{"id":38870,"date":"2023-02-20T12:03:24","date_gmt":"2023-02-20T09:03:24","guid":{"rendered":"https:\/\/politeknik.org.tr\/?p=38870"},"modified":"2023-02-20T13:17:37","modified_gmt":"2023-02-20T10:17:37","slug":"ozge-ozan-antakya-yikintilar-icinde-terk-edilmisti-evrim-kepenek-bianet","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/ozge-ozan-antakya-yikintilar-icinde-terk-edilmisti-evrim-kepenek-bianet\/","title":{"rendered":"\u00d6zge Ozan: &#8220;Antakya y\u0131k\u0131nt\u0131lar i\u00e7inde terk edilmi\u015fti&#8221; &#8211; Evrim Kepenek (bianet)"},"content":{"rendered":"<p>*Enkazlarda kad\u0131nlar\u0131n cans\u0131z bedenlerini \u00e7ocuk odalar\u0131nda bulduk, \u00f6nce \u00e7ocuklar\u0131 kurtarmaya y\u00f6nelmi\u015flerdi.<\/p>\n<p>* Kad\u0131nlar hayatta kalmak i\u00e7in m\u00fccadele etmek ne demek \u00e7ok iyi biliyor, ne yaz\u0131k ki. Ke\u015fke bilmek zorunda olmasayd\u0131k.<\/p>\n<p>*Herkes yak\u0131nlar\u0131n\u0131n seslerini duyup hi\u00e7bir i\u015f aleti vs olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in onlar\u0131n canl\u0131 canl\u0131 g\u00f6m\u00fclmesine tan\u0131k olmu\u015f olman\u0131n a\u011f\u0131r y\u00fck\u00fc alt\u0131nda feryat ediyordu.<\/p>\n<p>* Enkazda \u00e7i\u015fimiz gelmesin diye normalde a\u011f\u0131r i\u015f yapanlar\u0131m\u0131z dahil sa\u011fl\u0131k i\u00e7in ne kadar sorun oldu\u011funu bilsek de su i\u00e7memeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor yemek gelse de en minimum d\u00fczeyde yemek yiyorduk ve 6 saatlik vardiyalarla enkaza gidiyorduk. Bir de so\u011fukta, karanl\u0131kta olan kad\u0131nlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn.<\/p>\n<p>\u00d6zge Ozan in\u015faat m\u00fchendisi. Ayn\u0131 zamanda Kad\u0131nlarla Dayan\u0131\u015fma Vakf\u0131&#8217;nda \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. Mara\u015f\u2019ta 6 \u015eubat\u2019ta meydana gelen ve en az 10 ili etkileyen iki b\u00fcy\u00fck depremin d\u00f6rd\u00fcnc\u00fc g\u00f6n\u00fcnde arama kurtarma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na kat\u0131lmak i\u00e7in Antep\u2019in Islahiye il\u00e7esine ve Antakya\u2019dayd\u0131.<\/p>\n<p>Tan\u0131k olduklar\u0131n\u0131 bianet\u2019e anlatan Ozan, \u201cElbette yine dayan\u0131\u015fmam\u0131za sar\u0131laca\u011f\u0131z ve buradan g\u00fc\u00e7 alaca\u011f\u0131z, ama bununla da yetinemeyiz, bizim olan\u0131 almak i\u00e7in, hayat\u0131m\u0131z\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmek i\u00e7in birlikte hesap sormak ve m\u00fccadele etmek zorunday\u0131z\u201d diyor.<\/p>\n<p><strong>\u201cDeprem bro\u015f\u00fcr\u00fc yazd\u0131m&#8221;<\/strong><\/p>\n<h5 id=\"seni-buradan-kaldirip-oraya-goturen-duygu-motivasyon-neydi\">Seni buradan kald\u0131r\u0131p oraya g\u00f6t\u00fcren duygu motivasyon neydi?<\/h5>\n<p>Ne yaz\u0131k ki \u00fclkenin yak\u0131n tarihi de benim ki\u015fisel tarihim de, iktidar\/devlet eliyle \u00f6n\u00fc a\u00e7\u0131lan, faillerin cezas\u0131zl\u0131kla \u00f6d\u00fcllendirildi\u011fi, korundu\u011fu, akland\u0131\u011f\u0131 y\u0131k\u0131mlarla, \u00f6l\u00fcmlerle, sava\u015flarla; insan eliyle felaketle sonu\u00e7lanan do\u011fa olaylar\u0131 ile, ve dayan\u0131\u015fma ile t\u00fcm bu ya\u015fananlar kar\u015f\u0131s\u0131nda durma \u00e7abam\u0131zla ge\u00e7ti.