{"id":3403,"date":"2011-09-27T16:33:32","date_gmt":"2011-09-27T13:33:32","guid":{"rendered":"http:\/\/politeknik.org.tr\/\/?p=3403"},"modified":"2019-02-20T11:20:30","modified_gmt":"2019-02-20T08:20:30","slug":"jmo-rizede-bir-doga-olayinin-afete-donusmesine-neden-olanlar-ve-bunu-itiraf-edenler-hesap-vermelidir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/jmo-rizede-bir-doga-olayinin-afete-donusmesine-neden-olanlar-ve-bunu-itiraf-edenler-hesap-vermelidir\/","title":{"rendered":"JMO: &#8220;Rize&#8217;de Bir Do\u011fa Olay\u0131n\u0131n Afete D\u00f6n\u00fc\u015fmesine Neden Olanlar ve Bunu \u0130tiraf Edenler Hesap Vermelidir!&#8221;"},"content":{"rendered":"<div>Rize il merkezinde 25 Eyl\u00fclde meydana gelen sel yine can ald\u0131, y\u00fczelerce ev ve i\u015f yeri sular alt\u0131nda kald\u0131, insanlar yine ciddi ekonomik zararla y\u00fcz y\u00fcze geldi.<\/div>\n<div> <\/div>\n<div>\u00a0<\/div>\n<div>B\u00f6lgenin jeolojik ve meteorolojik \u00f6zelliklerini dikkate almadan bilin\u00e7sizce do\u011faya m\u00fcdahale edilmesi, verilen yanl\u0131\u015f kentle\u015fmeye dair yer se\u00e7imi ve yap\u0131la\u015fma \u00a0kararlar\u0131 sonucu yine bir do\u011fa olay\u0131 insan eliyle afete d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcld\u00fc.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>T\u00fcm uyar\u0131lar\u0131m\u0131za ra\u011fmen, jeolojik risk ve tehlikelere kar\u015f\u0131 jeoloji bilim ve uygulamalar\u0131n\u0131 dikkate almadan;<\/div>\n<div><\/div>\n<div><strong>-Derelerin denize ula\u015fmas\u0131n\u0131 engelleyen, do\u011fay\u0131 tahrip eden Karadeniz sahil yolunu yapan,<\/strong><\/div>\n<div><strong><br \/><\/strong><\/div>\n<div><strong>-Denizi doldurarak yap\u0131la\u015fmaya a\u00e7an,<\/strong><\/div>\n<div><strong><br \/><\/strong><\/div>\n<div><strong>-Dere yataklar\u0131nda yanl\u0131\u015f \u0131slah ve dere kapama uygulamalar\u0131 yapan,<\/strong><\/div>\n<div><strong><br \/><\/strong><\/div>\n<div><strong>-Eski dere yataklar\u0131nda yap\u0131la\u015fmaya izin veren,<\/strong><\/div>\n<div><strong><br \/><\/strong><\/div>\n<div><strong>-Heyelan riski bulunan alanlarda kontrols\u00fcz yol yap\u0131m \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 ve tar\u0131m alan\u0131 a\u00e7arak do\u011fan\u0131n dengesinin bozan ve \u00fcstelik bu alanlarda yap\u0131la\u015fmaya g\u00f6z yuman,<\/strong><\/div>\n<div><\/div>\n<div>anlay\u0131\u015flar bir kez daha ya\u011f\u0131\u015flar\u0131n sele ve y\u0131k\u0131ma yol a\u00e7mas\u0131na neden olmu\u015ftur.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Bu \u00fclkenin m\u00fchendislerinin \u015fehir planc\u0131lar\u0131n\u0131n t\u00fcm uyar\u0131lar\u0131na kulaklar\u0131n\u0131 t\u0131kayanlar, b\u00fct\u00fcn bu olumsuzluklardan sorumlu olanlar, \u015fimdi y\u0131llard\u0131r soruna dikkat \u00e7eken bizleri hakl\u0131 \u00e7\u0131karararak tespitlerimizi afetin nedeni olarak dile getirmek zorunda kal\u0131yorlar; \u00a0ya\u015fananlar\u0131n kendi eserleri oldu\u011funu g\u00f6rmezden gelenler \u015fimdi, &#8220;Karadeniz Sahil Yolu\u2018nun \u015fehir merkezinden 70 santimetre daha y\u00fcksek yap\u0131lmas\u0131 ve \u0131slah\u0131 yap\u0131lan derelerin \u00fczerinin kapat\u0131lmas\u0131n\u0131n afete yol a\u00e7t\u0131\u011f\u0131n\u0131&#8221; s\u00f6yleyebiliyorlar.