{"id":29962,"date":"2018-10-18T18:32:33","date_gmt":"2018-10-18T15:32:33","guid":{"rendered":"http:\/\/politeknik.org.tr\/\/?p=29962"},"modified":"2019-01-29T14:49:37","modified_gmt":"2019-01-29T11:49:37","slug":"kriz-memleketi-kurtarir-mi-neriman-usta-k-efe-ersoz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/kriz-memleketi-kurtarir-mi-neriman-usta-k-efe-ersoz\/","title":{"rendered":"Kriz memleketi kurtar\u0131r m\u0131? &#8211; Neriman Usta \/ K. Efe Ers\u00f6z"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/t_1.jpg\"><img decoding=\"async\" class=\"alignnone  wp-image-29967\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/t_1.jpg\" alt=\"\" width=\"749\" height=\"352\" \/><\/a>\u00c7ok yaz\u0131ld\u0131, \u00e7izildi. Kimimiz \u2018Bu kez giderler\u2019 dedi, kimimiz \u2018Rejimi bo\u015funa de\u011fi\u015ftirmedi\u2019 dedi. D\u00f6vizdi, rahipti, ABD idi, enflasyondu, i\u015fsizlikti derken zincirleme g\u00fcndemler uzad\u0131 gitti. Her geli\u015fmede hayat\u0131m\u0131z\u0131, ge\u00e7imimizi d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fck. Bakmad\u0131\u011f\u0131m\u0131z \u00fcr\u00fcnlerin fiyat\u0131na bakar olduk, maa\u015f\u0131m\u0131z\u0131n ne kadar de\u011fer kaybetti\u011fini her al\u0131\u015fveri\u015fte hesaplar olduk. Kriz analizleri devam edecek ancak etkilerini her g\u00fcn daha da fazla g\u00f6sterdi\u011fi g\u00fcnlerde ofisin, plazan\u0131n, \u015fantiyenin g\u00fcndemini olu\u015fturan ekonomik kriz bizi derinden etkilemeye devam edecek, buras\u0131 kesin.<\/p>\n<p><strong>Bir varm\u0131\u015f bir yokmu\u015f<\/strong><br \/>\nTayyip Erdo\u011fan ge\u00e7ti\u011fimiz haftalarda partisinin toplant\u0131s\u0131nda, ya\u015fanan kriz ile ilgili \u201cekonomik sald\u0131r\u0131ya maruz kald\u0131k ama iki ayda durumu kontrol alt\u0131na ald\u0131k\u201d, \u201ckriz yok manip\u00fclatif hareket var\u201d dedikten sonra \u201cher kriz f\u0131rsat\u0131 da beraberinde getirir, \u00f6zel sekt\u00f6r\u00fcn bu krizi f\u0131rsata \u00e7evirecek maharete sahip oldu\u011funa inan\u0131yorum\u201d diyerek ayn\u0131 konu\u015fmada ya\u015fanan ekonomik durumun kriz oldu\u011funu net bir \u015fekilde itiraf etti.<\/p>\n<p><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/ek_1.png\"><img decoding=\"async\" class=\"wp-image-29964 alignright\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/ek_1.png\" alt=\"\" width=\"296\" height=\"305\" \/><\/a>2018 y\u0131l\u0131 i\u00e7in 3 Ekim\u2019de a\u00e7\u0131klanan %24,5 t\u00fcketici enflasyonu, %46 olarak a\u00e7\u0131klanan \u00fcretici enflasyonu, TL\u2019nin dolar kar\u015f\u0131s\u0131nda 2013\u2019den bu yana ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 de\u011fer kayb\u0131 (2013-2017 aras\u0131 TL\u2019de Dolar kar\u015f\u0131s\u0131nda %91 kay\u0131p) 24 Haziran se\u00e7imlerinden sonra h\u0131zland\u0131, artan de\u011fer kayb\u0131 ve y\u00fckselen faizlerle kriz ba\u015flad\u0131. A\u011fustos ay\u0131nda ihracat\u0131n %6,5, ithalat\u0131n %22 azalmas\u0131 ile \u00fcretimde etkileri a\u00e7\u0131k\u00e7a g\u00f6r\u00fcld\u00fc. Otomotiv ve in\u015faatta %70\u2019lere, dayan\u0131kl\u0131 t\u00fcketim mallar\u0131nda %25\u2019lere varan talep azalmas\u0131 ve binlerce \u015firketin konkordato ilan etmesi ekonomistlerce enflasyon ile birlikte ekonomik durgunlu\u011fun da ba\u015flad\u0131\u011f\u0131na i\u015faret say\u0131l\u0131yor. A\u00e7\u0131klanan enflasyon miktar\u0131 i\u00e7erisinde