<\/p>\n<p>Sadece \u015fu \u00f6rnekleri vermem belki yeterli; 99 depreminde hen\u00fcz birinci s\u0131n\u0131ftayd\u0131m ve \u00fcniversite a\u00e7\u0131l\u0131r a\u00e7\u0131lmaz kendimi Kocaeli depremini ya\u015fayan insanlarla dayan\u0131\u015fma faaliyeti i\u00e7inde buldum.<\/p>\n<p>Depremden 4 ay sonra \u00d6\u011frenci Koordinasyonu ile y\u0131lba\u015f\u0131n\u0131 depremzede \u00e7ocuklarla ge\u00e7irmek i\u00e7in gitti\u011fimizde hala naylondan yapt\u0131klar\u0131 \u00e7ad\u0131rlarda ya\u015fayan insanlar\u0131m\u0131z vard\u0131. Belki de sadece son birka\u00e7 y\u0131l i\u00e7inde ya\u015fad\u0131klar\u0131m\u0131z\u0131 saymal\u0131y\u0131m.<\/p>\n<p>10 Ekim\u2019de hem mitinge kat\u0131lmak hem de haber yapmak \u00fczere Ankara Gar\u0131\u2019ndayd\u0131m. Ve bizim birbirimizden ba\u015fka kimsemiz olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131, bizi korumas\u0131, yaral\u0131lar\u0131m\u0131z\u0131 kurtarmas\u0131 gerekenlerin bize sald\u0131rd\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fcm. Hastaneler \u00f6n\u00fcnde yine dayan\u0131\u015fma masalar\u0131m\u0131z vard\u0131.<\/p>\n<p>Madenci Katliam\u0131\u2019ndan sonra Soma\u2019ya K\u0131n\u0131k\u2019a gittim, madenci ailelerinin \u201ckader- f\u0131trat\u201d diyerek susturulmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131na devreye tarikat-cemaat a\u011flar\u0131n\u0131n nas\u0131l sokuldu\u011funa \u015fahit oldum.<\/p>\n<p>Hem sokakta eylemlerde hem yok say\u0131lan madenci aileleri ile dayan\u0131\u015fma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 i\u00e7inde yer ald\u0131m. Van Depremi\u2019nde g\u00f6n\u00fcll\u00fclerle birlikte \u00e7ocuklar i\u00e7in g\u00fcvenli alanlar olu\u015fturmak \u00fczere dayan\u0131\u015fma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131nda yer ald\u0131k.<\/p>\n<p>Bunlar sadece baz\u0131 \u00f6rnekler. Ve elbette t\u00fcm bu zamana yay\u0131lan bi\u00e7imde kad\u0131nlar olarak hi\u00e7 durmadan kad\u0131n dayan\u0131\u015fmas\u0131n\u0131 \u00f6rg\u00fctleyerek erkek \u015fiddetine kar\u015f\u0131 hayatta kalmaya, katledilen arkada\u015flar\u0131m\u0131z\u0131n hesab\u0131n\u0131 sormaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yoruz.<\/p>\n<p>Deprem haberini ilk anda ald\u0131\u011f\u0131mda hen\u00fcz boyutunu kavramam\u0131\u015fken, kad\u0131nlar\u0131n \u00e7ok tedirgin olaca\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnerek h\u0131zla temel bilgileri i\u00e7eren deprem bro\u015f\u00fcr\u00fc yazmaya koyuldum.<\/p>\n<p><strong>&#8220;B\u00fcy\u00fck bir koordinasyonsuzluk vard\u0131&#8221;<\/strong><\/p>\n<h5 id=\"multeci-kadinlar-ozelinde-calismalar-var-miydi\"><strong>M\u00fclteci kad\u0131nlar \u00f6zelinde \u00e7al\u0131\u015fmalar var m\u0131yd\u0131?