{"id":29859,"date":"2018-09-23T13:31:25","date_gmt":"2018-09-23T10:31:25","guid":{"rendered":"http:\/\/politeknik.org.tr\/\/?p=29859"},"modified":"2019-01-28T20:40:00","modified_gmt":"2019-01-28T17:40:00","slug":"beyaz-yakanin-modern-melodrami-sinan-zarakol-bianet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/beyaz-yakanin-modern-melodrami-sinan-zarakol-bianet\/","title":{"rendered":"Beyaz yakan\u0131n modern melodram\u0131 \u2013 Sinan Zarakol (Bianet)"},"content":{"rendered":"

Otomasyon yerine Ottoman\u2019izasyona odaklanan yurdumun muktedirleri, dijital devrimden \u00e7ok kazan\u00e7 hanelerindeki digit (basamak) devrimiyle ilgilene dursun, ba\u015fat ekonomi \u00e7evreleri uzun s\u00fcredir dijital d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm ve otomasyonun d\u00fcnya i\u015fg\u00fcc\u00fcne etkilerini tart\u0131\u015f\u0131yor<\/strong>
\n\"\"<\/a><\/p>\n

1990\u2019larda Azerbaycan\u2019da bir silah fabrikas\u0131 sat\u0131ld\u0131. T\u00fcrkiyeli m\u00fcte\u015febbisler orada t\u00fcp dolum tesisi kuracakt\u0131. D\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc y\u00f6netmesi i\u00e7in parlak bir beyaz yakay\u0131 i\u015fin ba\u015f\u0131na yollad\u0131lar. Taze y\u00f6netici ilk tespitler i\u00e7in dola\u015f\u0131rken depolardan birinin a\u011fz\u0131na kadar kontakt\u00f6rlerle* dolu oldu\u011funu g\u00f6rd\u00fc. \u0130ri, kocaman ve binlerce. Bu a\u015f\u0131r\u0131 stok onu g\u00fcld\u00fcr\u00fcnce, mihmandarl\u0131k yapan Azeri al\u0131nd\u0131. \u201c\u015eef,\u201d dedi, \u201conlar g\u00f6r\u00fcp g\u00f6rebilece\u011fin en iyi kontakt\u00f6rler, biliyor musun onlar ka\u00e7 kez a\u00e7 kapa yapar?\u201d<\/p>\n

S\u00f6yledi\u011fi rakam y\u00f6neticiyi \u015fa\u015fk\u0131na \u00e7evirmi\u015fti. Kafas\u0131ndan hesap yap\u0131nca fark\u0131na vard\u0131 ki bunlardan birini 40-50 sene boyunca a\u00e7\u0131p kapamak m\u00fcmk\u00fcnd\u00fc. On senede teknolojik \u00f6mr\u00fc dolacak bir cihazdan binlercesini elli y\u0131l dayanacak bi\u00e7imde yapmak ne b\u00fcy\u00fck sa\u00e7mal\u0131k, diye d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc. T\u00fcp\u00e7\u00fcn\u00fcn genel m\u00fcd\u00fcrlerinden biri olma hayalleri ile donanm\u0131\u015f gen\u00e7 adam, bu g\u00f6rd\u00fcklerini sosyalizmin verimsizli\u011fine yordu kendince. 40-50 sene \u00e7al\u0131\u015fma \u00f6mr\u00fc olan gelece\u011fin beyaz yakal\u0131lar\u0131n\u0131n, Sovyet yap\u0131m\u0131 bu kontakt\u00f6rlerin haline d\u00fc\u015fece\u011fini ise o h\u0131zl\u0131 zamanlarda kestirmesi m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildi.<\/p>\n

Do\u011fu blokundaki fabrikalar\u0131n\u0131n ya\u011fma kap\u0131\u015f gitti\u011fi o y\u0131llar h\u0131zla ge\u00e7ti. 3. End\u00fcstri devrimi, yani dijital devrim bile geride kald\u0131. 2011 y\u0131l\u0131na gelindi\u011finde art\u0131k siber-fiziksel sistemler ve internet a\u011flar\u0131 ile 4. End\u00fcstri Devrimi\u2019nin ho\u015f geldin kutlamalar\u0131 ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. Ve b\u00f6ylece, ekonomilere dair gelecek \u00f6ng\u00f6r\u00fclerinin yer ald\u0131\u011f\u0131 analizlerde, haberlerde ve ge\u00e7ti\u011fimiz se\u00e7im d\u00f6neminde propaganda k\u00fcrs\u00fclerinde \u201cSanayi 4.0\u201d ve \u201cdijital d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u201d \u00fczerine esasl\u0131 laflar paraland\u0131. Duymayan kalmad\u0131: \u00dcretim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n ve pazarlar\u0131n sahibi ekonomi devleri, i\u015f g\u00fcc\u00fcnde esasl\u0131 de\u011fi\u015fim bekliyor. G\u00fcn\u00fcm\u00fczde var olan mesleklerin bir k\u0131sm\u0131n\u0131n yok olaca\u011f\u0131, yeni mesleklerin t\u00fcreyece\u011fi, on y\u0131l i\u00e7inde bu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcmden etkilenmeyen hi\u00e7bir meslek grubunun kalmayaca\u011f\u0131 s\u00f6yleniyor.<\/p>\n

