{"id":36726,"date":"2021-11-21T18:04:20","date_gmt":"2021-11-21T15:04:20","guid":{"rendered":"http:\/\/politeknik.org.tr\/?p=36726"},"modified":"2021-11-21T18:04:20","modified_gmt":"2021-11-21T15:04:20","slug":"galataport-kimin-meryem-tasdemir","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/galataport-kimin-meryem-tasdemir\/","title":{"rendered":"Galataport kimin? &#8211; Meryem Ta\u015fdemir"},"content":{"rendered":"<p>Galataport Kruvaziyer Liman\u0131 projesi yak\u0131n zamanda a\u00e7\u0131ld\u0131. Uzun s\u00fcren in\u015faat \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 ve \u00f6ncesinde halka kapal\u0131 olan k\u0131y\u0131 \u015feridini d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde kentlilerin uzun zamand\u0131r eri\u015femedi\u011fi bir kamusal alan. Uygulanan proje, iki s\u00f6ylem \u00fczerinden me\u015frula\u015ft\u0131r\u0131lmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131: Birincisi k\u0131y\u0131 kullan\u0131m\u0131n\u0131n uzun y\u0131llar sonra a\u00e7\u0131lmas\u0131 ikincisi de alan\u0131n bar\u0131nd\u0131rd\u0131\u011f\u0131 birtak\u0131m k\u00fclt\u00fcr-sanat i\u015flevleri. \u0130kisi \u00fczerinde de konu\u015fulacak \u00e7ok \u015fey var, y\u00fczeysel olarak de\u011finilip ge\u00e7ilemeyecek kadar \u00f6nemli s\u00f6ylemler.<\/p>\n<h5 id=\"insasinda-kamusal-olanin-onculuk-etmedigi-alan-gercekten-kamusal-olabilir-mi\">\u0130n\u015fas\u0131nda kamusal olan\u0131n \u00f6nc\u00fcl\u00fck etmedi\u011fi alan, ger\u00e7ekten kamusal olabilir mi?<\/h5>\n<p>Karak\u00f6y ve Sal\u0131 Pazar\u0131 k\u0131y\u0131lar\u0131 kent sakinlerinin ihtiya\u00e7lar\u0131 do\u011frultusunda kamusal bir mesele olarak m\u0131 kullan\u0131ma a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r yoksa piyasa \u00fczerinden \u015fekillenen \u00e7\u0131karlar do\u011frultusunda m\u0131? Sorgulanmas\u0131 gerekenin \u00f6nce bu oldu\u011funu d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcyorum.<\/p>\n<p>Devlet taraf\u0131ndan yok pahas\u0131na elden \u00e7\u0131kar\u0131lan kamusal alanlar, bu i\u015f birli\u011fi ile birlikte sermaye i\u00e7in kentte kolay hedefler haline gelmi\u015ftir. Neoliberal d\u00f6nemde sermayenin, kolektif kullan\u0131m de\u011ferini de pazarlayabilece\u011fi mekanlara y\u00f6nelmesi ve bununla birlikte kamusal\u0131 da metala\u015ft\u0131rma-piyasala\u015ft\u0131rma \u00e7abas\u0131n\u0131n sonucudur Galataport.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\" wp-image-36727 alignright\" src=\"http:\/\/politeknik.org.tr\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/galataport-2.jpeg\" alt=\"\" width=\"393\" height=\"532\" srcset=\"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/galataport-2.jpeg 591w, https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/galataport-2-222x300.jpeg 222w\" sizes=\"(max-width: 393px) 100vw, 393px\" \/>Kamusall\u0131\u011f\u0131 yok edilerek \u00f6zelle\u015ftirilen Karak\u00f6y ve Sal\u0131 Pazar\u0131 k\u0131y\u0131lar\u0131; \u00fcst gelir grubunun harcama yapt\u0131\u011f\u0131, faaliyetleri s\u0131n\u0131rland\u0131r\u0131lm\u0131\u015f, kontrol alt\u0131na al\u0131nm\u0131\u015f bir karma t\u00fcketim mekan\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fcld\u00fc. Sermayenin g\u00fcd\u00fclerine g\u00f6re \u015fekillendirilen proje alan\u0131; yerel k\u00fclt\u00fcre ve ya\u015fama dair izler ta\u015f\u0131m\u0131yor, anl\u0131k olaylara, bulu\u015fmalara ve kar\u015f\u0131la\u015fmalara a\u00e7\u0131k de\u011fil. Ge\u00e7mi\u015ften s\u00fcregelen k\u00fclt\u00fcrel ve mekansal katmanlar, tek projede silindi. Geriye kalan, g\u00f6zetlenen ve y\u00f6netilen bir a\u00e7\u0131k hava AVM\u2019sinden farks\u0131z. Sonu\u00e7 olarak k\u0131y\u0131 \u015feridi, AKP iktidar\u0131 ve m\u00fcteahhitleri eliyle \u00f6zel m\u00fclkiyet a\u011f\u0131na dahil edildi.