<\/strong><\/h5>\n<p>Her yerden yard\u0131m talepleri gelmeye ve nerelerin aranabilece\u011fi gibi bilgiler payla\u015f\u0131lmaya ba\u015fland\u0131\u011f\u0131nda ise deprem b\u00f6lgesinde \u00e7ok say\u0131da m\u00fclteci ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 ve her t\u00fcr bilgi T\u00fcrk\u00e7e payla\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in h\u0131zla acil telefon numaralar\u0131n\u0131, gerekli uyar\u0131lar\u0131 (depremden hemen sonra yap\u0131lmas\u0131 gerekenler gibi), haber alabilecekleri kanallar\u0131 derleyip Arap\u00e7a\u2019ya da \u00e7evirerek kendi dan\u0131\u015fanlar\u0131m\u0131zla payla\u015ft\u0131k.<\/p>\n<p>B\u00f6lgedeki akrabalar\u0131na ve tan\u0131d\u0131klar\u0131na iletmelerini rica ettik istedik arkada\u015flarla. Haberler gelmeye devam ettik\u00e7e ise y\u0131k\u0131m\u0131n b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fc kavramaya ba\u015flad\u0131m. Temas halinde oldu\u011fum herkesle zaten neler yapabiliriz diye konu\u015fmaya ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131k.<\/p>\n<p>\u0130lk anda daha \u00f6nce arama-kurtarma ve afet e\u011fitimi alan g\u00f6n\u00fcll\u00fc arkada\u015flar\u0131m b\u00f6lgeye ula\u015fmak i\u00e7in yola \u00e7\u0131kt\u0131lar.<\/p>\n<p>Bir yandan \u0130stanbul\u2019dan yapabileceklerimiz neler, onlar\u0131 hayata ge\u00e7irirken bir yandan da b\u00f6lgeye giden arkada\u015flar\u0131m\u0131zdan da bilgiler gelmeye ba\u015flad\u0131. Arama \u2013 kurtarma i\u00e7in giden arkada\u015flar\u0131n deprem b\u00f6lgesine varmas\u0131 saatler s\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fc, b\u00fcy\u00fck bir koordinasyonsuzluk vard\u0131.<\/p>\n<p>G\u00f6n\u00fcll\u00fcler AFAD ile akredite olmalar\u0131na ra\u011fmen enkazlarda \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken kalabilecekleri \u00e7ad\u0131r bile yoktu, apar topar yola \u00e7\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n sa\u011fl\u0131kl\u0131 y\u00fcr\u00fcyebilmesi i\u00e7in gerekli temel ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 da kar\u015f\u0131layam\u0131yorlard\u0131.<\/p>\n<p>Asl\u0131nda daha \u00f6nceleri daha \u00e7ok deprem anlar\u0131nda dayan\u0131\u015fma organizasyonlar\u0131 merkezli bir faaliyet i\u00e7inde yer alsam da bu defa e\u011fer imkan\u0131 olan herkes \u015fu ya da bu bi\u00e7imde harekete ge\u00e7mezse insanlar\u0131n enkaz alt\u0131nda \u00f6l\u00fcme terk edilece\u011fini anlad\u0131m.<\/p>\n<p>Bir de elbette herkes bir tak\u0131m e\u015fyalar topluyordu ama g\u00f6n\u00fcll\u00fc \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n buz gibi so\u011fukta ve karanl\u0131kta o enkazlarda \u00e7al\u0131\u015fabilmeleri ve hayat kurtarabilmeleri i\u00e7in ihtiya\u00e7 duyduklar\u0131 e\u015fyalar\u0131 \u00f6zel olarak onlara ula\u015ft\u0131rmaya y\u00f6nelik bir plan yoktu, do\u011fal olarak herkes depremi ya\u015fayanlara odaklanm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Bu nedenle \u0130stanbul\u2019daki i\u015fleri halledip bir arkada\u015f\u0131mla birlikte Antep \u0130slahiye\u2019de enkazlarda \u00e7al\u0131\u015fan g\u00f6n\u00fcll\u00fclerin talep etti\u011fi e\u015fyalar\u0131 toparlamaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k, kafa lambalar\u0131ndan mata, i\u00e7likten projekt\u00f6re ve arama kurtarma yapan MAG ekibine destek olmak \u00fczere yola \u00e7\u0131kt\u0131k. Ben de ilk kez arama kurtarma ekibine kat\u0131ld\u0131m.