{"id":33679,"date":"2020-09-29T13:50:08","date_gmt":"2020-09-29T10:50:08","guid":{"rendered":"http:\/\/politeknik.org.tr\/\/?p=33679"},"modified":"2020-09-29T14:31:50","modified_gmt":"2020-09-29T11:31:50","slug":"taksim-meydani-gostermelik-bir-katilimla-planlanabilir-mi-politeknik","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/taksim-meydani-gostermelik-bir-katilimla-planlanabilir-mi-politeknik\/","title":{"rendered":"Taksim Meydan\u0131 g\u00f6stermelik bir kat\u0131l\u0131mla planlanabilir mi? \u2013 Politeknik"},"content":{"rendered":"<p>\u0130stanbul B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi\u2019nin \u2018\u0130stanbul Meydanlar\u0131na Kavu\u015fuyor\u2019 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olan Taksim Meydan\u0131 Kentsel Tasar\u0131m Yar\u0131\u015fmas\u0131 sonu\u00e7lar\u0131 a\u00e7\u0131kland\u0131. Taksim Meydan\u0131, Gezi Park\u0131 ve \u00e7evresi olmak \u00fczere yakla\u015f\u0131k 160 bin metrekarelik alan\u0131 kapsayan uluslararas\u0131 yar\u0131\u015fmaya kat\u0131lan 146 proje aras\u0131ndan se\u00e7ilen 3 proje halk oylamas\u0131na sunulacak. <\/p>\n<p>Kentte ya\u015fayanlar\u0131n, y\u0131llard\u0131r t\u00fcrl\u00fc m\u00fcdahalelerle tahrip edilen kamusal alanlar\u0131n durumuyla ilgili rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131, tepkisi, m\u00fccadelesi var, var olmaya devam edecek. Belki de bu mekanlar\u0131n simgesidir Taksim Meydan\u0131. Haf\u0131zas\u0131yla, politik anlam\u0131yla b\u00f6ylesi \u00f6nem ta\u015f\u0131yan bir kamusal alan\u0131n \u00fcretiminde kat\u0131l\u0131m hakk\u0131 sadece \u2018\u00fc\u00e7 projeden birini se\u00e7me hakk\u0131\u2019 olabilir mi? M\u00fc\u015fterek karar vermek, kazanan \u00fc\u00e7 tasar\u0131m projesinden birini se\u00e7mek midir? Taksim\u2019de 2013 y\u0131l\u0131nda yap\u0131lan mekansal m\u00fcdahaleler, al\u0131nan ula\u015f\u0131m kararlar\u0131 -alt ge\u00e7it, dal\u0131\u015f t\u00fcnelleri- vb. altl\u0131k olarak al\u0131narak, de\u011fi\u015fmez kabul edilerek tasarlanacak hangi proje kamusal alana kimli\u011fini geri verir? Cevaplar\u0131n\u0131 birlikte arayal\u0131m.<\/p>\n<p><strong>M\u00fccadelenin ve kentin meydan\u0131: Taksim<\/strong><\/p>\n<p>Kentsel mekan\u0131n, bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 kolektif haf\u0131za \u00f6\u011felerinden ar\u0131nd\u0131r\u0131larak salt imaja indirgenmesi, neoliberal ideolojinin mekan\u0131 metala\u015ft\u0131rmak i\u00e7in kulland\u0131\u011f\u0131 en \u00f6nemli stratejilerdendir. Toplum-mekan ili\u015fkisini k\u0131s\u0131tlayacak ve s\u0131n\u0131rlayacak d\u00fczenlemeler neticesinde imaja indirgenen kamusal alan, kullan\u0131m de\u011ferine referans verecek \u00f6zg\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kaybeder. <\/p>\n<p>Taksim Meydan\u0131\u2019nda, Top\u00e7u K\u0131\u015flas\u0131\u2019n\u0131n 2013 y\u0131l\u0131nda yeniden in\u015fa edilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 s\u00fcre\u00e7le birlikte g\u00fcndelik hayat\u0131 d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrecek \u015fekilde sembol yap\u0131lar \u00fczerinden bir de\u011fi\u015fim kurguland\u0131. A\u00e7\u0131k\u00e7a Taksim Meydan\u0131\u2019n\u0131n siyasal \u00e7a\u011fr\u0131\u015f\u0131mlar\u0131n\u0131 kolektif haf\u0131zadan silmeye y\u00f6nelik mek\u00e2nsal m\u00fcdahalelerin yo\u011funla\u015ft\u0131\u011f\u0131 bu d\u00f6nemde, emek m\u00fccadelesini d\u0131\u015flayan yeni bir kentsel kamusal mekan kurgusu olu\u015fturulmak istendi. <img decoding=\"async\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/taksim_2.jpeg\" alt=\"\" width=\"650\" height=\"430\" class=\"aligncenter size-full wp-image-33681\" \/><\/p>\n<p>Taksim Meydan\u0131 \u0130stanbul\u2019da; emek, \u00f6zg\u00fcrl\u00fck ve demokrasi ad\u0131na bir araya gelen t\u00fcm kitleler i\u00e7in kentin \u00e7e\u015fitli akslar\u0131ndan ula\u015f\u0131lacak bir hedef noktas\u0131d\u0131r. Meydan, tarihselli\u011fi ve buna ba\u011fl\u0131 olarak \u015fekillenmi\u015f fiziksel d\u00fczeni, \u00f6l\u00e7ek ve \u00e7evresel ili\u015fkileri ile \u00f6ne \u00e7\u0131kar.  