{"id":2484,"date":"2010-10-15T12:47:40","date_gmt":"2010-10-15T09:47:40","guid":{"rendered":"http:\/\/politeknik.org.tr\/\/?p=2484"},"modified":"2013-11-07T16:49:31","modified_gmt":"2013-11-07T13:49:31","slug":"gida-muhendisleri-odasidunyada-aclik-buyuyor-ulkemizde-gida-tuketiminde-dengesizlikler-var","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/gida-muhendisleri-odasidunyada-aclik-buyuyor-ulkemizde-gida-tuketiminde-dengesizlikler-var\/","title":{"rendered":"G\u0131da MO: &#8220;D\u00fcnyada A\u00e7l\u0131k B\u00fcy\u00fcyor \u00dclkemizde G\u0131da T\u00fcketiminde Dengesizlikler Var&#8221;"},"content":{"rendered":"<p>1970\u2018lerden bu yana &#8220;A\u00e7l\u0131\u011fa Kar\u015f\u0131&#8221; ve &#8220;10 Y\u0131l \u0130\u00e7inde A\u00e7l\u0131\u011f\u0131 Bitirme&#8221;ye y\u00f6nelik s\u00f6ylemlerle BM G\u0131da ve Tar\u0131m \u00d6rg\u00fct\u00fc (FAO) nezdinde y\u00fcr\u00fct\u00fclen \u00e7al\u0131\u015fmalar beklendi\u011fi gibi sonu\u00e7 vermemektedir. Bunun ba\u015fl\u0131ca nedeni geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerce olu\u015fturulan uluslararas\u0131 g\u0131da \u00fcretim ve ticaret d\u00fczeni ve bunlar\u0131n az geli\u015fmi\u015f ve geli\u015fmekte olan \u00fclkeler aleyhine yaratt\u0131\u011f\u0131 yoksulla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 sonu\u00e7lard\u0131r.\u00a0 D\u00fcnyada bir yanda a\u015f\u0131r\u0131 \u00fcretim ve t\u00fcketim ve sonucunda obezite \u00f6nemli bir sorun alan\u0131 haline gelirken; di\u011fer tarafta kronik a\u00e7l\u0131\u011f\u0131n devam etmesi bunun en basit g\u00f6stergesidir. Belli co\u011frafyalardaki insanlar s\u00fcrekli bir g\u0131da yetersizli\u011fi i\u00e7indedirler. B\u00f6ylesi bir manzarada; kronik a\u00e7l\u0131\u011f\u0131n faturas\u0131n\u0131 ne iklim de\u011fi\u015fikli\u011fine, ne co\u011frafi yetersizliklere \u00e7\u0131kartmak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. 1996 y\u0131l\u0131nda 2015 y\u0131l\u0131 i\u00e7in d\u00fcnyada a\u00e7 say\u0131s\u0131n\u0131n 400-500 milyon ki\u015fiye inmesi hedeflenirken; a\u00e7 say\u0131s\u0131n\u0131n \u015fimdiden 1 Milyara \u00e7\u0131km\u0131\u015f olmas\u0131, \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nemde bu a\u00e7l\u0131\u011f\u0131 ortadan kald\u0131rabilecek bi\u00e7imde yeni politikalar\u0131n benimsenece\u011fi noktas\u0131nda iyimserlik yaratmamaktad\u0131r. <\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Biz g\u0131da m\u00fchendisleri a\u011f\u0131rl\u0131kla &#8220;g\u0131da \u00fcretim, kalite ve g\u00fcvenli\u011fi&#8221; konusuna \u00e7al\u0131\u015fmakta ve politikalar \u00fcretmekteyiz. Ancak; g\u0131da g\u00fcvencesi sa\u011flanmadan, kaliteli g\u0131da arz\u0131 ve g\u0131da g\u00fcvenli\u011finden s\u00f6z edilemeyece\u011fi a\u00e7\u0131kt\u0131r. &#8220;Yeterli miktarda, uygun fiyatta ve kalitede, g\u00fcvenli ve s\u00fcrekli g\u0131daya ula\u015fmak&#8221; bir insanl\u0131k hakk\u0131d\u0131r. Bunun sa\u011flanmas\u0131, ancak uzun soluklu ve kararl\u0131 politikalarla m\u00fcmk\u00fcn olabilecektir.<\/p>\n<p>Kronik a\u00e7l\u0131k hen\u00fcz \u00fclkemiz g\u00fcndeminde olan bir sorun de\u011fildir. Ancak; beslenme yetersizliklerinin ve gelir da\u011f\u0131l\u0131m\u0131ndaki dengesizlikler nedeniyle yeterli g\u0131daya ula\u015f\u0131mda g\u00fc\u00e7l\u00fcklerin az\u0131msanamayacak boyutta oldu\u011fu bir ger\u00e7ektir. \u0130nsan beslenmesinde temel ihtiya\u00e7 olan hayvansal protein kaynaklar\u0131n\u0131n t\u00fcketimi, geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerle k\u0131yasland\u0131\u011f\u0131nda \u00fclkemizde yakla\u015f\u0131k