<\/p>\n<p>K\u0131saca bu b\u00fcy\u00fck y\u0131k\u0131m ve ac\u0131 kar\u015f\u0131s\u0131nda ne devletten ne sermayeden ne de ne yaz\u0131k ki reklam\u0131 b\u00fcy\u00fck ama organizasyon kapasitesi olmayan kurumlardan bir beklentim vard\u0131.<\/p>\n<p>Kamu kaynaklar\u0131n\u0131n halk i\u00e7in ve halk yarar\u0131na kullan\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n ve kullan\u0131lmayaca\u011f\u0131n\u0131n, halka ait olan\u0131n ona bir l\u00fctuf gibi sunulaca\u011f\u0131n\u0131n bilgisi bize deneyimle \u00f6\u011fretildi.<\/p>\n<p>\u0130stanbul\u2019da birlikte etkinlik yapmak \u00fczere s\u00f6zle\u015fti\u011fimiz MAG\u2019dan Nil\u00fcfer hocayla Islahiye\u2019de enkaza do\u011fru g\u00f6n\u00fcll\u00fcleri ta\u015f\u0131yan bir otob\u00fcste bulu\u015fmu\u015f olduk.<\/p>\n<p>Belki de \u0130stanbul\u2019da etkinlikte bulu\u015faca\u011f\u0131m\u0131z m\u00fclteci kad\u0131nlar\u0131n akrabalar\u0131 ile temas ettik deprem sahas\u0131nda, bilemiyorum.<\/p>\n<p><strong>&#8220;AFAD&#8217;dan \u00e7ad\u0131r bulamad\u0131k&#8221;<\/strong><\/p>\n<h5 id=\"neyle-karsilastiniz\"><img decoding=\"async\" class=\"wp-image-38872 alignleft\" src=\"https:\/\/politeknik.org.tr\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/ozge-deprem-kopek.jpeg\" alt=\"\" width=\"340\" height=\"255\" srcset=\"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/ozge-deprem-kopek.jpeg 1600w, https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/ozge-deprem-kopek-400x300.jpeg 400w, https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/ozge-deprem-kopek-1024x768.jpeg 1024w, https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/ozge-deprem-kopek-768x576.jpeg 768w, https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-content\/uploads\/2023\/02\/ozge-deprem-kopek-1536x1152.jpeg 1536w\" sizes=\"(max-width: 340px) 100vw, 340px\" \/>Neyle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131n\u0131z?<\/h5>\n<p>Anlatmak \u00e7ok uzun s\u00fcrer, bir \u00e7ok yaz\u0131 yaz\u0131ld\u0131. En iyisini elbette birebir depremi ya\u015fayanlar biliyor. Ama \u00f6nce b\u00f6lgeye yakla\u015f\u0131rken uzun benzin kuyruklar\u0131 ard\u0131ndan y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f bir yerle\u015fimle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131k.<\/p>\n<p>Deprem olal\u0131 4 g\u00fcn olmu\u015ftu ve g\u00f6n\u00fcll\u00fclerin topland\u0131\u011f\u0131 ve \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131 koordine etti\u011fi alana vard\u0131\u011f\u0131m\u0131zda hala suyun ve tuvaletin olmad\u0131\u011f\u0131 ger\u00e7e\u011fi ile kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131k. \u0130nsanlar\u0131n hasarl\u0131 evlerinin yan\u0131 ba\u015f\u0131na \u00e7ad\u0131rlar kurduklar\u0131n\u0131, tehlike alt\u0131nda oldu\u011funu ve bir d\u00fczen olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fck.<\/p>\n<p>\u00c7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131m\u0131z enkazlar\u0131n etraf\u0131nda \u00e7oban ate\u015fi gibi ate\u015fler yak\u0131p buz gibi so\u011fukta yak\u0131nlar\u0131n\u0131 hala bekleyen, yakaran insanlar\u0131 g\u00f6rd\u00fck. Canla ba\u015fla \u00e7al\u0131\u015fan g\u00f6n\u00fcll\u00fcler g\u00f6rd\u00fck.