\u0130\u015fte bu y\u00fczden i\u015f \u00e7evreleri kendisine tabi olan devletlere, e\u011fitim alan\u0131nda yapmalar\u0131 gereken reformlar\u0131 i\u015faret edip duruyorlar. CEO\u2019lar, i\u015fg\u00fcc\u00fcnden \u201cnitel s\u0131\u00e7rama\u201d yapmas\u0131n\u0131 bekliyor. Ayn\u0131 i\u015f ilanlar\u0131na yazd\u0131klar\u0131 gibi \u201ctak\u0131m\u201dlar\u0131na kat\u0131lacak yeni(lenmi\u015f) \u201carkada\u015f\u201dlara ihtiya\u00e7lar\u0131 var. Bu arkada\u015flar\u0131n art\u0131k mutlaka dijital ve teknolojik kabiliyetleri geli\u015fkin, be\u015feri sermayeleri y\u00fcksek ve kesinlikle inovatif olmalar\u0131 gerekmekte. Baz\u0131 devletler vatanda\u015flar\u0131na bu \u00f6zellikleri kazand\u0131racak e\u011fitimi verebilirken baz\u0131lar\u0131 veremiyor. Ayn\u0131 aileler gibi, kiminin bu kap\u0131lar\u0131 a\u00e7acak \u00f6zel okullara paras\u0131 yetiyor kimininse yetmiyor. \u0130stihdam d\u00fcnyas\u0131nda milyonlar\u0131 i\u015fsizlikle k\u0131vrand\u0131racak yeni bir yapay seleksiyon bir kez daha i\u015fba\u015f\u0131nda.<\/p>\n

Gelecekte i\u015f g\u00fcc\u00fcnde kat\u0131labilmek i\u00e7in ihtiya\u00e7 duyulan y\u00fckseltme (upgrade) bir s\u0131r de\u011fil, reklam panolar\u0131ndan okunup \u00f6\u011frenilebilir. \u00d6zel okullar, ilanlar\u0131nda b\u00fcy\u00fck harflerle \u201cSTEM\u201d ya da \u201cSTEM-A\u201d sistemiyle e\u011fitim verdiklerini duyuruyorlar. Bu, Science (Fen), Technology (Teknoloji ), Engineering (M\u00fchendislik) ve Mathematics (Matematik) ve sonuna bazen eklenen Art (Sanat) kelimelerinin ba\u015f harfleriyle olu\u015fturulmu\u015f bir k\u0131saltma. Bu kal\u0131ba girmek i\u00e7in zamanlamada hata yapmamak gerekiyor. Art\u0131k i\u015fi \u00fcniversitede \u00e7\u00f6zmek m\u00fcmk\u00fcn de\u011fil \u00e7\u00fcnk\u00fc STEM denilen sistemdeki e\u011fitim ortaokulda ba\u015fl\u0131yor. Ama maalesef, do\u011fru zamanda do\u011fru e\u011fitimi almak da meseleyi \u00e7\u00f6zm\u00fcyor. Kapitalist ekonominin t\u00fcm pazarlara dayatt\u0131\u011f\u0131 rekabete dayal\u0131 a\u015f\u0131r\u0131 h\u0131zl\u0131 de\u011fi\u015fim, yeni ve esasl\u0131 bir dert yaratm\u0131\u015f durumda: En sad\u0131\u011f\u0131ndan dahi olsa i\u015fg\u00fcc\u00fcn\u00fc olu\u015fturan \u201cinsan\u201d ve sahip oldu\u011fu donan\u0131mlar bu de\u011fi\u015fim kar\u015f\u0131s\u0131nda art\u0131k \u00e7ok daha h\u0131zl\u0131 demode oluyor.<\/p>\n

