S\u00fct ve \u00fcr\u00fcnlerinin tan\u0131t\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir rekl\u00e2m filmindeki ine\u011fin memelerinin m\u00fcstehcen olarak nitelendirilebildi\u011fi bir yerde daha nelerin m\u00fcstehcenlik nedeniyle yasaklanabilece\u011finin; BTK, dolay\u0131s\u0131yla h\u00fck\u00fcmetin elinde olmas\u0131 korku vericidir. B\u00f6yle bir g\u00fcc\u00fc elinde tutan h\u00fck\u00fcmetin, bu kadar belirsiz s\u0131n\u0131rlar\u0131 olan, muhalif politik unsurlar\u0131 bar\u0131nd\u0131ran i\u00e7eriklere nas\u0131l m\u00fcdahale edebilece\u011fini de ayr\u0131ca tart\u0131\u015fmak gerekir <\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
Sans\u00fcr y\u00fczy\u0131llard\u0131r hep var oldu. Bilimde, sanatta, m\u00fczikte, gazetede, dergide ve daha bir\u00e7ok yerde y\u00f6netenler, \u015fark\u0131da da dedi\u011fi gibi \u201ctam anlarken ger\u00e7e\u011fi sans\u00fcr koydular\u2026\u201d Sans\u00fcr\u00fcn s\u00f6zl\u00fck anlam\u0131 \u201cHer t\u00fcrl\u00fc yay\u0131n\u0131n, sinema ve tiyatro eserinin, yay\u0131n\u0131n\u0131n ve g\u00f6sterilmesinin izne ba\u011fl\u0131 olmas\u0131, s\u0131k\u0131 denetim.\u201d Bir y\u00f6neten d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn; yasama, y\u00fcr\u00fctme ve yarg\u0131 onun elinde. Silahl\u0131 kuvvetler ve kolluk g\u00fc\u00e7lerini denetim alt\u0131na alm\u0131\u015f. Gazete, dergi, televizyon ve di\u011fer medya organlar\u0131n\u0131 yanda\u015fla\u015ft\u0131rm\u0131\u015f ya da bask\u0131 alt\u0131na alm\u0131\u015f. S\u0131rada internet var. <\/p>\n
\u0130nternet ortam\u0131 di\u011fer medya ya da ileti\u015fim ara\u00e7lar\u0131 ile k\u0131yasland\u0131\u011f\u0131nda daha \u00f6zg\u00fcr bir ortam. \u00c7o\u011funlukla d\u00fc\u015f\u00fcncelerinizi \u00f6zg\u00fcr olarak ifade edebiliyorsunuz. \u00dcstelik bir televizyon kanal\u0131 kurmak i\u00e7in gerekli maliyete, internet ortam\u0131nda ihtiyac\u0131n\u0131z yok. <\/p>\n
Her ne kadar ula\u015fmak istedi\u011finiz \u00e7o\u011fu site yasakl\u0131 olsa da bu yasaklar\u0131 a\u015fabiliyorsunuz. \u00dcstelik yasak\u00e7\u0131lar\u0131n, site i\u00e7eriklerini tek tek yasaklayarak kontrol alt\u0131na almaya \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 da biraz samanl\u0131kta i\u011fne aramak gibi. En az\u0131ndan 22 A\u011fustos 2011 tarihine kadar. <\/p>\n
BTK Ba\u015fkan\u0131 Tayfun Acarer\u2019in kendi ifadesiyle, \u201c\u015eu anda herkes standart tarifede. \u015eimdi \u00fc\u00e7 tane daha paket getiriliyor. Bu paketlerin de fiyatlar\u0131 farkl\u0131 olsun deniyor. \u0130nterneti sadece \u00e7ocuklar\u0131n kulland\u0131\u011f\u0131 abonelikler i\u00e7in belli bir filtrelemeyle hizmet verecek olan \u00c7ocuk Paketi, biraz daha geni\u015f alanda hizmet verecek Aile Paketi ve eri\u015fime engelli sitelerin y\u00fczde 99\u2019 unun yurtd\u0131\u015f\u0131 kaynakl\u0131 olmas\u0131 ger\u00e7e\u011finden hareketle Yurt \u0130\u00e7i Paketi uygulamaya girecek.\u201d <\/p>\n
Tarifelerin kontrol\u00fc kimin elinde?