<\/p>\n<p>Arama kurtarma yapt\u0131\u011f\u0131m\u0131z enkazlar\u0131n i\u00e7inde as\u0131l olarak enkaza d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f hayatlar\u0131n par\u00e7alar\u0131n\u0131, oyuncaklar\u0131, foto\u011fraflar\u0131, \u00e7eyiz setlerini g\u00f6rd\u00fck. \u0130nsanlar\u0131n kendi ba\u015flar\u0131n\u0131n \u00e7aresine bakmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fck.<\/p>\n<p>Ama \u015funu s\u00f6ylemem gerekir ki Islahiye\u2019de arama kurtarma \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131m\u0131z 4 g\u00fcnden sonra Antakya\u2019ya ge\u00e7ti\u011fimizde tam anlam\u0131 ile \u015fok olduk.<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc Islahiye\u2019de art\u0131k biz ayr\u0131l\u0131rken neredeyse her enkaz ba\u015f\u0131nda bir ekip vard\u0131 az \u00e7ok sahadakiler aras\u0131nda bir koordinasyon sa\u011flanm\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>Ancak Antakya\u2019ya girdi\u011fimizde yani depremden 8 g\u00fcn sonra sanki bombalarla y\u0131k\u0131lm\u0131\u015f ve y\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015f bir kent g\u00f6rd\u00fck. AFAD ekiplerini g\u00f6rmedik. Antakya merkezde sokak aralar\u0131nda g\u00fcvenli fizibilite yap\u0131labilecek bir a\u00e7\u0131kl\u0131k dahi yoktu, hala enkazdan kapal\u0131 sokaklar vard\u0131. \u0130nsanlar\u0131 uyaran hi\u00e7bir g\u00f6revli yoktu.<\/p>\n<p>Sokaklarda konu\u015ftu\u011fumuz insanlar\u0131n \u0130stanbul merkezli whatsapp gruplar\u0131nda ya da sosyal medyada payla\u015f\u0131lan ve kentteki yard\u0131m da\u011f\u0131t\u0131m\u0131, lojistik destek ya da a\u015f evi, ila\u00e7 al\u0131nabilecek merkezleri i\u00e7eren listelerden haberi dahi yoktu.<\/p>\n<p>Hatay\u2019\u0131 hi\u00e7 bilmeyen ben hayat\u0131 orada ge\u00e7mi\u015f insanlara telefonlar\u0131n\u0131 kaydedip o listeleri yollay\u0131p, neye nereden ula\u015fabileceklerini anlatmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yordum. Kad\u0131nlar ve \u00e7ocuklar\u0131 g\u00f6nderebilenler enkaz ba\u015f\u0131nda \u00f6l\u00fclerini bekliyordu.<\/p>\n<p>Canl\u0131 olup olmad\u0131\u011f\u0131na dair bak\u0131l\u0131p bak\u0131lmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 sordu\u011fumuzda 8. g\u00fcnde ikinci g\u00fcn bir ekip ge\u00e7ti buradan bir daha gelen olmad\u0131 diyen insanlara \u015fahit olduk.<\/p>\n<p>Herkes yak\u0131nlar\u0131n\u0131n seslerini duyup hi\u00e7bir i\u015f aleti vs olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in onlar\u0131n canl\u0131 canl\u0131 g\u00f6m\u00fclmesine tan\u0131k olmu\u015f olman\u0131n a\u011f\u0131r y\u00fck\u00fc alt\u0131nda feryat ediyordu.<\/p>\n<p>Yolda ba\u015f\u0131m\u0131zda kask ve fener g\u00f6ren insanlar bizi \u00e7ad\u0131r sormak i\u00e7in \u00e7eviriyordu. Defne Park\u0131\u2019nda kad\u0131nlara destek sunmak i\u00e7in \u00e7ad\u0131r kurmak isteyen Kad\u0131n Savunmas\u0131\u2019ndan kad\u0131nlara destek olmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131k.