<\/p>\n<p>Kent b\u00fct\u00fcn\u00fcn\u00fc de\u011ferlendirmekten uzak, par\u00e7ac\u0131 planlama stratejileri neticesinde uygulamaya konulan bu mega proje; tarihi \u00e7ekirdekte hem fizik mekanla hem de sosyal doku ile uyumsuz. Bu uyu\u015fmazl\u0131k kent sil\u00fcetini etkiledi\u011fi gibi arka mahallelerdeki ya\u015famlar\u0131 da etkileyecek. Mesken-i\u015fyeri gibi karma i\u015flevlere sahip olan Beyo\u011flu ve Tophane b\u00f6lgesinde ba\u015flayan soylula\u015ft\u0131rma dalga dalga yay\u0131lacak; apartlar\u0131n, otellerin ve kapal\u0131 l\u00fcks site konutlar\u0131n s\u0131raland\u0131\u011f\u0131 donuk kentsel mekanlar h\u0131zla \u00fcretilecek. Bu e\u015fitsiz geli\u015fmeler neticesinde ayr\u0131cal\u0131kl\u0131 ve d\u0131\u015fa kapal\u0131 hale gelen proje alanlar\u0131, sermayenin istek ve zevklerine g\u00f6re \u015fekillenecek. Yap\u0131 adalar\u0131n\u0131n toplu d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc ba\u015flat\u0131lacak ve d\u00fc\u015f\u00fck gelir gruplar\u0131 b\u00f6lgeden ayr\u0131larak kent \u00e7eperlerine itilmeye devam edecek. Sosyal olarak da giderek derinle\u015fecek bir b\u00f6l\u00fcnm\u00fc\u015fl\u00fck yarat\u0131lacak.<\/p>\n<h5 id=\"sanat-galataport-icin\">Sanat: Galataport i\u00e7in!<\/h5>\n<p>&#8220;<em>Saham\u0131z\u0131n i\u00e7inde yer alan 2 m\u00fcze ve ortalar\u0131nda bulunan 14bin m2lik park alan\u0131 ile beraber k\u00fclt\u00fcr-sanat hayat\u0131 i\u00e7in yeni bir destinasyon mekan\u0131 yarat\u0131yoruz.<\/em>&#8221; Galataport projesi y\u00f6netiminin A\u011fustos 2020\u2019de yapt\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131klamadan bir kesit. Sermaye ile sanat\u0131n ili\u015fkisi \u00e7o\u011fu zaman b\u00f6yle s\u00fcregelmi\u015ftir. Neoliberal mekan metala\u015ft\u0131rmas\u0131nda, soylula\u015ft\u0131rmada; m\u00fczeler, galeriler vb. sanat mekanlar\u0131 bir me\u015frula\u015ft\u0131rma arac\u0131 olarak adeta bir truva at\u0131 gibi kullan\u0131l\u0131yor. &#8220;<em>K\u00fclt\u00fcr sanat destinasyonu\u2019<\/em>&#8221; denir \u00e7\u00fcnk\u00fc tek ba\u015f\u0131na bir t\u00fcketim mekan\u0131n\u0131 pazarlayamazs\u0131n\u0131z. Karma kullan\u0131mlarla imaj\u0131 pazarlar, mekan\u0131 daha da &#8216;steril&#8217; hale getirirsiniz. Y\u0131ld\u0131z mimarlar\u0131n tasarlad\u0131\u011f\u0131 m\u00fcze vb. yap\u0131lar\u0131 ile k\u00fclt\u00fcr end\u00fcstrisi, sermaye ekseninde oyuna dahil edilir. Renzo Piano\u2019nun \u0130stanbul Modern\u2019i yenilemesi ya da Emre Arolat\u2019\u0131n tasarlad\u0131\u011f\u0131 m\u00fcze&#8230; Bu yap\u0131lar\u0131n ikisi de b\u00fct\u00fcnc\u00fcl tasar\u0131mdan uzak ve k\u0131y\u0131da an\u0131t yap\u0131lar\u0131n \u00f6n\u00fcn\u00fc kapatarak kent sil\u00fcetini bozdu\u011funa dair tart\u0131\u015fmalara konu oldu.