{"id":3354,"date":"2011-08-17T15:32:02","date_gmt":"2011-08-17T12:32:02","guid":{"rendered":"http:\/\/politeknik.org.tr\/\/?p=3354"},"modified":"2013-11-07T16:34:25","modified_gmt":"2013-11-07T13:34:25","slug":"hkmo-marmara-depreminin-ogretemedikleri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/hkmo-marmara-depreminin-ogretemedikleri\/","title":{"rendered":"HKMO: &#8220;Marmara Depreminin \u00d6\u011fretemedikleri&#8230;&#8221;"},"content":{"rendered":"<div>B\u00fcy\u00fck Marmara Depremi ya\u015fanal\u0131 12 y\u0131l oldu. Fakat ac\u0131lar\u0131 ve yaralar\u0131 hala tazeli\u011fini korumakta, etkisini s\u00fcrd\u00fcrmektedir. \u015eimdilerde ise, bilim insanlar\u0131 \u00f6zellikle \u0130stanbul\u2018da yeni b\u00fcy\u00fck bir depremin olaca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rmektedir. Art\u0131k herkesin bildi\u011fi bir ger\u00e7ek T\u00fcrkiye\u2018nin bir deprem \u00fclkesi oldu\u011fudur. &#8220;Deprem B\u00f6lgeleri Haritas\u0131&#8221;na g\u00f6re T\u00fcrkiye\u2018nin % 92\u2018si deprem b\u00f6lgeleri i\u00e7erisindedir. N\u00fcfusumuzun % 95\u2018i deprem tehlikesi alt\u0131nda ya\u015famakta ve ayr\u0131ca b\u00fcy\u00fck sanayi merkezlerinin % 98\u2018i ve barajlar\u0131m\u0131z\u0131n % 93\u2018\u00fc deprem b\u00f6lgesinde bulunmaktad\u0131r. \u00dclkemiz bir deprem ve afet \u00fclkesi olmu\u015ftur ve n\u00fcfusumuzun % 44\u2018\u00fc I. derece, deprem b\u00f6lgesinde ya\u015famaktad\u0131r. GSMH\u2018nin her y\u0131l ortalama % 3 ile % 7 aras\u0131 afet zararlar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamakta kullan\u0131lmaktad\u0131r. Bu oran \u00e7ok y\u00fcksek bir orand\u0131r. Buna kar\u015f\u0131n, T\u00fcrkiye\u2018de 17 milyon civar\u0131nda yap\u0131 stoku bulunmakta ve bu stokun % 67\u2018sinin ruhsats\u0131z ve ka\u00e7ak, % 60\u2018\u0131n\u0131n 20 ya\u015f \u00fczeri konutlardan olu\u015ftu\u011fu ve % 40\u2018\u0131n\u0131n depreme kar\u015f\u0131 g\u00fc\u00e7lendirilmesi gerekti\u011fi belirtilmektedir. Olas\u0131 bir depreme kar\u015f\u0131 da, \u0130stanbul\u2018un y\u00fczde 55\u2018inin yenilenmesi gerekmektedir. Bu ger\u00e7ekler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda sorulmas\u0131 gereken soru; son 12 y\u0131lda, depremden do\u011facak zararlar\u0131n en aza indirilmesi ve ya\u015fanan b\u00fcy\u00fck kay\u0131plar\u0131n tekrarlanmamas\u0131 i\u00e7in ne yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve ne yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fidir.<\/div>\n<div> <\/div>\n<div>\u00a0<\/div>\n<div>Ne yap\u0131ld\u0131?<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Marmara Depremi\u2018nin ard\u0131ndan bir yandan deprem ara\u015ft\u0131rmalar\u0131na y\u00f6nelik komisyonlar kurulurken var olan &#8220;Deprem \u015euras\u0131&#8221;, Ulusal Deprem Konseyi&#8221; gibi yap\u0131lar da la\u011fvedildi. Bunun yerine bir\u00e7ok yeni yasa haz\u0131rland\u0131. Fakat bu yasa ve tekliflerin, prati\u011fe ge\u00e7medi\u011fi gibi, \u00f6z\u00fc itibariyle yetersiz, i\u015flevsiz ve kapsams\u0131z olduklar\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fc. \u0130lk olarak, 1999 Marmara Depremi sonras\u0131nda TBMM Ara\u015ft\u0131rma Komisyonu kuruldu. Komisyon\u2018un amac\u0131, deprem riskinin ara\u015ft\u0131r\u0131larak deprem y\u00f6netiminde al\u0131nmas\u0131 gereken \u00f6nlemlerin belirlenmesiydi. Fakat daha ge\u00e7ti\u011fimiz y\u0131l, \u00a0Meclis Deprem Ara\u015ft\u0131rma Komisyonu Ba\u015fkan\u0131, deprem \u00f6nlemlerine yeterli kaynak ayr\u0131lmad\u0131\u011f\u0131, kamu