<\/p>\n<p>AFAD\u2019tan \u00e7ad\u0131r bulamad\u0131k. \u0130BB koordinasyon merkezine gitti\u011fimizde kentin b\u00fct\u00fcn y\u00fck\u00fcn\u00fcn \u0130BB \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n\u0131n \u00fcst\u00fcne y\u0131k\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve ortada herhangi bir merkezi organizasyon olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131 g\u00f6rd\u00fck. Onlar da bizde \u00e7ad\u0131r yok diyordu. Hatay Expo\u2019daki AFAD depolar\u0131nda \u00e7ad\u0131rlar\u0131n durdu\u011fu ama kentin bo\u015falmas\u0131n\u0131 istedikleri i\u00e7in \u00e7ad\u0131rlar\u0131 vermedikleri g\u00f6r\u00fcl\u00fcyordu.<\/p>\n<p>\u0130BB depolar\u0131ndan talepler al\u0131n\u0131yordu ancak o noktaya ula\u015fmak i\u00e7in insanlar\u0131n arac\u0131\/ benzini\/mazotu yoktu. Su ve tuvalet krizi b\u00fcy\u00fcm\u00fc\u015f ve hastal\u0131klar ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131. K\u0131saca, depremden 8 g\u00fcn sonra dahi Antakya\u2019n\u0131n de\u011fil terk edilmek, yan\u0131na u\u011franmam\u0131\u015f oldu\u011funa \u015fahit olduk.<\/p>\n<p><strong>&#8220;Su ve tuvalet en b\u00fcy\u00fck sorun&#8221;<\/strong><\/p>\n<h5 id=\"ozellikle-kadinlar-acisindan-ihtiyaclar-neler\"><strong>\u00d6zellikle kad\u0131nlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan ihtiya\u00e7lar neler?<\/strong><\/h5>\n<p>Depremden en \u00e7ok etkilenenler kad\u0131nlar. Ne yaz\u0131k ki bu da kad\u0131nlar\u0131n \u00fczerine y\u00fcklenen toplumsal cinsiyet rolleri ile do\u011frudan ili\u015fkili. Enkazlarda kad\u0131nlar\u0131n cans\u0131z bedenlerini \u00e7ocuk odalar\u0131nda bulduk, \u00f6nce \u00e7ocuklar\u0131 kurtarmaya y\u00f6nelmi\u015flerdi.<\/p>\n<p>Engelli e\u015fini b\u0131rakmayarak onunla \u00f6l\u00fcm\u00fc se\u00e7en kad\u0131nlar\u0131n hikayelerini dinledik. Deprem sonras\u0131nda ise hen\u00fcz yaslar\u0131n\u0131 ve ac\u0131lar\u0131n\u0131 dahi ya\u015fayamadan bir yandan enkazlardan \u00e7\u0131kacak cenazeleri ve bir umut hala gelecek ekipleri bekliyor, di\u011fer yandan ise aileden hayatta kalanlar\u0131n ya\u015famlar\u0131n\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmeleri i\u00e7in m\u00fccadele etmek zorunda kal\u0131yorlard\u0131.<\/p>\n<p>\u00d6zellikle \u00e7ok\u00e7a vurgulansa da hala \u00e7\u00f6z\u00fclemeyen su ve tuvalet yoksunlu\u011fu \u00e7ok temel bir sorundu.<\/p>\n<p>En ufak bir hijyenik alan ya da hijyen malzemesi yoktu. Biz \u0130slahiye\u2019de g\u00f6n\u00fcll\u00fcler olarak \u0130tfaiye binas\u0131 i\u00e7indeki tek bir o da suyu akmayan bir tuvaleti, erkek kad\u0131n ayr\u0131m\u0131 olmadan t\u00fcm g\u00f6revliler, askerler, \u00f6zel harekat\u00e7\u0131lar, sa\u011fl\u0131k\u00e7\u0131lar, AFAD ekipleri ve akl\u0131n\u0131za kim gelirse onlarla birlikte kullan\u0131yorduk.<\/p>\n<p>Enkazda \u00e7i\u015fimiz gelmesin diye normalde a\u011f\u0131r i\u015f yapanlar\u0131m\u0131z dahil sa\u011fl\u0131k i\u00e7in ne kadar sorun oldu\u011funu bilsek de su i\u00e7memeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor yemek gelse de en minimum d\u00fczeyde yemek yiyorduk ve 6 saatlik vardiyalarla enkaza gidiyorduk. Bir de so\u011fukta, karanl\u0131kta olan kad\u0131nlar\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcn\u00fcn.