\u0131l\u0131yor. Silah da. Milyonlarca insan\u0131n i\u00e7me suyu sorununu \u00e7\u00f6zemiyorsun \u00e7\u00fcnk\u00fc suyu kirletmi\u015fsin, \u00f6nce i\u00e7ilmez hale getiriyor sonra temiz su satacaks\u0131n ki kar edesin.<\/p>\n

Ne olacak peki? Hiyerar\u015fi bozulmu\u015f. Mesela insanlar temiz su ve g\u0131da olmadan ya\u015fayamaz ama pek \u00e7ok \u015fey olmadan y\u00fczy\u0131llarca ya\u015fad\u0131lar. O halde nam\u00fctenai \u015fey insan refah\u0131yla o kadar da ilgili de\u011fil. Kitapta bahsettim normalde temel ihtiya\u00e7lar\u0131n tatmini gerek. Beslenme bar\u0131nma giyinme. Sonra ileti\u015fim, kendilerini entelekt\u00fcel olarak estetik olarak geli\u015ftirmek filan ama durum b\u00f6yle i\u015flemiyor. Adam tank \u00fcretiyor, n\u00fckleer silah \u00fcretiyor, f\u00fcze \u00fcretiyor; \u00e7ok ihtiya\u00e7m\u0131\u015f gibi. \u0130nsan ya\u015fam\u0131n\u0131n b\u00fct\u00fcn ve\u00e7helerini metala\u015ft\u0131rm\u0131\u015f durumda. \u0130nsan\u0131n v\u00fccudunun her yerinden k\u00e2r ediyor. Derisinden, g\u00f6z\u00fcnden, burnundan, a\u011fz\u0131ndan. Kula\u011f\u0131ndan, nefes al\u0131\u015f\u0131ndan para kazan\u0131yor.<\/p>\n

\u0130\u015fte bu ihtiya\u00e7lar hiyerar\u015fisinin bozulmas\u0131n\u0131n, ters y\u00fcz olmas\u0131n\u0131n sebebi. Sistemin mant\u0131\u011f\u0131n\u0131n, i\u015fleyi\u015finin, genel e\u011filim ve dinamiklerinin bir sonucu. Dolay\u0131s\u0131yla bu sistem var olduk\u00e7a bunlar\u0131 \u00e7\u00f6zemezsin. \u00c7\u00fcnk\u00fc her defas\u0131nda gelir da\u011fl\u0131m\u0131 daha da bozulacak.<\/p>\n

Sana bir \u00f6rnek vereyim. Ge\u00e7en sene yap\u0131lan bir haberde, yaln\u0131zca 10 tane CEO\u2019nun geliri 10 milyar dolar. Bunlar \u015firketlerde y\u00f6netici. Bu adamlar o paray\u0131 ne yapacak. Gidip 300 metre yat alacak elbette, Mars\u2019a seyahat paras\u0131 yapacak. \u00d6teki tarafta da 2,5- 3 milyar insan ise g\u00fcnde iki dolardan az gelirle ya\u015fayacak. Sistemin her ileri a\u015famas\u0131nda kutupla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 \u00f6zellik derinle\u015fmek zorunda \u00e7\u00fcnk\u00fc. Bunlar\u0131 dikkate almazsan okuttu\u011fun mavala \u00fcniversitede iktisat filan dersin. Tamamen ideolojik. Bilim diyorlar, biri okutuyor biri \u00f6\u011freniyor. Asl\u0131nda yapt\u0131klar\u0131: Sistemi me\u015frula\u015ft\u0131r\u0131yor ve kabul ettiriyorlar.<\/p>\n

Y\u0131llar \u00f6nce \u015eerif Mardin \u201ckomplo teorisinin bir devlet felsefesi haline gelmesi\u201dnden bahseder. \u015eizofren politikalar\u0131n g\u00f6zle g\u00f6r\u00fcl\u00fcr d\u00fczeyde artt\u0131\u011f\u0131 bir ortamda, \u00f6l\u00fcm\u00fc kan\u0131ksam\u0131\u015f, ahlaki \u00e7\u00f6k\u00fc\u015f ya\u015famayan, giderek \u00e7aresizle\u015fen toplumda, kitab\u0131n\u0131zda da tart\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131z \u201cyabanc\u0131la\u015fma\u201dn\u0131n panzehirlerinden, tedavi y\u00f6ntemlerinden bahsedebilir misiniz?<\/strong><\/p>\n