binalar\u0131n\u0131n finansman sorunu nedeniyle g\u00fc\u00e7lendirilmedi\u011fi y\u00f6n\u00fcnde bir a\u00e7\u0131klama yapt\u0131. Depremin hemen ard\u0131ndan \u00e7\u0131kar\u0131lan zorunlu deprem sigortas\u0131, Say\u0131\u015ftay denetimi d\u0131\u015f\u0131nda b\u0131rak\u0131ld\u0131. B\u00fcy\u00fck \u00f6l\u00e7eklere eri\u015fmesi umulan bu kaynak, yaln\u0131zca deprem sonras\u0131 zararlar\u0131 tazmin etme \u00f6devini \u00fcstlendi. Bir di\u011fer ad\u0131m olarak d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fclebilecek \u0130stanbul Deprem Master Plan\u0131 ise, kurulduktan bir s\u00fcre sonra i\u015flevini yitirdi. 1999\u2018dan bu yana, g\u00fc\u00e7lendirilmesi ya da y\u0131k\u0131l\u0131p yeniden yap\u0131lmas\u0131 gereken 1783 okul binas\u0131ndan sadece 206\u2018s\u0131, Sa\u011fl\u0131k M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc\u2018ne ba\u011fl\u0131 133 hastane binas\u0131ndan sadece 5\u2018i, yine Kredi Yurtlar Kurumu\u2018na ba\u011fl\u0131 55 binadan 5\u2018i, Sosyal Hizmetlere ba\u011fl\u0131 97 binadan 19\u2018u depreme kar\u015f\u0131 g\u00fc\u00e7lendirildi.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Yap\u0131 Denetim Kurulu\u015flar\u0131 kuruldu. \u0130lk olarak 19 \u0130lde faaliyete ge\u00e7irildi. 2011 y\u0131l\u0131 itibariyle 81 \u0130lde uygulamaya konuldu. B\u00f6ylelikle kamusal denetim k\u0131smen de olsa ticarile\u015ftirildi. 2009\u2018da Afet \u0130\u015fleri Genel M\u00fcd\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc tasfiye edildi. Afet y\u00f6netiminin de ekonomik ve siyasi f\u0131rsata d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmek i\u00e7in listeye al\u0131nd\u0131\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fcld\u00fc. 17 A\u011fustos depreminin ma\u011fduru ve muhatab\u0131 olan insanlar\u0131n hakl\u0131 beklentilerine ra\u011fmen, \u00e7\u00fcr\u00fck yap\u0131lar in\u015fa ederek binlerce insan\u0131n \u00f6l\u00fcm\u00fcnde sorumlulu\u011fu olan m\u00fcteahhitlerin cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131 hep ertelendi. Rakamlar g\u00f6stermektedir ki, Marmara Depreminden sonra sorumlu t\u00fcm m\u00fcteahhitlere yakla\u015f\u0131k 2 bin 100 dava a\u00e7\u0131ld\u0131. Bu davalardan 1.800\u2018\u00fc \u015eartl\u0131 Sal\u0131verme Yasas\u0131 ve hukuki bo\u015fluklardan dolay\u0131 cezas\u0131z kald\u0131. Di\u011fer 300 davan\u0131n 110 kadar\u0131na ceza verilse de, \u00e7o\u011funun ertelendi\u011fi \u00f6\u011frenildi. Yakla\u015f\u0131k 200 dava ise 16 \u015eubat 2007 g\u00fcn\u00fc 7,5 y\u0131ll\u0131k zaman a\u015f\u0131m\u0131 s\u00fcreleri doldu ve d\u00fc\u015ft\u00fc. &#8220;Plans\u0131z ve bilime ayk\u0131r\u0131 yap\u0131la\u015fma&#8221;, ge\u00e7mi\u015ften hi\u00e7bir ders al\u0131nmam\u0131\u015f\u00e7as\u0131na devam etti. \u0130mar Aflar\u0131, neredeyse her se\u00e7im \u00f6ncesinde pop\u00fclist bir uygulama olarak s\u00fcrd\u00fcr\u00fcld\u00fc. Acil al\u0131nmas\u0131 gereken tedbirlerin, projelendirilerek yasal alt yap\u0131 ve finasman\u0131n haz\u0131rlan\u0131p uygulamaya sokulmas\u0131 gerekirken, daha k\u00f6t\u00fcs\u00fc ise, afetlerin bir &#8220;kader&#8221; oldu\u011fu inanc\u0131 hep korundu. Son olarak &#8220;Ulusal Deprem Strateji ve Eylem Plan\u0131&#8221; n\u0131n haz\u0131rland\u0131\u011f\u0131 duyuruldu. Eksiklik ve belirsizliklerle dolu olmas\u0131 uygulanabilirli\u011fini m\u00fcmk\u00fcn k\u0131lmamaktad\u0131r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Ne yap\u0131lmal\u0131?