d\u00f6rtte bir daha d\u00fc\u015f\u00fckt\u00fcr. Oysa yetersiz protein al\u0131m\u0131n\u0131n insan\u0131n bedensel ve mental sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 \u00fczerinde olumsuz etkileri oldu\u011fu bilinmektedir. Et ve s\u00fct fiyatlar\u0131n\u0131 y\u00fcksek olu\u015fu, fiyatlar\u0131n ger\u00e7ek\u00e7i seviyelere \u00e7ekilememesi ve bu y\u00f6nde sa\u011fl\u0131kl\u0131 politikalar olu\u015fturulamay\u0131\u015f\u0131, bu tablonun en \u00f6nemli etkenlerindendir. <\/p>\n<p>Temel g\u0131da maddelerini \u00fcretme potansiyelimizin y\u00fcksekli\u011fi dikkate al\u0131nacak olursa,\u00a0 son y\u0131llarda ya\u015fanan tar\u0131mdan ka\u00e7\u0131\u015f, tar\u0131m ve g\u0131da alan\u0131ndaki hatal\u0131 politikalar\u0131n sonucudur. <\/p>\n<p>Bu yanl\u0131\u015fl\u0131\u011f\u0131 d\u00fczeltmek ve tar\u0131msal \u00fcretimde dengeleri sa\u011fl\u0131kl\u0131 bir bi\u00e7imde yerine oturtmak i\u00e7in biran evvel \u00e7\u00f6z\u00fcme y\u00f6nelik politikalar g\u00f6zden ge\u00e7irilmeli, k\u0131sa ve uzun vadedeki \u00f6ncelikler belirlenmelidir. \u0130thalat; ancak geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerle e\u015fit kulvarlarda ko\u015fulabildi\u011finde, ithal \u00fcr\u00fcnlerle rekabet edilebilir hale gelindi\u011finde \u00fcreticiye zarar vermeyecek bir ticari hareketliliktir.\u00a0 Et sorununda yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi, piyasay\u0131 d\u00fczenlemek \u00fczere ithalata y\u00f6nelmek, sorunun boyutunun b\u00fcy\u00fcmesine neden olmaktad\u0131r. Et ithalat\u0131na y\u00f6nelik karar\u0131n\u0131n al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 g\u00fcnden bu yana ya\u015fananlar bunu a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6stermi\u015ftir. Piyasa dengelerini d\u00fczeltecek olan ithalat de\u011fil, \u00f6nce do\u011fru ve ger\u00e7ek\u00e7i destekler, pe\u015finden etkin ve yeterli bir denetim ve m\u00fcdahale kurumlar\u0131n\u0131n hayata ge\u00e7irilmesidir. Bunu sa\u011flayamad\u0131\u011f\u0131m\u0131z s\u00fcrece a\u00e7\u0131lan ithalat\u0131n bir\u00e7ok \u00fcr\u00fcnde artarak devam edece\u011fini bilmemiz gerekmektedir. <\/p>\n<p>Gerek \u00fcretici gerekse t\u00fcketici boyutunda ya\u015fanan ekonomik s\u0131k\u0131nt\u0131lar, g\u0131da g\u00fcvenli\u011fini de riske atmaktad\u0131r. Ba\u015fkentte bile merdiven alt\u0131nda \u00fcretilen ve hammadde fiyat\u0131n\u0131n alt\u0131nda pazarlanan g\u0131da maddeleri t\u00fcketici ile bulu\u015fabiliyor ise; bunda en \u00f6nemli etmen yoksulluktur. Yeterli d\u00fczeyde yap\u0131lmayan denetimler; y\u0131llard\u0131r bu d\u00fczenin s\u00fcrmesine olanak tan\u0131maktad\u0131r.\u00a0 Gelirinin yar\u0131s\u0131na yak\u0131n\u0131n\u0131 g\u0131daya ay\u0131rmak zorunda kalan ki\u015filer i\u00e7in en \u00f6nemli kriterin ucuzluk olaca\u011f\u0131 a\u00e7\u0131kt\u0131r. <\/p>\n<p>G\u0131da g\u00fcvenli\u011fi ve g\u00fcvencesini sa\u011flamak i\u00e7in bu sarmaldan \u00e7\u0131k\u0131\u015fa y\u00f6nelik b\u00fct\u00fcnsel politikalar\u0131n geli\u015ftirilmesine ihtiya\u00e7 vard\u0131r. 16 Ekim D\u00fcnya G\u0131da G\u00fcn\u00fc\u2018nde bir kez daha talep ediyoruz: \u00dclke olarak tar\u0131m \u00fcreticisini \u00fcretimden kopartmayacak, t\u00fcketiciye g\u00fcvenli ve ekonomik \u00fcr\u00fcnler sunacak d\u00fczeni hep beraber kural\u0131m.\u00a0 Sadece ekonomi ve piyasa g\u00f6zl\u00fc\u011f\u00fc ile bakmadan, stratejik \u00f6neme sahip tar\u0131m ve g\u0131da sekt\u00f6r\u00fcn\u00fc g\u00fc\u00e7lendirelim, kay\u0131t d\u0131\u015f\u0131n\u0131 engelleyelim.