S\u0131n\u0131fsal bir temsiliyet de kazanan meydan; 1 May\u0131s\u2019larda i\u015f\u00e7i s\u0131n\u0131f\u0131n\u0131n bulu\u015fma noktas\u0131 olmu\u015f, 2013 y\u0131l\u0131nda Gezi Direni\u015fi\u2019ne ve ge\u00e7mi\u015ften s\u00fcregelen bir\u00e7ok m\u00fccadeleye tan\u0131kl\u0131k etmi\u015ftir. Kamusal mekan zemininde biriktirilen t\u00fcm bu olaylar bir belge de\u011feri olu\u015fturur.  <\/p>\n<p>B\u00f6yle bir meydan kurgusunu risk olarak g\u00f6ren iktidar\u0131n arzusu, birimlerden olu\u015fan par\u00e7alanm\u0131\u015f bir mekan \u00f6r\u00fcnt\u00fcs\u00fc olu\u015fturmakt\u0131. Bu ba\u011flamda Taksim Meydan\u0131\u2019nda hem kitlesel bir hareketin \u00f6n\u00fcn\u00fc kesecek hem de kullan\u0131c\u0131 demografisini de\u011fi\u015ftirecek kararlar \u00fcretti. B\u00fct\u00fcnselli\u011fini par\u00e7alayarak salt estetik de\u011feri \u00fczerinden metala\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcn\u00fc a\u00e7t\u0131. Meydan\u0131 turizm ve t\u00fcketime teslim eden bu politika, kamusal alandaki her faaliyeti seyirlik bir g\u00f6steriye d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrd\u00fc. <\/p>\n<p>Halbuki meydan sadece bir kentsel oda\u011f\u0131n \u00f6tesinde toplumsal hareketler i\u00e7in kurucu ve birle\u015ftirici bir bo\u015fluk, bir kentsel m\u00fc\u015fterektir. Bu ba\u011flamda son y\u0131llarda s\u00fcrekli devinim halinde olan Taksim Meydan\u0131\u2019n\u0131 bir kamusal alan olarak tekrar d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcrken sadece \u2018en iyi\u2019 \u015fekilde tasarlamak ve in\u015fa etmek yetersizdir.  <img decoding=\"async\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/taksim_4.png\" alt=\"\" width=\"650\" height=\"310\" class=\"aligncenter size-full wp-image-33682\" \/><\/p>\n<p>\u00d6ncelikle son y\u0131llarda meydandaki yap\u0131lar \u00fczerinden izi s\u00fcr\u00fclebilen, takip edilen ge\u00e7mi\u015fin y\u0131k\u0131larak nas\u0131l bir tasar\u0131m objesine d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fc\u011f\u00fc ve kentlinin zihninde nas\u0131l yeni bir siluet ya da kimlik olu\u015fturdu\u011fu sorular\u0131na cevaplar ve \u00e7\u00f6z\u00fcmler aranmal\u0131d\u0131r. Bu, usulen bir kat\u0131l\u0131mla de\u011fil, k\u00fclt\u00fcrel miras ve kent planlamas\u0131 konular\u0131nda \u00e7al\u0131\u015fan meslek ve bilim insanlar\u0131, kamusal mekan ve kentsel yenileme alanlar\u0131nda kamu yarar\u0131n\u0131 esas alan meslek \u00f6rg\u00fctleri, kent savunucular\u0131, emek ve demokrasi g\u00fc\u00e7leri gibi payda\u015flar\u0131n t\u00fcm s\u00fcrecin \u00f6znesi olmas\u0131yla sa\u011flanabilir. Aksi takdirde kitlesel halk topluluklar\u0131n\u0131n bulu\u015fmas\u0131na izin vermeyen tasar\u0131mlar projelendirilir, Taksim Meydan\u0131 e\u015fitlik ve \u00f6zg\u00fcrl\u00fck m\u00fccadelelerinin adresi olmaktan teknik olarak \u00e7\u0131kar. <\/p>\n<p>B\u00f6ylesi bir payda\u015fl\u0131k s\u00fcrecinin \u00fcr\u00fcn\u00fc olmayan bu yar\u0131\u015fma projesi, temsili\/g\u00f6stermelik bir halk oylamas\u0131na sunulsa da, projeler emek ve \u00f6zverilerle ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015f olsa da, ger\u00e7ek bir m\u00fc\u015fterek mekan \u00fcretimi politikas\u0131 olarak sunulamaz. Birlikte \u00fcretim, topluluklar\u0131 bir araya getiren bir s\u00fcre\u00e7tir. Bu s\u00fcrecin \u00f6ncesinde, esnas\u0131nda ve sonras\u0131nda ili\u015fkilerin s\u00fcregiden y\u00f6netimi proje tasar\u0131m\u0131na dahil edilmelidir. <\/p>\n<p><strong>Kamusal alan\u0131 birlikte d\u00fc\u015f\u00fcnmek <\/strong><\/p>\n<p>Karar alma ve faaliyet s\u00fcre\u00e7lerinde payda\u015flar\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131, Arnstein\u2019in kademelenme \u015femas\u0131 ile \u00f6zetlenebilir. Taksim\u2019deki mevcut s\u00fcrecin bu merdivendeki yeri rahat\u00e7a g\u00f6r\u00fclebilir.