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Daha ge\u00e7en y\u0131l, Rize\u2018nin G\u00fcndo\u011fdu Beldesinde meydana gelen ve 14 yurtta\u015f\u0131m\u0131z\u0131n hayat\u0131n\u0131 kaybetti\u011fi sel felaktinden sonra TMMOB Jeoloji M\u00fchendisleri Odas\u0131 olarak do\u011fa olay\u0131n\u0131n afete d\u00f6n\u00fc\u015fmesiyle ilgili olarak t\u00fcm uyar\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131 yapt\u0131k, jeolojik tehlikelere dikkat \u00e7ektik, \u00f6nlem ve \u00f6nerilerimizi kamuoyuyla, yerel ve merkezi idareyle payla\u015ft\u0131k. Ayr\u0131ca, konuyla ilgili meslek disiplinlerinden olu\u015fan TMMOB\u2018nin teknik heyetinin b\u00f6lgede yapm\u0131\u015f oldu\u011fu \u00a0incelemeden sonra haz\u0131rlad\u0131\u011f\u0131 ayr\u0131nt\u0131l\u0131 rapor ile tespitler ve yap\u0131lmas\u0131 gerekenler bir kez daha ortaya konuldu, sonu\u00e7 karar vericelere aktar\u0131ld\u0131.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Bu raporda;<\/div>\n<div><\/div>\n<div><strong>&#8220;-Selin etkin oldu\u011fu yerle\u015fim alanlar\u0131nda yer alan yap\u0131lar\u0131n genellikle vadi kenarlar\u0131nda yer alan k\u00fc\u00e7\u00fck al\u00fcviyal d\u00fczl\u00fcklere kuruldu\u011fu, baz\u0131 kuru dere yataklar\u0131n\u0131n da yap\u0131la\u015fma amac\u0131yla kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131,<\/strong><\/div>\n<div><strong><br \/><\/strong><\/div>\n<div><strong>\u00a0-Eski k\u0131y\u0131 \u00e7izgisinde yer alan yap\u0131lar ile denizin doldurulmas\u0131 sonucu olu\u015fan alanlar\u0131n yerle\u015fime a\u00e7\u0131lmas\u0131 ve bu yerle\u015fim alanlar\u0131 ile deniz aras\u0131na yap\u0131lan Karadeniz Otoyolunda y\u00fczeysel drenaja yeteri kadar imkan tan\u0131yan sanat yap\u0131lar\u0131n\u0131n (k\u00f6pr\u00fc, menfez, a\u00e7\u0131k drenaj kanal ve barbakanlar\u0131n) yap\u0131lmamas\u0131ndan dolay\u0131 karayolunun; deniz ile yol gerisinde yer alan yap\u0131lar aras\u0131nda sedde g\u00f6revi g\u00f6rmesine neden oldu\u011fu, bu durumun sel sular\u0131n\u0131n denize u\u015famayarak y\u00fckselmesine neden oldu\u011fu,&#8221; tespitleri yap\u0131ld\u0131.<\/strong><\/div>\n<div><\/div>\n<div>Yine &#8220;Rize kent merkezinde bir\u00e7ok dere yata\u011f\u0131n\u0131n kapat\u0131larak y\u00fcksek yo\u011funluklu yap\u0131 alanlar\u0131 olarak kullan\u0131lmaya ba\u015fland\u0131\u011f\u0131, Karadeniz b\u00f6lgesi ya\u011f\u0131\u015f al\u0131\u015fkanl\u0131klar\u0131n\u0131n bilinmesine ra\u011fmen yap\u0131lan ve yap\u0131lmakta olan bu uygulamalar\u0131n gelecekte, n\u00fcfusun \u00e7ok daha yo\u011fun oldu\u011fu b\u00f6lgelerde de ya\u015fanmas\u0131 olas\u0131 \u00e7ok daha b\u00fcy\u00fck can ve mal kay\u0131plar\u0131na da yol a\u00e7aca\u011f\u0131&#8221; vurgulanarak \u00f6nerilerimiz \u015f\u00f6yle \u00a0ifade edilmi\u015fti:<\/div>\n<div><\/div>\n<div>&#8220;- B\u00f6lgede \u00f6zellikle kent i\u00e7inde yer alan altyap\u0131 ve Karadeniz Otoyolu gibi \u00fcst yap\u0131 tesislerinin \u00a0afete neden olmas\u0131n\u0131n \u00f6n\u00fcne ge\u00e7mek amac\u0131yla; a\u00e7\u0131k dere ve \u00e7ay yataklar\u0131 kapat\u0131lmamal\u0131, ta\u015fk\u0131n tekerr\u00fcrleri g\u00f6zetilerek mevcut haliyle kapat\u0131lm\u0131\u015f derelerin do\u011fal drenaja imk\u00e2n verecek \u015fekilde yeniden g\u00f6zden ge\u00e7irilerek, gerekli olanlar yeniden in\u015fa edilmeli ve Karadeniz Otoyolunun do\u011fal drenaja engel olan b\u00f6l\u00fcmlerinde menfez, k\u00f6pr\u00fc gibi alt yap\u0131larla yolun sedde g\u00f6revi g\u00f6rmesi