<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Yukar\u0131daki ger\u00e7ekler g\u00f6stermektedir ki, T\u00fcrkiye\u2018de olas\u0131 bir deprem ba\u015fta olmak \u00fczere, t\u00fcm do\u011fal afetlere kar\u015f\u0131 ciddi ve ger\u00e7ek\u00e7i \u00f6nlemler al\u0131nmam\u0131\u015ft\u0131r. Bu haliyle, t\u00fcm toplumun can ve mal varl\u0131\u011f\u0131 ciddi bir tehlike alt\u0131ndad\u0131r. TMMOB ve ba\u011fl\u0131 Odalar\u0131, y\u0131llard\u0131r bu tehlikeyi hat\u0131rlatmakta, bilimsel, toplumcu ve ger\u00e7ek\u00e7i \u00e7\u00f6z\u00fcmler \u00f6nermektedir<\/div>\n<div><\/div>\n<div>\u00d6ncelikle, ba\u015fta m\u00fchendislik hizmetleri olmak \u00fczere afet \u00f6ncesi, afet an\u0131 ve sonras\u0131na ili\u015fkin bilgi ve teknolojileri hayata ge\u00e7irilmelidir. \u0130mar, Yap\u0131, D\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm Alanlar\u0131 ve Yap\u0131 Denetimi gibi alanlarda, \u00fcniversiteler, TMMOB ve ba\u011fl\u0131 Odalar ve di\u011fer ilgili kurulu\u015flar\u0131n bilgi ve deneyimlerine dayanarak, bilimsel analizlerle hareket etmelidirler. &#8220;Yap\u0131 denetimi&#8221; ve &#8220;planlama&#8221; faaliyetleri, bilimsel ve mesleki temelde ger\u00e7ekle\u015fmelidir. Kamusal \u00f6nemi olan &#8220;mesleki denetim&#8221;in zorunluluk haline getirilmesi, meslek odalar\u0131n\u0131n, meslek i\u00e7i e\u011fitim ve belgelendirme konular\u0131n\u0131 d\u00fczenlemede daha aktif ve yetkili olmalar\u0131 gerekmektedir. Bu s\u00fcre\u00e7te, sosyal devletlerin yapt\u0131\u011f\u0131 gibi, planl\u0131 ve dengeli kalk\u0131nma ara\u00e7lar\u0131 devreye sokulmal\u0131d\u0131r. Deprem ve afetlere ili\u015fkin yap\u0131lacak d\u00fczenlemelerin, siyasi ve ekonomik rant kayg\u0131lar\u0131ndan ar\u0131nd\u0131r\u0131lm\u0131\u015f bir \u015fekilde ger\u00e7ekle\u015fece\u011fi, b\u00fct\u00fcn d\u00fczenlemelerin insan odakl\u0131 olaca\u011f\u0131, can ve mal kay\u0131plar\u0131n\u0131n g\u00f6z ard\u0131 edilmeyece\u011fi, Anayasal bir g\u00fcvenceye dayand\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r. Afetlerden korunmak, &#8220;bir insan hakk\u0131d\u0131r&#8221; b\u00f6yle alg\u0131lanmal\u0131 ve siyaset \u00fcst\u00fc bir yere yerle\u015ftirilmelidir. Di\u011fer yandan, kamusal hizmet yapan kurumlar\u0131n binalar\u0131 ba\u015fta olmak \u00fczere, mevcut okul, hastane, \u00fcniversite ve yurt binalar\u0131, depreme kar\u015f\u0131 dayan\u0131kl\u0131 hale getirilmelidir. \u00d6zellikle b\u00fcy\u00fck \u015fehirlerde, bilimsel ve teknik gereklerden ve denetimden yoksun yap\u0131la\u015fmalara siyasi ama\u00e7larla m\u00fcsaade eden ve yurtta\u015flar\u0131n tehlike i\u00e7inde ya\u015famalar\u0131na g\u00f6z yuman &#8220;imar aff\u0131&#8221; gibi yasal d\u00fczenlemelerden vazge\u00e7ilmelidir. Kamusal denetimin ticarile\u015ftirilmesi ortadan kald\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>&#8220;Ulusal Deprem Strateji ve Eylem Plan\u0131&#8221; n\u0131n i\u00e7erdi\u011fi belirsizliklerin giderilmesi, finans, yetki ve sorumluluklara a\u00e7\u0131kl\u0131k getirilmesi, dar bir yap\u0131dan \u00e7\u0131kart\u0131lmas\u0131 ve uygulanabilir bir \u015fekilde d\u00fczenlenmesi gerekir.