S\u00fcrekli de\u011fi\u015fen i\u015fletim sistemleri nedeniyle i\u015fe yaramaz hale gelen ak\u0131ll\u0131 telefonlar, yenilenen e\u011fitim modellerine ra\u011fmen \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n nas\u0131l kolayca demode olabilece\u011fine dair fikir vermekte. Iphone ve benzeri ak\u0131ll\u0131 telefonlar 2007\u2019den beri piyasada ve IOS i\u015fletim sistemi her sene, di\u011fer alternatif Android ise nerdeyse otuz kez yenilendi. \u201cKulland\u0131\u011f\u0131n\u0131z telefon, y\u00fcklemek istedi\u011finiz uygulaman\u0131n bu s\u00fcr\u00fcm\u00fcn\u00fc desteklememektedir,\u201d mesaj\u0131yla kar\u015f\u0131la\u015fm\u0131\u015f olanlar, ak\u0131ll\u0131 telefonlar\u0131n \u00e7\u00f6p olma s\u00fcrecini iyi bilir. Her \u015fey telefonun fiziksel donan\u0131m\u0131n\u0131n yetersiz kalmas\u0131 ve bu nedenle yeni gelen i\u015fletim sisteminin cihaza y\u00fcklenememesiyle ba\u015flar. Takibinde cihaza y\u00fckl\u00fc uygulamalar s\u0131rayla en son s\u00fcr\u00fcm i\u015fletim sistemine g\u00f6re d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcr, bunun i\u00e7in g\u00fcncellemeler yay\u0131nlar. Cihazda son i\u015fletim sistemi olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in uygulamalar\u0131n yeni gelen g\u00fcncellemeleri y\u00fcklenemez ve sonucunda uygulamalar teker teker kullan\u0131lamaz hale gelir.<\/p>\n

G\u00fcn ge\u00e7tik\u00e7e \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n kaderi, kullanmakta olduklar\u0131 cep telefonlar\u0131na benziyor. STEM veya benzeri bir e\u011fitim sistemiyle iyi k\u00f6t\u00fc edinilen formasyon ki\u015finin i\u015fletim sistemi gibidir. Ve firmalar istihdam alt\u0131na alacaklar\u0131 bu ayakl\u0131 ve de ak\u0131ll\u0131 telefonlara, istedikleri i\u015fleri yapt\u0131rmak i\u00e7in meslek uygulamalar\u0131n\u0131 y\u00fcklerler. Zamanla meslek uygulamalar\u0131 ve bunun \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 i\u00e7in gereken e\u011fitim modeli de\u011fi\u015fir. Ki\u015finin i\u015fletim sistemi k\u00f6hnedik\u00e7e, firmalar ad\u0131m ad\u0131m meslek uygulamalar\u0131n\u0131 ki\u015fiye y\u00fckleyemez hale gelir. Bu durum y\u00fcz\u00fcnden ki\u015finin uyum g\u00f6sterebilece\u011fi firma ve sekt\u00f6rler giderek azal\u0131r. En sonunda \u00f6nceden ayakl\u0131 ve ak\u0131ll\u0131 olan cep telefonu k\u0131l\u0131kl\u0131 beyaz yaka art\u0131k sadece ayaklar\u0131 ile ba\u015f ba\u015fa kal\u0131r, bir de i\u015fsiz tabii.<\/p>\n

S\u00fcrekli yenilenen bitimsiz g\u00fcncellemeler \u00e7a\u011f\u0131na girmi\u015f durumday\u0131z. Al\u0131nan d\u00fcnya kadar e\u011fitimin k\u0131sa s\u00fcrede ge\u00e7ersiz hale gelmesi, eskimesi, \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n \u00f6n\u00fcndeki en b\u00fcy\u00fck risk. 8-10 y\u0131lda d\u00f6rt be\u015f dil \u00f6\u011frenen insan, Google translate ile olan yar\u0131\u015f\u0131nda biraz \u00fcmitsiz g\u00f6r\u00fcn\u00fcyor ama \u00e7aresiz de\u011fil. Bu modern melodramda hepimiz i\u00e7in yol ikiye ayr\u0131l\u0131yor. Sonuna kadar t\u00fcm yeni gelen e\u011fitimleri alarak gitti\u011fi yere kadar tutunmaya \u00e7al\u0131\u015fmak bir se\u00e7enek. Bir di\u011feri ise bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131n\u0131 de\u011fi\u015ftirmek olabilir. Sistemin de\u011fil de \u201cinsan\u201d\u0131n neye ihtiyac\u0131 oldu\u011funa bakmak \u00f6nemli bir ba\u015flang\u0131\u00e7. Belki o zaman, \u201c\u0130nsan\u201ddan makineye uygun di\u015fli t\u00fcretmeye \u00e7al\u0131\u015fmay\u0131 b\u0131rak\u0131p \u201cinsana\u201d uygun makineyi tasarlamaya ba\u015flayabiliriz. (SZ\/HK)<\/p>\n

*<\/strong> Elektromanyetik bir bobin kuvvetiyle kapanan, yay kuvvetiyle a\u00e7\u0131lan anahtarlama d\u00fczeni.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Otomasyon yerine Ottoman\u2019izasyona odaklanan yurdumun muktedirleri, dijital devrimden \u00e7ok kazan\u00e7 hanelerindeki digit…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":40571,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[4689],"tags":[1276],"class_list":{"0":"post-29859","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-secki","8":"tag-beyaz-yaka"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29859","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=29859"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29859\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=29859"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=29859"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=29859"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}