{"id":38104,"date":"2022-08-01T14:25:51","date_gmt":"2022-08-01T11:25:51","guid":{"rendered":"https:\/\/politeknik.org.tr\/?p=38104"},"modified":"2022-08-01T14:25:51","modified_gmt":"2022-08-01T11:25:51","slug":"ne-olacak-marmaranin-bu-hali-m-levent-artuz-cumhuriyet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/ne-olacak-marmaranin-bu-hali-m-levent-artuz-cumhuriyet\/","title":{"rendered":"Ne olacak Marmara\u2019n\u0131n bu hali! &#8211; M. Levent Art\u00fcz (Cumhuriyet)"},"content":{"rendered":"<p>Bo\u011fazi\u00e7i\u2019nde zaman\u0131nda uyguland\u0131\u011f\u0131 gibi Marmara\u2019n\u0131n, \u0130stanbul\u2019un ar\u0131t\u0131lmam\u0131\u015f at\u0131klar\u0131na ne kadar al\u0131c\u0131 ortam rol\u00fc oynayaca\u011f\u0131, m\u00fcsilaj olgusundan sonra yeniden tart\u0131\u015fmaya a\u00e7\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Ana proje (DAMOC 1971) ve revizyonun (CAMP-TEK-SER 1975) haz\u0131rlanmas\u0131ndan ve dayanak olan g\u00f6zlemlerin derlenmesinden beri, Bo\u011fazi\u00e7i\u2019nden \u00e7ok sular akm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Marmara Denizi\u2019ni bu hale getiren harcamalar, de\u011fil \u0130stanbul\u2019un, T\u00fcrkiye\u2019nin b\u00fct\u00e7esi i\u00e7erisinde dahi az\u0131msanmayacak boyutlara ula\u015fm\u0131\u015f, sadece bizi ve \u00e7ocuklar\u0131m\u0131z\u0131 de\u011fil, torunlar\u0131m\u0131z\u0131 bile b\u00fcy\u00fck bor\u00e7 y\u00fck\u00fc alt\u0131na sokmu\u015ftur.<\/p>\n<p>Sorun \u0130stanbul\u2019un kanserle\u015fmi\u015f at\u0131klar\u0131na \u00e7are bulunamamas\u0131 de\u011fil, milyarl\u0131k finansman\u0131 gerektiren bu projenin, ger\u00e7ek\u00e7i bir \u00e7\u00f6z\u00fcm getirememi\u015f olmas\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>Ger\u00e7ekte at\u0131klar\u0131n uzakla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131nda \u00e7\u00f6z\u00fcm \u201cdo\u011fal ekosistemi m\u00fcsaade edilmez veya kontrols\u00fcz \u00f6l\u00e7\u00fcde bozmaks\u0131z\u0131n, do\u011fan\u0131n organik at\u0131klar\u0131 \u00f6z\u00fcmleme yetene\u011finden yararlanmak olmal\u0131d\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>Bu ilke \u00e7er\u00e7evesinde, denizin \u201cal\u0131c\u0131 ortam\u201d olarak ger\u00e7ekte nas\u0131l kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131n a\u00e7\u0131klanmas\u0131 gerekir.<\/p>\n<h5 id=\"derin-deniz-desarji\">Derin Deniz De\u015farj\u0131<\/h5>\n<p>Derin deniz de\u015farj\u0131 ad\u0131 verilen uygulama \u201c\u00c7anakkale Bo\u011faz\u0131 y\u00f6n\u00fcnden gelip t\u00fcm Marmara Denizi\u2019ni kat ettikten sonra en iyi \u015fartlar alt\u0131nda y\u00fczde 13\u2019\u00fc Karadeniz\u2019e ula\u015fan alt ak\u0131nt\u0131n\u0131n ar\u0131t\u0131lmam\u0131\u015f ve\/veya yeterli ar\u0131t\u0131lmam\u0131\u015f at\u0131klar\u0131n Karadeniz\u2019e ta\u015f\u0131nmas\u0131 i\u00e7in ta\u015f\u0131y\u0131c\u0131 bant (konvey\u00f6r) olarak kullan\u0131lmas\u0131d\u0131r\u201d.<\/p>\n<p>Karadeniz\u2019in kirletilmesinin ciddiye al\u0131nmamas\u0131n\u0131n \u00f6nemli nedeni, 180-220 metreden derin sular\u0131n\u0131n hidrojen s\u00fclf\u00fcr i\u00e7ermesi, belirli mikroorganizmalar d\u0131\u015f\u0131ndaki canl\u0131lara ya\u015fam olana\u011f\u0131 vermemesi ve b\u0131rak\u0131lacak at\u0131klar\u0131n etkili olmayaca\u011f\u0131 g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn yayg\u0131n olu\u015fudur(!)<\/p>\n<p>Ne yaz\u0131kt\u0131r ki bu d\u00fc\u015f\u00fcncelerin sonucu olarak Marmara genelinde at\u0131klar\u0131n uzakla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 bu \u00f6l\u00fc deniz \u00e7ukuruna(!) aktar\u0131lmas\u0131 prensibine dayand\u0131r\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\n<p>Marmara Denizi\u2019ne b\u0131rak\u0131lan bu at\u0131klar\u0131n b\u00fcy\u00fck bir b\u00f6l\u00fcm\u00fc geri d\u00f6necekse de Karadeniz \u00e7ana\u011f\u0131na ge\u00e7ecek miktar\u0131n dahi T\u00fcrk k\u0131ta sahanl\u0131\u011f\u0131n\u0131n en verimli alan\u0131n\u0131 olumsuz etkileyece\u011fi muhakkakt\u0131r.