Tarifeler ile ilgili s\u0131n\u0131rlamalar \u015fimdi oldu\u011fu gibi o zaman da BTK\u2019n\u0131n yani dolayl\u0131 olarak h\u00fck\u00fcmetin kontrol\u00fc alt\u0131nda olacak. BTK, dolayl\u0131 olarak h\u00fck\u00fcmet istedi\u011fi zaman bu tarifeleri de\u011fi\u015ftirebilir, yasak kapsamlar\u0131n\u0131 geni\u015fletebilir. <\/p>\n
Yasaklar\u0131 a\u015fma y\u00f6ntemleri var m\u0131?
Mevcut yasakl\u0131 sitelere, yasaklar\u0131n\u0131n kald\u0131r\u0131l\u0131p ula\u015f\u0131lmas\u0131 y\u00f6ntemlerinden herhangi birinin kullan\u0131m\u0131 da art\u0131k yasak olacak. Ba\u015fbakan\u2019\u0131n bahsetti\u011fi o \u201cYouTube\u2019a ben giriyorum, siz de girin\u201d art\u0131k hayal olarak kalacak. \u00c7\u00fcnk\u00fc art\u0131k bu y\u00f6ntemler[1] de su\u00e7 say\u0131lacak. E\u011fer herhangi bir tarifeyi istemezseniz, otomatik olarak standart tarifeyi se\u00e7mi\u015f olacaks\u0131n\u0131z. Yasaklar\u0131 a\u015fmak her tarifede oldu\u011fu gibi, bu tarifede de su\u00e7 say\u0131lacak. <\/p>\n
\u0130nternet sans\u00fcr\u00fc nas\u0131l i\u015fler?
\u201c5651 say\u0131l\u0131 kanun uyar\u0131nca katalog su\u00e7lar kapsam\u0131nda yap\u0131lan teknik inceleme ve hukuksal de\u011ferlendirme sonucunda; bu internet sitesi (ornek.com) hakk\u0131nda Telekom\u00fcnikasyon \u0130leti\u015fim Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131\u2019n\u0131n 22.08.2011 tarih ve 410.01.02.2008-123456 numaral\u0131 karar\u0131 gere\u011fince \u0130DAR\u0130 TEDB\u0130R uygulanmaktad\u0131r.\u201d Bu c\u00fcmle, 12 Eyl\u00fcl\u2019de Kenan Evren\u2019 in bir konu\u015fmas\u0131ndan al\u0131nt\u0131 de\u011fildir. Her ne kadar \u0130DAR\u0130 TEDB\u0130R tamlamas\u0131 durumun ciddiyetini g\u00f6rmeyi zorla\u015ft\u0131rsa da bu c\u00fcmleler s\u0131k\u0131y\u00f6netim kararlar\u0131ndan biri de\u011fil. <\/p>\n
\u015eimdi yasakl\u0131, sans\u00fcrl\u00fc, filtreli bu sitelerin bu uyar\u0131y\u0131 hak edecekleri ne yapm\u0131\u015f olabileceklerine, biraz daha yak\u0131ndan bakal\u0131m. Yasaklar\u0131n kapsamlar\u0131 \u015fu 8 madde ile kontrol ediliyor: <\/p>\n