<\/p>\n<p>Erkekler i\u00e7in belki tuvalet sorununu \u00e7\u00f6zmek bir nebze daha kolay olabilir ama kad\u0131nlar i\u00e7in tuvalet sorunu ayn\u0131 zamanda g\u00fcvenlik sorunuydu.<\/p>\n<p>\u00c7\u00fcnk\u00fc her yer karanl\u0131kt\u0131, tuvalet i\u00e7in bulunduklar\u0131 yerden ayr\u0131lmalar\u0131 gerekiyordu, \u00e7ocuklar\u0131n\u0131 b\u0131rakamayanlar vard\u0131. Kad\u0131nlar sadece kendileri i\u00e7in de\u011fil \u00e7ocuklar\u0131 i\u00e7in de tuvalet ve su\/ hijyen sorununu dert etmek zorundayd\u0131.<\/p>\n<p>\u00c7ad\u0131r sorunu \u00f6zellikle Antakya\u2019da kad\u0131nlar i\u00e7in bir \u00e7ileye d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fc. \u00c7ad\u0131r yoklu\u011fundan hasarl\u0131 evlere girmek zorunda kalanlar vard\u0131.<\/p>\n<p>Baz\u0131 yard\u0131m da\u011f\u0131t\u0131lan noktalara ula\u015fmak ara\u00e7 yoksa m\u00fcmk\u00fcn de\u011fildi, \u00f6zellikle evli olmayan kad\u0131nlar i\u00e7in ara\u00e7 ba\u015fl\u0131 ba\u015f\u0131na krizdi.<\/p>\n<p>Hi\u00e7bir mahremiyet alan\u0131 yoktu, i\u00e7 \u00e7ama\u015f\u0131r da bir krize d\u00f6nm\u00fc\u015ft\u00fc i\u00e7 \u00e7ama\u015f\u0131r bulunsa da de\u011fi\u015ftirecek bir yer olmamas\u0131 ayr\u0131 bir sorundu. Bir de kad\u0131nlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan yabanc\u0131 birilerinden i\u00e7 \u00e7ama\u015f\u0131r\u0131, ped ya da ba\u015fkaca bir hijyen malzemesi istemenin zorlu\u011fu vard\u0131.<\/p>\n<p>Kad\u0131nlar, sadece kendi kar\u0131nlar\u0131n\u0131 doyurmaya odaklanam\u0131yordu, hanenin y\u00fck\u00fcn\u00fc d\u00fc\u015f\u00fcnmek zorunda kal\u0131yordu.<\/p>\n<p>Bir yandan da \u00e7ocuklar\u0131 i\u00e7in \u00e7ok endi\u015feliydiler, hasta olmalar\u0131ndan ba\u015flar\u0131na bir \u015fey gelmesinden korkuyorlard\u0131. Ve afet an\u0131nda ve ard\u0131ndan bile kendilerinden g\u00fc\u00e7l\u00fc olmalar\u0131, \u201cannelik g\u00f6revi\u201dni,<\/p>\n<p>Yine \u00f6fkenin ve \u015fiddetin kad\u0131nlara y\u00f6nelebilece\u011fini g\u00f6rd\u00fck. \u00c7\u00fcnk\u00fc herkes hem a\u011f\u0131r bir \u015fok ya\u015f\u0131yor hem de ortada hi\u00e7bir yetkili olmad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in aktaramad\u0131\u011f\u0131 \u00f6fkesini en yak\u0131n\u0131ndakine de iletebiliyordu.<\/p>\n<p>Yak\u0131nlar\u0131n\u0131 arayan kad\u0131nlar vard\u0131. K\u0131zlar\u0131, torunlar\u0131n\u0131 kurtar\u0131rken enkaz alt\u0131nda kalm\u0131\u015f anneanneler g\u00f6rd\u00fck, o an bile ak\u0131llar\u0131ndaki soru daha kendi \u00e7ocu\u011funun yas\u0131n\u0131 tutamadan torunlar\u0131na nas\u0131l bakaca\u011f\u0131 idi.<\/p>\n<p>Daha onlarca \u015fey s\u0131ralamak m\u00fcmk\u00fcn, ama ihtiya\u00e7lar denilince de kad\u0131nlar\u0131n yine en son s\u0131rada geldi\u011fini g\u00f6rd\u00fck.<\/p>\n<p><strong>&#8220;Bu s\u00fcreci dayan\u0131\u015fma a\u015fabiliriz&#8221;<\/strong><\/p>\n<h5 id=\"son-olarak-ne-eklemek-istersin\">Son olarak ne eklemek istersin?