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"alignnone  wp-image-36728\" src=\"http:\/\/politeknik.org.tr\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/galataport-3-1024x485.png\" alt=\"\" width=\"694\" height=\"329\" srcset=\"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/galataport-3-1024x485.png 1024w, https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/galataport-3-300x142.png 300w, https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/galataport-3-768x364.png 768w, https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/galataport-3.png 1266w\" sizes=\"(max-width: 694px) 100vw, 694px\" \/><\/p>\n<p>End\u00fcstriyel miras alanlar\u0131n\u0131n yani bo\u015falan sanayi alanlar\u0131ndaki yap\u0131lar\u0131n korunup yeniden i\u015flevlendirilerek k\u00fclt\u00fcr end\u00fcstrileri alanlar\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc desteklenebilir. Buradaki esas soru bu alanlar\u0131 kimin i\u00e7in kurdu\u011fumuzdur? Bir yerdeki etkinliklerin \u00fccretsiz olmas\u0131 oran\u0131n kamusal alan olmas\u0131 i\u00e7in yeterli midir? Potansiyel k\u00fclt\u00fcr, sanat ve festival alan\u0131 olarak i\u015faretlenen bu mekanlar e\u011fer k\u0131y\u0131da ve tarihi bir kent merkezinde kamusall\u0131ktan \u00e7\u0131kar\u0131lan-\u00f6zelle\u015ftirilen bir rant alan\u0131n\u0131 me\u015frula\u015ft\u0131rmak i\u00e7in \u00f6ne s\u00fcr\u00fcl\u00fcyorsa; bu politikan\u0131n sanat\u00e7\u0131lar\u0131n \u00fcretimlerini destekledi\u011fini ve kentin yarat\u0131c\u0131 kapasitesini besledi\u011fini s\u00f6yleyebilir miyiz?<\/p>\n<h5 id=\"akpnin-kultur-politikasina-damgasini-vuran-iktidar-anlayisinin-bir-sonucu-da-galataporttan-taksim-meydanina-uzanan-beyoglu-kultur-yolu\">AKP\u2019nin k\u00fclt\u00fcr politikas\u0131na damgas\u0131n\u0131 vuran iktidar anlay\u0131\u015f\u0131n\u0131n bir sonucu da Galataport\u2019tan Taksim Meydan\u0131\u2019na uzanan Beyo\u011flu K\u00fclt\u00fcr Yolu<\/h5>\n<p>Her ideoloji kendini hakim k\u0131lmak i\u00e7in \u00f6ncelikle mekan \u00fczerinde temsillerini var etmek zorundad\u0131r. \u00dczerine siyasi s\u00f6ylemler geli\u015ftirilen mekan, iktidarlar\u0131 g\u00fc\u00e7lendiren sembollerle donat\u0131l\u0131r. AKM\u2019nin y\u0131k\u0131m\u0131, Taksim Meydan\u0131&#8217;na in\u015fa edilen cami projesi hatta Beyo\u011flu\u2019nun t\u00fcm d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm\u00fc bununla ilgilidir. Sadece sermayeye alan a\u00e7\u0131lmakla kal\u0131nmad\u0131, kent merkezinde bir k\u00fclt\u00fcrel iktidar sava\u015f\u0131 ba\u015flat\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p>\u00d6zellikle 2000&#8217;li y\u0131llar\u0131n ba\u015f\u0131ndan itibaren k\u00fclt\u00fcr alan\u0131n\u0131n y\u00f6netimine ili\u015fkin izlenen politikay\u0131 iki temel durumla \u00f6zetleyebiliriz. K\u00fclt\u00fcrel altyap\u0131lar\u0131n i\u015fletilmesi konusunda kamunun yerini \u00f6zel sekt\u00f6r giri\u015fimlere b\u0131rakmas\u0131 ve kent mekan\u0131na siyasal simgeler yerle\u015ftirilerek d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcr\u00fclen alanlar. Neoliberal politikalara eklemlenen ve d\u00fc\u015fledi\u011fi yeni toplumu mekan \u00fczerinden in\u015fa eden bu ideoloji, sonunda bize Beyo\u011flu K\u00fclt\u00fcr Yolu\u2019nu b\u0131rakt\u0131.<\/p>\n<p>Beyo\u011flu ve \u00e7evresinin ge\u00e7mi\u015ften s\u00fcregelen \u00f6zg\u00fcn, \u00e7ok katmanl\u0131, \u00e7o\u011fulcu bir ya\u015fam k\u00fclt\u00fcr\u00fc vard\u0131r. Burdaki odaklar\u0131 bir bir yok eden AKP, Narmanl\u0131 Han ve Galata Kulesi\u2019nin \u00f6zg\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne restorasyon ad\u0131 alt\u0131nda zarar verdi. Emek Sinemas\u0131\u2019n\u0131 ve AKM\u2019yi yenileme ad\u0131 alt\u0131nda y\u0131kt\u0131. \u0130stiklal Caddesi&#8217;ndeki yap\u0131 m\u00fcdahaleleri (tabelalar, cephe bo\u015fluklar\u0131, kat artt\u0131r\u0131mlar\u0131 vb.) denetlenmedi ve sonunda meydana in\u015fa edilen cami ile sil\u00fcet tamamen bozuldu.