\u00a0 Al\u0131m g\u00fcc\u00fc d\u00fc\u015f\u00fck kesimlerin yeterli ve sa\u011fl\u0131kl\u0131 beslenmesini sa\u011flamak \u00fczere do\u011fru ve uzun soluklu politikalar geli\u015ftirelim. G\u00fcvenli g\u0131da arz\u0131n\u0131 a\u011flamak amac\u0131yla denetimlerin kamu eliyle etkin bir bi\u00e7imde ger\u00e7ekle\u015ftirilmesini sa\u011flayal\u0131m. <\/p>\n<p>Kamuda g\u0131da alan\u0131nda temel strateji ve politikalar\u0131n belirlenmesinde ve bunlar\u0131n uygulanmas\u0131nda g\u00f6rev almak \u00fczere; ba\u015fta g\u0131da m\u00fchendisleri olmak \u00fczere, ilgili t\u00fcm meslek gruplar\u0131n\u0131 istihdam edelim. Son g\u00fcnlerde ya\u015fanan krizler; g\u0131da ile ilgili t\u00fcm a\u015famalarda konu uzmanlar\u0131n\u0131n varl\u0131\u011f\u0131n\u0131n ne kadar gerekli oldu\u011funu g\u00f6stermi\u015ftir.\u00a0 <\/p>\n<p>G\u00fcvenli ve yeterli g\u0131daya ula\u015f\u0131m\u0131n g\u00fcvence alt\u0131na al\u0131nd\u0131\u011f\u0131, insanca ya\u015fan\u0131lan bir d\u00fcnyada g\u0131da g\u00fcn\u00fcn\u00fc ger\u00e7ek anlamda kutlayal\u0131m.<\/p>\n<p>&nbsp;<\/p>\n<p>Rahime Petek ATAMAN<br \/>TMMOB G\u0131da M\u00fchendisleri Odas\u0131<br \/>Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"1970\u2018lerden bu yana &#8220;A\u00e7l\u0131\u011fa Kar\u015f\u0131&#8221; ve &#8220;10 Y\u0131l \u0130\u00e7inde A\u00e7l\u0131\u011f\u0131 Bitirme&#8221;ye y\u00f6nelik s\u00f6ylemlerle BM G\u0131da ve Tar\u0131m \u00d6rg\u00fct\u00fc (FAO) nezdinde y\u00fcr\u00fct\u00fclen \u00e7al\u0131\u015fmalar beklendi\u011fi gibi sonu\u00e7 vermemektedir. Bunun ba\u015fl\u0131ca nedeni geli\u015fmi\u015f \u00fclkelerce olu\u015fturulan uluslararas\u0131 g\u0131da \u00fcretim ve ticaret d\u00fczeni ve bunlar\u0131n az geli\u015fmi\u015f ve geli\u015fmekte olan \u00fclkeler aleyhine yaratt\u0131\u011f\u0131 yoksulla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131 sonu\u00e7lard\u0131r.\u00a0 D\u00fcnyada bir yanda a\u015f\u0131r\u0131 \u00fcretim ve t\u00fcketim ve sonucunda obezite \u00f6nemli bir sorun alan\u0131 haline gelirken; di\u011fer tarafta kronik a\u00e7l\u0131\u011f\u0131n devam etmesi bunun en basit g\u00f6stergesidir. Belli co\u011frafyalardaki insanlar s\u00fcrekli bir g\u0131da yetersizli\u011fi i\u00e7indedirler. B\u00f6ylesi bir manzarada; kronik a\u00e7l\u0131\u011f\u0131n faturas\u0131n\u0131 ne iklim de\u011fi\u015fikli\u011fine, ne co\u011frafi yetersizliklere \u00e7\u0131kartmak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fcr. 1996 y\u0131l\u0131nda 2015 y\u0131l\u0131 i\u00e7in d\u00fcnyada a\u00e7 say\u0131s\u0131n\u0131n 400-500 milyon ki\u015fiye inmesi hedeflenirken; a\u00e7 say\u0131s\u0131n\u0131n \u015fimdiden 1 Milyara \u00e7\u0131km\u0131\u015f olmas\u0131, \u00f6n\u00fcm\u00fczdeki d\u00f6nemde bu a\u00e7l\u0131\u011f\u0131 ortadan kald\u0131rabilecek bi\u00e7imde yeni politikalar\u0131n benimsenece\u011fi noktas\u0131nda iyimserlik yaratmamaktad\u0131r. \n","protected":false},"author":5,"featured_media":40571,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[2010],"tags":[929,335,928],"class_list":{"0":"post-2484","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-basin-aciklamalari","8":"tag-aclik-buyuyor","9":"tag-dunya-gida-gunu","10":"tag-gida-muhendisleri-odasi-basin-aciklamasi"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2484","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2484"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2484\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2484"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2484"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2484"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}