\u015eu son zamanlarda ya\u015fad\u0131klar\u0131m\u0131z yabanc\u0131la\u015fmadan da \u00f6te bir durum. Biliyorsun iki ve\u00e7hesi var yabanc\u0131la\u015fman\u0131n. Biri \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131na yabanc\u0131la\u015fma. Biri de meta feti\u015fizminden kaynakl\u0131. Bu durum nereden kaynaklan\u0131yor? Metala\u015fma \u015feyle\u015fmenin z\u0131vanadan \u00e7\u0131kt\u0131\u011f\u0131 anlam\u0131na geliyor. De\u011fer \u00f6l\u00e7\u00fcs\u00fcn\u00fcn, nirengi noktas\u0131n\u0131n yok oldu\u011fu, etik bir zaaf\u0131n egemen oldu\u011fu bir d\u00fcnyada, insanlar ba\u015fkas\u0131n\u0131n ac\u0131s\u0131n\u0131 payla\u015fmak, ba\u015fkas\u0131n\u0131n sorunuyla ilgilenmek istemezler. Haks\u0131z bir durum kar\u015f\u0131s\u0131nda insani bir tav\u0131r koymak tercih edilmez. Kapitalizm insanlar\u0131 bir nesne haline getirdi \u00e7\u00fcnk\u00fc.<\/p>\n

\u0130leri teknolojinin bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 olanaklar ve handikaplar neler?<\/strong><\/p>\n

Bug\u00fcnk\u00fc d\u00fcnyada s\u00fcrekli teknoloji geli\u015fiyor. Harikalar yarat\u0131yorlar. Durmadan inovasyondan bahsediyorlar. Normal olarak her teknolojik ilerlemeden sonra insanlar\u0131n daha rahat ya\u015famalar\u0131, ya\u015fam \u015fartlar\u0131n\u0131n daha kolayla\u015fmas\u0131 iyile\u015fmesi gerekmez mi? Ancak b\u00f6yle sonu\u00e7lanm\u0131yor. Neden? \u00c7\u00fcnk\u00fc o teknolojiyi \u00fcretip tatbik edenler, insanlar daha rahat ve huzurlu olsunlar diye yapm\u0131yorlar. Daha \u00e7ok k\u00e2r elde etmek, sermayesini b\u00fcy\u00fctmek i\u00e7in \u00fcretiyor. O zaman da bir taraftan teknolojik geli\u015fme ilerliyor, bir yandan da sorunlar b\u00fcy\u00fcyor.<\/p>\n

Mesela kitapta verdi\u011fim \u00f6rneklerden biri otomobiller. Toplu ta\u015f\u0131m arac\u0131 olarak otomobilin kullan\u0131lmas\u0131 \u00e7ok sa\u00e7ma. \u00dcretmek i\u00e7in bir \u00e7ok kaynak kullan\u0131yorsun. \u015eu kadar su, \u015fu kadar metal, \u015fu kadar enerji. Sonu\u00e7ta en fazla iki ki\u015fi ta\u015f\u0131yorsun. Ayn\u0131 zamanda iklim krizini de tetikleyen bir \u015fey. Baz\u0131 verilere g\u00f6re d\u00fcnyadaki atmosfer \u0131s\u0131nmas\u0131nda benzinle mazotla \u00e7al\u0131\u015fan ara\u00e7lar\u0131n pay\u0131 %25 oldu\u011fu tahmin ediliyor. Bu muazzam bir oran. Mesele teknolojiye kar\u015f\u0131 olmak de\u011fil sadece teknolojinin bir din mertebesine y\u00fckseltilmesine kar\u015f\u0131 olmak mesele. Bu haliyle de hi\u00e7bir sorunu \u00e7\u00f6zemeyecek teknolojik ilerleme.<\/p>\n

Ama\u00e7 sosyal ilerleme olmal\u0131. E\u011fer \u00fcretti\u011fin yeni modern teknoloji sosyal ilerlemeyi g\u00fc\u00e7lendiriyorsa bir anlam\u0131 var. Ama \u00f6yle de\u011fil. Bu ko\u015fullarda teknoloji bir y\u0131k\u0131m arac\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor. Yok etme arac\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcyor. Dolay\u0131s\u0131yla teknolojinin bir feti\u015f haline getirilmesine itiraz etmek gerek. Asla teknolojiye kar\u015f\u0131 olmak de\u011fil. Uygarl\u0131\u011fa kar\u015f\u0131 olursun o zaman. Kapitalizmin mant\u0131\u011f\u0131yla uyumlu teknolojinin, insanl\u0131\u011fa yararl\u0131 olmayaca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131k. K\u00e2r\u0131 artt\u0131rma, b\u00fcy\u00fcme, ilerlemesi ile insanlar\u0131n rahat huzurlu ya\u015famas\u0131 aras\u0131nda bir \u00e7eli\u015fki ortaya \u00e7\u0131kar \u00f6zetle. Teknolojiyi tap\u0131lacak din haline getirmi\u015f insanl\u0131\u011f\u0131n sonu\u00e7lar\u0131n\u0131 g\u00f6r\u00fcyorsun i\u015fte. Do\u011fru de\u011fil. Kitapta \u00f6rnek verdim. Buharl\u0131 makineler \u0130ngiltere\u2019ye sokuldu\u011funda y\u00fczbinlerce insan i\u015fsiz kal\u0131yor, krala dilek\u00e7eler yaz\u0131l\u0131yor. Bu makineler zararl\u0131 diye, ama kimse dikkate alm\u0131yor dilek\u00e7eleri. Neticede burjuvazi geri ad\u0131m atm\u0131yor. Makineleri k\u0131r\u0131yorlar.<\/p>\n