<\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\" wp-image-36729 alignright\" src=\"http:\/\/politeknik.org.tr\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/galataport-4.jpeg\" alt=\"\" width=\"413\" height=\"226\" srcset=\"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/galataport-4.jpeg 640w, https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-content\/uploads\/2021\/11\/galataport-4-300x164.jpeg 300w\" sizes=\"(max-width: 413px) 100vw, 413px\" \/>Kitap\u00e7\u0131lar ve zanaatkarlar, yerel d\u00fckkanlar soylula\u015ft\u0131rmaya direnemedi bir bir kapand\u0131. Kullan\u0131c\u0131 dengesi bozuldu ve Beyo\u011flu canl\u0131, eri\u015filebilir bir k\u00fclt\u00fcr-sanat mekan\u0131 olmaktan bilerek \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131. Son haberlere g\u00f6re Alkazar Sinemas\u0131 b\u00fcy\u00fck bir co\u015fku! ile uluslararas\u0131 zincir bir firmaya devredildi. Refik Anadol\u2019un sergisi ile a\u00e7\u0131l\u0131\u015f\u0131n\u0131 yapan, yarat\u0131c\u0131 tasar\u0131m ekibinin de \u00f6nc\u00fcl\u00fck etti\u011fi bu emsal d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcm de g\u00f6steriyor ki Beyo\u011flu \u00e7oktan k\u00fcresel sermaye ekseninde; \u00fcretemiyor ancak sadece t\u00fcketiyor!<\/p>\n<p>\u015eimdi tasarlanacak hangi k\u00fclt\u00fcr rotas\u0131, ideolojik bir hesapla\u015fma olman\u0131n \u00f6tesine ge\u00e7erek buraya ger\u00e7ek bir ya\u015fam\u0131 getirebilir. \u0130\u00e7leri bo\u015falt\u0131lm\u0131\u015f, ba\u011flamlar\u0131ndan kopar\u0131lm\u0131\u015f mekanlar\u2026 Beyo\u011flu K\u00fclt\u00fcr Yolu; ya\u011fmalanm\u0131\u015f bir limandan ba\u015flad\u0131, y\u0131k\u0131larak zafer g\u00f6sterisi yap\u0131lan AKM\u2019ye uzand\u0131.<\/p>\n<p>Bizden \u00e7al\u0131narak, bize bir l\u00fctuf gibi sunulan k\u0131y\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131, sokaklar\u0131m\u0131z\u0131, meydanlar\u0131m\u0131z\u0131 yeniden kazanmak zor de\u011fil; bu mekansal kararlar\u0131 hayata ge\u00e7irecek bir bak\u0131\u015f a\u00e7\u0131s\u0131na ve iradeye ihtiyac\u0131m\u0131z var.<\/p>\n<p><strong>Meryem Ta\u015fdemir \/ Mimar<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Galataport Kruvaziyer Liman\u0131 projesi yak\u0131n zamanda a\u00e7\u0131ld\u0131. Uzun s\u00fcren in\u015faat \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131 ve&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":36730,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[4723,1991],"tags":[429,2915,5404,5403,5402,5401,3712],"class_list":{"0":"post-36726","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-kent-ve-doga-yazilar","8":"category-yazilar","9":"tag-akm","10":"tag-beyoglu","11":"tag-beyoglu-kultur-yolu","12":"tag-galataport-beyoglu","13":"tag-galataportistanbul","14":"tag-galataportu-istanbul","15":"tag-manset"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/36726","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=36726"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/36726\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/36730"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=36726"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=36726"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=36726"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}