g\u00fcndelik ya\u015fam\u0131 do\u011frudan etkileyen sekt\u00f6rlerdeki enflasyon oranlar\u0131 ise (g\u0131da %27,7, ula\u015ft\u0131rma %36,6, ev e\u015fyas\u0131 %37,8) di\u011fer kalemlerden daha y\u00fcksek. Maa\u015flar\u0131m\u0131z enflasyon kar\u015f\u0131s\u0131nda h\u0131zla eriyor. Durgunlukla beraber i\u015ften \u00e7\u0131karmalar da artmaya ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p><strong>Kamudan sermayeye<\/strong><br \/>\nPeki bu g\u00fcnlere nas\u0131l gelindi, k\u0131saca hat\u0131rlayal\u0131m. Erdo\u011fan\u2019\u0131n krizin bir f\u0131rsat oldu\u011funu hat\u0131rlatt\u0131\u011f\u0131 \u00f6zel sekt\u00f6re, 2002 krizinden sonra iktidara gelmesiyle yaratt\u0131\u011f\u0131 f\u0131rsatlara bakmakta yarar var. \u00d6zelle\u015ftirmelerle, piyasa d\u00fczenlemeleri ile devlet \u00fcretimden b\u00fcy\u00fck oranda \u00e7ekildi. Kamusal \u00fcretim ara\u00e7lar\u0131n\u0131n \u00f6zel sekt\u00f6re devri ve bu alanlardan elde edilen karlar betona yat\u0131r\u0131ld\u0131. D\u00f6vizle bor\u00e7lan\u0131ld\u0131, katma de\u011fer yaratan alanlara kaynak aktar\u0131lmad\u0131. AKP\u2019nin 16 y\u0131ll\u0131k (kalk\u0131nma olmadan) b\u00fcy\u00fcme paradigmas\u0131\/politikas\u0131, \u00fcretimin k\u00fcresel zincirlere eklenerek yap\u0131lmas\u0131 ve \u00fclke ihtiya\u00e7lar\u0131ndan uzakla\u015f\u0131lmas\u0131yla \u00e7\u00f6kt\u00fc.<a href=\"\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/e_2.png\"><img decoding=\"async\" class=\"alignright wp-image-29965\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/e_2.png\" alt=\"\" width=\"296\" height=\"276\" \/><\/a><\/p>\n<p><strong>Krizin faturas\u0131 \u00e7al\u0131\u015fanlara<\/strong><br \/>\nLale devri de diyebilece\u011fimiz d\u00fc\u015f\u00fck kur-d\u00fc\u015f\u00fck faiz d\u00f6nemi bitti, \u00fcretim ve t\u00fcketim yap\u0131s\u0131 bozuldu. \u0130thal \u00fcr\u00fcnlerle desteklenerek zar zor ayakta duran \u00fcretim-t\u00fcketim dengesinin bozulmas\u0131ndan dolay\u0131 karl\u0131l\u0131k kayb\u0131 ya\u015fayan \u015firketler; i\u015ften \u00e7\u0131karmalar, \u00fccret bask\u0131lamalar\u0131 ve i\u015f g\u00fcvencesi tehdidi ile kay\u0131plar\u0131n\u0131 beyaz-mavi yaka fark etmeksizin \u00e7al\u0131\u015fanlar \u00fczerinden telafi etmeye haz\u0131rlan\u0131yor. Sadece \u015firketler de\u011fil, finans ve in\u015faat ekonomisine dayal\u0131, ihtiya\u00e7lar\u0131 do\u011frultusunda \u00fcretim yapamadan d\u0131\u015fa ba\u011f\u0131ml\u0131 b\u00fcy\u00fcme politikas\u0131 izleyen Saray iktidar\u0131 da daralan imkanlar\u0131n\u0131 \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n maa\u015flar\u0131 ve i\u015fsizlik g\u00fcvenceleri \u00fczerinden telafi etmeyi planl\u0131yor. Y\u00fczlerce ki\u015fiye varan i\u015ften \u00e7\u0131karmalar, Zorunlu BES ile emeklili\u011fe kadar zorla yap\u0131lacak maa\u015f kesintileri, i\u015fsizlik fonunun kaynak olarak de\u011ferlendirilerek kamu bankalar\u0131na aktar\u0131lmas\u0131 \u015firketlerin ve devletin zarar\u0131n\u0131n \u00e7al\u0131\u015fanlardan \u00e7\u0131karman\u0131n ara\u00e7lar\u0131 olarak tasarlan\u0131yor.<\/p>\n<p><strong>Ka\u00e7ak Saray kara g\u00fcn i\u00e7indir<\/strong><br \/>\nEkonomik krizin tek ba\u015f\u0131na Erdo\u011fan\u2019\u0131 devirece\u011fini sanarak umutlananlar da yan\u0131l\u0131yorlar. Saray\u2019\u0131n ya da yeni rejimin elinde krizi bitirecek form\u00fcller olmasa da, (\u015fimdilik) tepkileri savabilecek ve hamasi propagandas\u0131n\u0131n yan\u0131nda kullanabilece\u011fi koca bir medya ordusu ile bolca sopas\u0131 var.