\u015eu anda kaliteli bilim insanlar\u0131, silah \u00fcretme sekt\u00f6r\u00fcnde, sava\u015f sekt\u00f6r\u00fcnde. \u0130nsanlar daha iyi nas\u0131l \u00f6ld\u00fcr\u00fclebilir, do\u011fa nas\u0131l daha h\u0131zla yok edilebilir diye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar. B\u00f6yle bir teknoloji olabilir mi?<\/p>\n

Tohumdan topluma neoliberal politikalar ile teslim al\u0131nm\u0131\u015fken hala \u201cumut\u201d var m\u0131 hocam?<\/strong><\/p>\n

Gayet tabii var. Yaln\u0131z sistem dahilinde, sermaye d\u00fczeni dahilinde hi\u00e7bir sorunu \u00e7\u00f6zemezsin. Kapitalizmden \u00e7\u0131kmadan sorun \u00e7\u00f6zmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil. Ama ne yapacaks\u0131n; m\u00fclks\u00fczle\u015ftirenleri m\u00fclks\u00fczle\u015ftireceksin. \u00dcretim ve ya\u015fam ara\u00e7lar\u0131n\u0131 h\u0131rs\u0131zlar\u0131n elinden al\u0131p ger\u00e7ek sahiplerine iade edeceksin. M\u00fc\u015fterekler alan\u0131na ta\u015f\u0131yacak, sosyalle\u015ftireceksin. O zaman tabii her \u015fey de\u011fi\u015fmi\u015f olur. Aksi halde senin yedi\u011finden, i\u00e7ti\u011finden, tohumundan her \u015feyden k\u00e2r ediyor . S\u0131ra havaya da geldi. \u015eu anda Avusturalya\u2019da \u015firketler, \u00c7in\u2019e temiz hava sat\u0131yor. Da\u011f havas\u0131 sat\u0131yor. Hatta \u00c7in\u2019de de, bir yerdeki k\u00f6yl\u00fcler, da\u011f k\u00f6yl\u00fcleri de hava pazarlamaya ba\u015flam\u0131\u015flar. Ben eskiden \u201cyaln\u0131zca havadan vergi alm\u0131yorlar\u201d diyordum. \u015eimdi geri ad\u0131m at\u0131yorum. Art\u0131k bu da bitti.<\/p>\n

Havay\u0131 kirletiyor suyu kirletiyor. Topra\u011f\u0131 kirletmek \u00e7ok daha tehlikeli. Geri d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fc uzun zaman ald\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in. Ama mevcut durumu koruyarak, zaman kazanmak m\u00fcmk\u00fcn. \u0130\u015f i\u015ften ge\u00e7mi\u015f de\u011fil. Bug\u00fcnk\u00fc yo\u011fun tar\u0131m\u0131 durdurup, do\u011fal olan normal tar\u0131ma d\u00f6nd\u00fcr\u00fclmesi. Do\u011fa talan\u0131 p\u00fcsk\u00fcrt\u00fclebilir, durum geriye \u00e7evrilebilir, \u00f6tesine ge\u00e7ilebilir. Do\u011fadan \u015fu an itibariyle \u00e7ekilen kendini yenilemesinin bir bu\u00e7uk kat\u0131. Yani her y\u0131l %50 do\u011faya bor\u00e7lan\u0131yorsun. Daha ge\u00e7 olmadan duruma m\u00fcdahale edilirse do\u011fa tolere edebilir. Mesela hastal\u0131klar\u0131n % 70-80 i yedi\u011fin i\u00e7ti\u011finden kaynaklan\u0131yor. \u015eimdi hangi uygarl\u0131k ba\u015far\u0131s\u0131ndan s\u00f6z edebilirsin ki? Oradan da k\u00e2r ediyor. Hasta ederek k\u00e2r ediyor hastay\u0131 tedavi ederek de k\u00e2r ediyor. T\u0131p malzemeleri \u00fcretiyor. Kapitalizm insanl\u0131\u011f\u0131n normal hali de\u011fil. O halde normal haline d\u00f6nd\u00fcrmek laz\u0131m. Bu tip sorunlar kendili\u011finden en az\u0131ndan belirli bir zaman diliminde normalle\u015fmeye ba\u015flar ve riskler bertaraf edilebilir esas\u0131nda.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"H\u00e2l\u00e2 umut var tabii. Yaln\u0131z sistem dahilinde, sermaye d\u00fczeni dahilinde hi\u00e7bir sorunu…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":40571,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[4689],"tags":[3102],"class_list":{"0":"post-21115","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-secki","8":"tag-mulksuzlesme"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21115","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=21115"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/21115\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=21115"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=21115"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=21115"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}