\u00a0<\/div>\n<div><\/div>\n<div>T\u00fcm bunlar\u0131n ger\u00e7ekle\u015fmesi, &#8220;afet&#8221;leri &#8220;kader&#8221; olarak g\u00f6ren yayg\u0131n inan\u00e7tan kurtulmaya, insan ya\u015fam\u0131n\u0131 her \u015feyin \u00fcst\u00fcne koymaya ve \u00e7a\u011fda\u015f bir topluma yak\u0131\u015facak \u015fekilde bilimin ve akl\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda, insan i\u00e7in, toplum i\u00e7in harekete ge\u00e7meye ba\u011fl\u0131d\u0131r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Harita ve Kadastro M\u00fchendisleri Odas\u0131 olarak, yar\u0131n \u00e7ok ge\u00e7 olmadan, telafi edilemez can ve mal kay\u0131plar\u0131 ya\u015fanmadan, deprem ve afetlerle m\u00fccadele i\u00e7in ilgili ve sorumlu siyasal iktidar\u0131 g\u00f6reve \u00e7a\u011f\u0131r\u0131yoruz. \u0130nsan ya\u015fam\u0131 ve toplum ad\u0131na verilecek her t\u00fcrl\u00fc \u00e7al\u0131\u015fma ve m\u00fccadelede, m\u00fchendisler olarak aktif bir \u015fekilde yer alaca\u011f\u0131m\u0131z\u0131,<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Kamuoyuna sayg\u0131yla duyuruyoruz.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><strong>TMMOB Harita ve Kadastro M\u00fchendisleri Odas\u0131<\/strong><\/div>\n<div><strong>A\u011fustos, 2011<\/strong><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"B\u00fcy\u00fck Marmara Depremi ya\u015fanal\u0131 12 y\u0131l oldu. Fakat ac\u0131lar\u0131 ve yaralar\u0131 hala tazeli\u011fini korumakta, etkisini s\u00fcrd\u00fcrmektedir. \u015eimdilerde ise, bilim insanlar\u0131 \u00f6zellikle \u0130stanbul\u2018da yeni b\u00fcy\u00fck bir depremin olaca\u011f\u0131n\u0131 \u00f6ng\u00f6rmektedir. Art\u0131k herkesin bildi\u011fi bir ger\u00e7ek T\u00fcrkiye\u2018nin bir deprem \u00fclkesi oldu\u011fudur. &#8220;Deprem B\u00f6lgeleri Haritas\u0131&#8221;na g\u00f6re T\u00fcrkiye\u2018nin % 92\u2018si deprem b\u00f6lgeleri i\u00e7erisindedir. N\u00fcfusumuzun % 95\u2018i deprem tehlikesi alt\u0131nda ya\u015famakta ve ayr\u0131ca b\u00fcy\u00fck sanayi merkezlerinin % 98\u2018i ve barajlar\u0131m\u0131z\u0131n % 93\u2018\u00fc deprem b\u00f6lgesinde bulunmaktad\u0131r. \u00dclkemiz bir deprem ve afet \u00fclkesi olmu\u015ftur ve n\u00fcfusumuzun % 44\u2018\u00fc I. derece, deprem b\u00f6lgesinde ya\u015famaktad\u0131r. GSMH\u2018nin her y\u0131l ortalama % 3 ile % 7 aras\u0131 afet zararlar\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamakta kullan\u0131lmaktad\u0131r. Bu oran \u00e7ok y\u00fcksek bir orand\u0131r. Buna kar\u015f\u0131n, T\u00fcrkiye\u2018de 17 milyon civar\u0131nda yap\u0131 stoku bulunmakta ve bu stokun % 67\u2018sinin ruhsats\u0131z ve ka\u00e7ak, % 60\u2018\u0131n\u0131n 20 ya\u015f \u00fczeri konutlardan olu\u015ftu\u011fu ve % 40\u2018\u0131n\u0131n depreme kar\u015f\u0131 g\u00fc\u00e7lendirilmesi gerekti\u011fi belirtilmektedir. Olas\u0131 bir depreme kar\u015f\u0131 da, \u0130stanbul\u2018un y\u00fczde 55\u2018inin yenilenmesi gerekmektedir. Bu ger\u00e7ekler \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131nda sorulmas\u0131 gereken soru; son 12 y\u0131lda, depremden do\u011facak zararlar\u0131n en aza indirilmesi ve ya\u015fanan b\u00fcy\u00fck kay\u0131plar\u0131n tekrarlanmamas\u0131 i\u00e7in ne yap\u0131ld\u0131\u011f\u0131 ve ne yap\u0131lmas\u0131 gerekti\u011fidir.\n\n","protected":false},"author":5,"featured_media":40571,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[2010],"tags":[],"class_list":{"0":"post-3354","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-basin-aciklamalari"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3354","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3354"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3354\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3354"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3354"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3354"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}