engellenmelidir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>&#8211; Ormanlar, do\u011fal drenaj alanlar\u0131, dere ve \u00e7ay yataklar\u0131 kesinlikle yerle\u015fime kapat\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>&#8211; Karadeniz B\u00f6lgesi gibi; heyelan, akma, kaya d\u00fc\u015fmesi, devrilme gibi jeolojik tehlike ve riskler ile \u00e7\u0131\u011f, sel bask\u0131n\u0131 gibi meteorolojik olaylar\u0131n neden oldu\u011fu alanlar ile y\u00fcksek e\u011fimli alanlar yap\u0131la\u015fmaya kapat\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>&#8211; B\u00f6lgesel bitki dokusunu bozan ve tahrip eden uygulamalardan, orman a\u00e7malar\u0131ndan ka\u00e7\u0131n\u0131lmal\u0131 ve kentsel yerle\u015fim alanlar\u0131 i\u00e7inde \u00e7ay ekim alanlar\u0131 s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r.&#8221;<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Ancak, g\u00f6r\u00fcl\u00fcyor ki de\u011fi\u015fen bir \u015fey yok, malesef akla, bilim ve m\u00fchendisli\u011fe de\u011fer vermeyen anlay\u0131\u015flar ve politikalar yine do\u011fa olaylar\u0131n\u0131 afete d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrmeye devam ediyor. Yine insanlar\u0131m\u0131z zarar g\u00f6r\u00fcyor, yine ekonomik kay\u0131plar ya\u015fat\u0131l\u0131yor.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><strong>TMMOB Jeoloji M\u00fchendisleri Odas\u0131 olarak \u00a0tekrar ifade ediyoruz ki; meteorolojik bir olay\u0131n afete d\u00f6n\u00fc\u015fmemesi i\u00e7in;<\/strong><\/div>\n<div><\/div>\n<div>\u00b7 Yerle\u015fim alanlar\u0131n\u0131n se\u00e7imi ve yap\u0131la\u015fmada rant ve g\u00fcn\u00fc kurtarma anlay\u0131\u015f\u0131 de\u011fil; ak\u0131l, bilim ve planlama anlay\u0131\u015f\u0131 temel al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>\u00b7 Yerle\u015fim yerleri, yol g\u00fczergah se\u00e7imleri ve arazi kullan\u0131m planlamas\u0131nda; yap\u0131lan jeolojik bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar g\u00f6z \u00f6n\u00fcne al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>\u00b7 Ya\u011f\u0131\u015fl\u0131 d\u00f6nemlerde y\u00fczey sular\u0131n\u0131n drenaj\u0131n\u0131 sa\u011flayan kuru dere yataklar\u0131 ba\u015fta olmak \u00fczere, t\u00fcm dere yataklar\u0131n sel ta\u015fk\u0131n seviyeleri belirlenerek bu alanlar mutlaka yap\u0131la\u015fmaya kapat\u0131lmal\u0131 ve yerle\u015fim yeri i\u00e7inde bulunan ve \u00fcst\u00fc kapat\u0131lan dereler de dahil olmak \u00fczere, \u00a0yerle\u015fim yerleri i\u00e7inde kalan t\u00fcm dereler do\u011fal drenaja izin verecek \u015fekilde \u00fcst\u00fc a\u00e7\u0131lmal\u0131 ve \u015fehrin peyzaj\u0131na uygun olarak altyap\u0131s\u0131 ve \u00fcst yap\u0131s\u0131( menfez, k\u00f6pr\u00fc gibi) yeniden g\u00f6zden ge\u00e7irilerek in\u015fa edilmelidir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>-Karadeniz otoyolunun do\u011fal drenaja engel olan ve ya\u011f\u0131\u015fl\u0131 mevsimlerde sedde g\u00f6revi g\u00f6ren b\u00f6l\u00fcmleri g\u00f6zden ge\u00e7irilerek, dere sular\u0131n\u0131n denize ula\u015f\u0131m\u0131 sa\u011flanmal\u0131d\u0131r. Bunun i\u00e7in Karadeniz Otoyolunun dere sular\u0131n\u0131n denize ula\u015f\u0131m\u0131 engelleyen b\u00f6l\u00fcmleri k\u00f6pr\u00fc, menfez vb. gibi alt yap\u0131lar ile beslenerek desteklenmesi gereklidir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>\u00b7 Do\u011fu Karadeniz b\u00f6lgesine \u00f6zg\u00fc da\u011f\u0131n\u0131k yerle\u015fim