<img decoding=\"async\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2020\/09\/taksim_3.jpeg\" alt=\"\" width=\"600\" height=\"800\" class=\"aligncenter size-full wp-image-33683\" \/> <\/p>\n<p>Terapi ve manip\u00fclasyon basamaklar\u0131nda karar verici mercilerin ger\u00e7ek amac\u0131, toplumun planlama ve y\u00f6netim s\u00fcre\u00e7lerine kat\u0131l\u0131m\u0131n\u0131 sa\u011flamak de\u011fil, daha \u00e7ok onlar\u0131 e\u011fitmek ve iyile\u015ftirmek \u00fczerinedir. \u00d6zetle hakiki kat\u0131l\u0131m\u0131n olmad\u0131\u011f\u0131 bir y\u00f6ntemdir.<\/p>\n<p>Dan\u0131\u015fma, bilgilendirme ve yat\u0131\u015ft\u0131rma basamaklar\u0131nda ise payda\u015flar olmaks\u0131z\u0131n g\u00f6stermelik bir kat\u0131l\u0131m s\u00f6z konusudur. Dolay\u0131s\u0131yla halk\u0131n g\u00f6r\u00fc\u015fleriyle mekan\u0131n d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclmesine y\u00f6nelik bir zemin sa\u011flanmamaktad\u0131r.  Halk\u0131n kat\u0131l\u0131m\u0131 bu seviyede kald\u0131\u011f\u0131nda konunun \u00fczerinde \u0131srarla durma olana\u011f\u0131 yoktur. Karar verici \u00f6zne konumunda de\u011fildir. <\/p>\n<p>Halk g\u00fcc\u00fc olarak tan\u0131mlanan son durumda ise t\u00fcm s\u00fcre\u00e7lere dahil olan temsilci payda\u015f gruplar arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla karar verme g\u00fcc\u00fc artmaktad\u0131r. Kay\u0131plar ve kazan\u00e7lar konusunda ortakl\u0131\u011fa gider ve karar alma yetkisi elde ederler. Yerel y\u00f6netimin hizmet sunumuna kat\u0131l\u0131m, hem hesap verilebilir olmas\u0131 hem de kamu yarar\u0131na uygun faaliyet ve kararlar\u0131n \u00fcretilebilmesi a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u00f6nemlidir. Bir nevi halk\u0131n denetim mekanizmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>\u0130BB\u2019nin Taksim Meydan\u0131 Kentsel Tasar\u0131m Yar\u0131\u015fmas\u0131\u2019nda i\u015fletti\u011fi s\u00fcre\u00e7 sadece \u2018se\u00e7enek hakk\u0131\u2019 ile s\u0131n\u0131rl\u0131 kalan bir kat\u0131l\u0131m modelidir. Kamusal mekan\u0131n m\u00fc\u015fterek planlanmas\u0131 bu d\u00fczlemde ele al\u0131nd\u0131\u011f\u0131nda eksik kalmaktad\u0131r. Taksim Meydan\u0131\u2019nda \u00f6nemli olan sadece kendi ba\u015f\u0131na nesneler ve yerler de\u011fildir; halk\u0131n y\u00fckledi\u011fi anlamlar, kullan\u0131mlarla temsil edilen de\u011ferlerdir. Bunu g\u00f6z ard\u0131 eden her politika, her proje yanl\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"\u0130stanbul B\u00fcy\u00fck\u015fehir Belediyesi\u2019nin \u2018\u0130stanbul Meydanlar\u0131na Kavu\u015fuyor\u2019 \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 olan Taksim Meydan\u0131&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":33680,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[4982,4688],"tags":[1524,3712,5187,1527,5188,5186],"class_list":{"0":"post-33679","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-kent-ve-doga-politeknik-gundem-2","8":"category-politeknik-gundem-2","9":"tag-ibb","10":"tag-manset","11":"tag-meydan-duzenlemesi","12":"tag-taksim","13":"tag-taksim-meydan-yarismasi","14":"tag-taksim-mrydani"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/33679","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=33679"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/33679\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/33680"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=33679"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=33679"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=33679"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}