<\/p>\n<h5 id=\"aritma\">Ar\u0131tma<\/h5>\n<p>Ar\u0131tma diye nitelenen olgu sadece \u201c\u00f6n ar\u0131tma\u201d d\u00fczenine dayanmaktad\u0131r. Bu \u201cPompalara ve at\u0131k suyu ta\u015f\u0131yacak boru sistemlerine zarar gelmesini \u00f6nlemek i\u00e7in at\u0131ktaki iri maddeleri ve g\u00f6r\u00fclebilir y\u00fczen cisimlerin bir\u00e7o\u011funu ay\u0131rmak \u00fczere kullan\u0131lan, 2 cm ile 7.5 cm aras\u0131nda de\u011fi\u015fen, aral\u0131kl\u0131 \u00e7ubuklardan ibarettir\u201d. Bunlar yaln\u0131zca \u015febekenin korunmas\u0131na y\u00f6nelik \u00f6nlemlerdir. Bu \u015fekilde alt su k\u00fctlesine b\u0131rak\u0131lacak at\u0131klar herhangi bir ar\u0131tmaya u\u011framayacakt\u0131r. Bilinmesi gereken \u201c\u00f6n ar\u0131tman\u0131n\u201d iddia edildi\u011fi gibi, ar\u0131tma olmad\u0131\u011f\u0131d\u0131r.<\/p>\n<p>G\u00fcn\u00fcm\u00fczdeki tart\u0131\u015fmalar \u201cileri biyolojik ar\u0131tma\u201d sistemlerine kaym\u0131\u015f ve azot-fosfor giderimine yo\u011funla\u015fmaktad\u0131r. Ancak organik at\u0131klar\u0131n Marmara Denizi\u2019nin oksijence fakir sular\u0131na b\u0131rak\u0131lmas\u0131n\u0131n sak\u0131ncalar\u0131n\u0131n engellenmesi, bu uygulamalarla dahi olanaks\u0131zd\u0131r.<\/p>\n<h5 id=\"cozunmus-oksijen\">\u00c7\u00f6z\u00fcnm\u00fc\u015f oksijen<\/h5>\n<p>At\u0131klar\u0131n i\u00e7erdi\u011fi organik maddelerin ayr\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 i\u00e7in al\u0131c\u0131 ortamda belirli d\u00fczeyde \u00e7\u00f6z\u00fcnm\u00fc\u015f oksijen (\u00c7O) bulunmas\u0131 gerekir. Marmara Denizi alt su k\u00fctlesinin hi\u00e7bir noktas\u0131nda bu d\u00fczeyde \u00c7O konsantrasyonu bulunmamaktad\u0131r. Yani Marmara Denizi al\u0131c\u0131 ortam olma \u00f6zelli\u011fine sahip de\u011fildir.<\/p>\n<p>\u201cNormal bir deniz hayat\u0131 ve iyi bir bal\u0131k\u00e7\u0131l\u0131k ortam\u0131n\u0131n muhafazas\u0131 i\u00e7in en az 5mg\/l \u00e7\u00f6z\u00fcnm\u00fc\u015f oksijen gerekmektedir. \u00c7\u00f6z\u00fcnm\u00fc\u015f oksijen de\u011ferinin 1.5-2 mg\/l\u2019den az olmas\u0131, bal\u0131klar\u0131n \u00e7o\u011funun \u00f6l\u00fcm\u00fcne sebep olacakt\u0131r. \u00c7\u00f6z\u00fcnm\u00fc\u015f oksijen yaln\u0131zca bal\u0131klar i\u00e7in de\u011fil, at\u0131k sular\u0131n do\u011fal olarak denizde \u00e7\u00fcr\u00fcy\u00fcp zarars\u0131z hale gelmesi bak\u0131m\u0131ndan da \u00f6nemlidir\u201d.<\/p>\n<p>At\u0131klar\u0131n b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131 derinliklerde 2-2.5 mg\/l \u00c7O bulunmamaktad\u0131r. Durum yap\u0131lacak \u00f6l\u00e7\u00fcmlerle her zaman kan\u0131tlanabilir. Bu durumda Marmara\u2019y\u0131 veya Karadeniz\u2019i \u00f6ld\u00fcrmek i\u00e7in bu kadar yat\u0131r\u0131ma gerek yoktur!<\/p>\n<p>* Yaz\u0131da t\u0131rnak i\u00e7inde verilen b\u00f6l\u00fcmler, halihaz\u0131rda uygulanan \u0130stanbul Kanalizasyon Projesi Master Plan Revizyonu\u2019ndan buraya aktar\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Bo\u011fazi\u00e7i\u2019nde zaman\u0131nda uyguland\u0131\u011f\u0131 gibi Marmara\u2019n\u0131n, \u0130stanbul\u2019un ar\u0131t\u0131lmam\u0131\u015f at\u0131klar\u0131na ne kadar al\u0131c\u0131 ortam&hellip;\n","protected":false},"author":2,"featured_media":38105,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[4689],"tags":[3712,2255,5364,5552,5293],"class_list":{"0":"post-38104","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-secki","8":"tag-manset","9":"tag-marmara","10":"tag-marmara-denizi","11":"tag-marmaramusilaj","12":"tag-musilaj"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38104","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=38104"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38104\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/38105"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=38104"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=38104"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=38104"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}