1. \u0130ntihara y\u00f6nlendirme
2. \u00c7ocuklar\u0131n cinsel istismar\u0131
3. Fuhu\u015f
4. Atat\u00fcrk aleyhine i\u015flenen su\u00e7lar hakk\u0131nda kanuna muhalefet.
5. Kumar oynanmas\u0131 i\u00e7in yer ve imk\u00e2n sa\u011flama
6. Uyu\u015fturucu ve uyar\u0131c\u0131 madde kullan\u0131m\u0131n\u0131 kolayla\u015ft\u0131rma
7. Sa\u011fl\u0131k i\u00e7in tehlikeli madde temini
8. M\u00fcstehcenlik <\/p>\n
Bu maddeler aras\u0131nda m\u00fcstehcenli\u011fe \u00f6zellikle dikkat \u00e7ekmek gerekiyor. En g\u00fcncel T\u00fcrk\u00e7e s\u00f6zl\u00fc\u011fe g\u00f6re m\u00fcstehcenlik \u201ca\u00e7\u0131k sa\u00e7\u0131k, edebe ayk\u0131r\u0131, yak\u0131\u015f\u0131ks\u0131z\u201d olarak tan\u0131mlanm\u0131\u015f. Cezai yapt\u0131r\u0131mlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan kanun ise \u201cToplumun sahip oldu\u011fu ortak edep (ar ve haya) duygular\u0131n\u0131n, edep t\u00f6relerinin ihlali, incitilmesi ve her ne suretle olursa olsun edep ve ahlak temizli\u011fine alenen sald\u0131r\u0131 niteli\u011fi ta\u015f\u0131yan hareketler, tutum ve davran\u0131\u015flar ve tak\u0131n\u0131lan durumlar\u201d \u015feklinde tan\u0131mlanm\u0131\u015f. Edep anlay\u0131\u015f\u0131 toplumdan topluma, ki\u015fiden ki\u015fiye de\u011fi\u015fiklik g\u00f6sterir. \u00d6rne\u011fin birileri tatilde \u00e7ekti\u011fi mayolu, bikinili foto\u011fraflar\u0131n\u0131 internette yay\u0131mlamay\u0131 gayet normal g\u00f6r\u00fcrken birileri bunu edepsiz bulabilir. S\u00fct ve \u00fcr\u00fcnlerinin tan\u0131t\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir rekl\u00e2m filmindeki ine\u011fin memelerinin m\u00fcstehcen olarak nitelendirilebildi\u011fi bir yerde daha nelerin m\u00fcstehcenlik nedeniyle yasaklanabilece\u011finin; BTK, dolay\u0131s\u0131yla h\u00fck\u00fcmetin elinde olmas\u0131 korku vericidir. <\/p>\n
B\u00f6yle bir g\u00fcc\u00fc elinde tutan h\u00fck\u00fcmetin, bu kadar belirsiz s\u0131n\u0131rlar\u0131 olan, muhalif politik unsurlar\u0131 bar\u0131nd\u0131ran i\u00e7eriklere nas\u0131l m\u00fcdahale edebilece\u011fini de ayr\u0131ca tart\u0131\u015fmak gerekir. <\/p>\n
D\u00fcnyada internet sans\u00fcr\u00fc
\u0130nternetin d\u00fcnya \u00e7ap\u0131nda yayg\u0131nl\u0131\u011f\u0131 ve baz\u0131 teknik nedenler dolay\u0131s\u0131 ile internet \u00fczerinde tam denetim kurmak neredeyse imk\u00e2ns\u0131z. Buna ra\u011fmen internete girmeyi zorla\u015ft\u0131r\u0131c\u0131, yasaklay\u0131c\u0131 \u00f6nlemler alan \u00fclkeler var. <\/p>\n
\u00c7o\u011fu \u00fclkede yasaklamalar yerine cezai yapt\u0131r\u0131mlar mevcut. \u00d6zellikle herkesin hemfikir olaca\u011f\u0131 noktalarda (\u00e7ocuk pornografisi, nefret s\u00f6ylemleri gibi) bu cezai yapt\u0131r\u0131mlar uygulan\u0131yor. Cezai yapt\u0131r\u0131mlar\u0131n baz\u0131lar\u0131 da m\u00fclkiyet h\u0131rs\u0131zl\u0131\u011f\u0131 olarak g\u00f6r\u00fclen telif hakk\u0131 ihlalleri gibi durumlarda da ger\u00e7ekle\u015fiyor. <\/p>\n
Bununla birlikte, okul, k\u00fct\u00fcphane, i\u015fyeri gibi baz\u0131 kamu alanlar\u0131nda bilgisayarlarda filtre yaz\u0131l\u0131mlar\u0131 ile denetim m\u00fcmk\u00fcn k\u0131l\u0131nabilir. Bu y\u00f6ntem T\u00fcrkiye dahil bir\u00e7ok \u00fclkede uygulanmaktad\u0131r. <\/p>\n
G\u00fcvenli internet ger\u00e7ekten g\u00fcvenli olacak m\u0131?
Elbette hay\u0131r. Bilgisayarlara sald\u0131ran k\u00f6t\u00fc ama\u00e7l\u0131 yaz\u0131l\u0131mlar, vir\u00fcsler, malwarelar ya da truva atlar\u0131 i\u00e7erebilecek i\u00e7erikler bu kanun kapsam\u0131 alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f de\u011fil, bunu yapacak olan yine antivir\u00fcs yaz\u0131l\u0131mlar\u0131 ya da di\u011fer g\u00fcvenlik \u00f6nlemleridir. <\/p>\n
Alan ad\u0131 yasaklar\u0131
Telekom\u00fcnikasyon \u0130leti\u015fim Ba\u015fkanl\u0131\u011f\u0131, internet servis sa\u011flay\u0131c\u0131lar\u0131na g\u00f6nderece\u011fi yakla\u015f\u0131k 140 kelimelik bir liste ile bu kelimelerin alan adlar\u0131 olarak verilmemesini isteyecek. Komik olan \u015fu ki bu kelimeler aras\u0131nda \u201chayvan, nefes, yerli\u2026\u201d gibi kelimeler var. <\/p>\n