d\u00fczeninden vazge\u00e7ilerek, bilimsel \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n \u0131\u015f\u0131\u011f\u0131 alt\u0131nda belirlenecek yerlerde toplu yerle\u015fime ge\u00e7ilmelidir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>\u00b7 \u0130mar, K\u0131y\u0131 Koruma Yasas\u0131 vb. yasalar\u0131n bilimsel ger\u00e7eklere g\u00f6re yeniden d\u00fczenlenmelidir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>\u00b7 Kent merkezlerinde ve d\u0131\u015f\u0131ndaki belde ve k\u00f6ylerde, dere yataklar\u0131 ve k\u0131rsallarda in\u015fa edilecek, t\u00fcm yap\u0131la\u015fmalar i\u00e7inde yer se\u00e7imi esnas\u0131nda mutlaka jeolojik et\u00fctler yapt\u0131r\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>\u00b7 Erozyon nedeni ile dereler kum, \u00e7ak\u0131l ve kayalarla doldu\u011fundan dere yataklar\u0131ndaki suyun normal ak\u0131\u015f\u0131n\u0131n sa\u011flanmas\u0131 i\u00e7in s\u0131k s\u0131k ilgili kurumlarca temizlenmelidir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>\u00b7 Do\u011fu Karadeniz b\u00f6lgesinin tamam\u0131n\u0131n sel ve heyelanlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir master plan \u00e7er\u00e7evesinde incelenmesi, heyelan ve ta\u015fk\u0131nlar\u0131 engellemek i\u00e7in b\u00f6lgeye ait heyelan ve ta\u015fk\u0131n haritas\u0131 haz\u0131rlamal\u0131d\u0131r.\u00a0<\/div>\n<div><\/div>\n<div>Sonu\u00e7 olarak, ya\u015fanan bu son olay ile; \u00fclkemizde akl\u0131, bilimi ve insan\u0131 merkezine almayarak uygulanan sosyo ekonomik politikalar\u0131n iflas\u0131 bir kez daha ac\u0131 bir \u015fekilde ortaya \u00e7\u0131km\u0131\u015ft\u0131r. G\u00fcn\u00fc kurtaran, kaderci ve ranta dayal\u0131 plans\u0131z \u00e7arp\u0131k kentle\u015fme politikalar\u0131n\u0131 esas alan siyasi iktidar halk\u0131 do\u011fa olaylar\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda yapayaln\u0131z b\u0131rakm\u0131\u015f, \u00a0kaderine terk etmi\u015ftir.<\/div>\n<div><\/div>\n<div>D\u00fcn bizlerin s\u00f6ylediklerini kabul etmeyerek g\u00f6z ard\u0131 eden, ancak bu g\u00fcn geldi\u011fimiz noktada selin nedenlerini itiraf ederek bunu kabul etmek zorunda kalanlar do\u011fa olay\u0131n\u0131n afete d\u00f6n\u00fc\u015fmesinin sorumlular\u0131d\u0131r ve hesap vermelidirler.<\/div>\n<div><\/div>\n<div><strong>TMMOB Jeoloji M\u00fchendisleri Odas\u0131<\/strong><\/div>\n<div><strong>Y\u00f6netim Kurulu<\/strong><\/div>\n<div><strong><br \/><\/strong><\/div>\n<div><strong>26 Eyl\u00fcl 2011<\/strong><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Rize il merkezinde 25 Eyl\u00fclde meydana gelen sel yine can ald\u0131, y\u00fczelerce ev ve i\u015f yeri sular alt\u0131nda kald\u0131, insanlar yine ciddi ekonomik zararla y\u00fcz y\u00fcze geldi.\n","protected":false},"author":5,"featured_media":40571,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[2010],"tags":[1467,272],"class_list":{"0":"post-3403","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-basin-aciklamalari","8":"tag-karadeniz-sahil-yolu","9":"tag-sel-felaketi"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3403","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3403"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3403\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3403"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3403"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3403"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}