<\/p>\n<p>Enflasyon rakam\u0131n\u0131 a\u00e7\u0131klayan T\u00dc\u0130K Ba\u015fkan<a href=\"\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/e_3.png\"><img decoding=\"async\" class=\"wp-image-29966 alignright\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/e_3.png\" alt=\"\" width=\"296\" height=\"369\" \/><\/a> Yard\u0131mc\u0131s\u0131\u2019n\u0131n g\u00f6revden al\u0131nmas\u0131, en basit talepleri bile kar\u015f\u0131lanmayan 3.Havaliman\u0131 i\u015f\u00e7ilerinin, sendikac\u0131lar\u0131n\u0131n tutuklanmas\u0131 ise devletin ulusal ve uluslararas\u0131 sermaye gruplar\u0131yla el ele yaratt\u0131\u011f\u0131 krizi, \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n omuzlar\u0131na y\u0131kma \u00e7abas\u0131n\u0131 elindeki t\u00fcm zor ayg\u0131tlar\u0131n\u0131 kullanarak destekleyece\u011finin aleni g\u00f6stergeleri oldu.<\/p>\n<p><strong>Bizim elimizde ne var?<\/strong><br \/>\nBu kara tabloda faturan\u0131n kime kesilece\u011fi belli. \u201cKriz nedeniyle olu\u015facak olumsuzluklar\u0131n m\u00fcmk\u00fcn oldu\u011funca g\u00f6r\u00fcn\u00fcr olmamas\u0131\u201d talimat\u0131n\u0131 bizzat Erdo\u011fan veriyor. Ekonomik krize onlar, ayn\u0131 gemide olanlar haz\u0131rl\u0131k yapt\u0131 peki biz ne durumday\u0131z, ne yapaca\u011f\u0131z? Ekonomik kriz kar\u015f\u0131s\u0131nda haklar\u0131ndan vazge\u00e7meyenlerin birlikteli\u011fi, itiraz\u0131 ve \u0131srar\u0131 g\u00f6r\u00fcn\u00fcr olmak zorunda.<\/p>\n<p>Ayn\u0131 dertlerle ve durumlarla hemhal olma ihtimali olan milyonlarca \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n bu tehditten kurtulabilmesi i\u00e7in bir arada olmaya, dayan\u0131\u015fmaya ve ortak sesler verebilmeye ihtiyac\u0131 var. Beyaz yakal\u0131lar\u0131n bu sese, krize kar\u015f\u0131 m\u00fccadelenin de beyaz yakal\u0131lara ihtiyac\u0131 var.<\/p>\n<p>Bir yanda itirazlar\u0131m\u0131z\u0131 biriktirmek, bir yanda da yeniyi kurabilece\u011fimizi hat\u0131rlamakta fayda var. T\u00fcrkiye\u2019de kamusal politikalarla in\u015fa edilecek yeni bir ekonomik modeli kurabiliriz. E\u015fit, \u00f6zg\u00fcr, \u00fcreten bir \u00fclkede ya\u015fayabiliriz.<\/p>\n<p><strong>Neriman Usta \/ Elektronik M\u00fchendisi<\/strong><\/p>\n<p><strong>K. Efe Ers\u00f6z \/ \u0130malat M\u00fchendisi<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"\u00c7ok yaz\u0131ld\u0131, \u00e7izildi. Kimimiz \u2018Bu kez giderler\u2019 dedi, kimimiz \u2018Rejimi bo\u015funa de\u011fi\u015ftirmedi\u2019&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":40571,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[4717,1991,4719],"tags":[4244,4223,4245,85,4243],"class_list":{"0":"post-29962","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-calisma-yasami","8":"category-yazilar","9":"category-ucretli-muhendisler-calisma-yasami","10":"tag-dolar","11":"tag-ekonomik-kriz","12":"tag-euro","13":"tag-kriz","14":"tag-krizin-etkileri"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29962","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=29962"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/29962\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=29962"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=29962"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=29962"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}