<\/h5>\n<p>Elimizde i\u015fleyen, g\u00fcvenilir afet kurumlar\u0131n\u0131n, planlar\u0131n\u0131n, buna ayr\u0131lan b\u00fct\u00e7enin olmad\u0131\u011f\u0131 hen\u00fcz cenazelerimizin enkazda b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131, ya\u015fayanlar\u0131m\u0131z\u0131n \u00e7ad\u0131rs\u0131z, hayats\u0131z b\u0131rak\u0131ld\u0131\u011f\u0131 bir anda toplumsal cinsiyet e\u015fitli\u011fine dayal\u0131 kent ve afet planlar\u0131ndan bahsetmek belki kimilerine l\u00fcks gelecektir. Ama \u015fimdi ve her zaman s\u00f6ylemek zorunday\u0131z. Bu nedenle, eklemek istedi\u011fim bu.<\/p>\n<p>Afet meydana gelmeden risklerin tespit edilmesi, kentlerin planlanmas\u0131, zararlar\u0131n\u0131n azalt\u0131lmas\u0131 ya da \u00f6nlenmesi ile afet meydana geldikten sonra h\u0131zl\u0131 yan\u0131t verilmesi ve sonras\u0131nda iyile\u015ftirme \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n\u0131n y\u00fcr\u00fct\u00fclmesini sa\u011flayan afet planlamas\u0131 s\u00fcre\u00e7lerinde bizlerin, kad\u0131nlar\u0131n en merkezi d\u00fczeyden en mikro \u00f6l\u00e7e\u011fe kadar aktif ve karar verici pozisyonlarda kat\u0131lmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n<p>T\u00fcm bu planlama ve y\u00f6netim s\u00fcre\u00e7lerinin cinsiyet k\u00f6r\u00fc olmadan haz\u0131rlanmas\u0131 kad\u0131nlar i\u00e7in hayat memat meselesi.<\/p>\n<p>Afet y\u00f6netim s\u00fcrecindeki, sahada yer alan alacak t\u00fcm g\u00f6revlilerin, g\u00f6n\u00fcll\u00fclerin de cinsiyet e\u015fitli\u011fi yakla\u015f\u0131m\u0131 ile donanmak zorunda oldu\u011funu, kad\u0131nlar\u0131n afet an\u0131nda ve sonras\u0131nda ya\u015fad\u0131\u011f\u0131 \u00f6zg\u00fcn durumlar\u0131 ve \u00f6zg\u00fcn ihtiya\u00e7lar\u0131n\u0131 bilmeleri ve buna g\u00f6re hareket etmeleri gerekiyor.<\/p>\n<p>\u00d6rne\u011fin afet sonras\u0131 planlan\u0131rken hemen \u015fimdi deprem b\u00f6lgelerinde kad\u0131n sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve cinsel sa\u011fl\u0131k uygulamalar\u0131n\u0131n, \u015fiddete kar\u015f\u0131 ba\u015fvuru, \u00f6nleme ve koruma mekanizmalar\u0131n\u0131n, kad\u0131nlar\u0131n \u00fczerine y\u0131k\u0131lan bak\u0131m i\u015flerinin kamusal olarak \u00f6rg\u00fctlenmesinin \u00e7ok h\u0131zla g\u00fcndeme al\u0131nmas\u0131 gerekiyor.<\/p>\n<p>Elbette, kad\u0131nlar\u0131n afetlerde bug\u00fcn ya\u015fad\u0131klar\u0131 zarar\u0131 g\u00f6rmemeleri i\u00e7in \u00e7ok fazla yap\u0131lacak \u015fey var.<\/p>\n<p>Ama planlamalar\u0131, binalar\u0131n sa\u011flaml\u0131klar\u0131n\u0131, fay hatlar\u0131n\u0131, kurumlar\u0131 tart\u0131\u015f\u0131rken \u015funu asla unutmamal\u0131y\u0131z; kad\u0131nlar\u0131n zarar g\u00f6rebilirliklerini azaltmak i\u00e7in olmazsa olmaz bir \u015fey de toplumsal cinsiyet e\u015fitli\u011finin sa\u011flanmas\u0131. Kad\u0131nlar\u0131n e\u015fitli\u011fi, \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc.<\/p>\n<p>Bu korkun\u00e7 kay\u0131p ve y\u0131k\u0131m ortam\u0131nda kad\u0131n \u00f6rg\u00fctlerinin, kad\u0131n hareketinin feministlerin ellerinden gelenin en iyisini yapmaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131n\u0131 biliyorum, bu \u00e7abalar\u0131n i\u00e7inde yer al\u0131yorum ama \u00f6fkem de \u00e7ok b\u00fcy\u00fck ba\u015fta kad\u0131nlar ve \u00e7ocuklar olmak \u00fczere herkes i\u00e7in.<\/p>\n<p>\u0130yi, e\u015fit \u00f6zg\u00fcr bir ya\u015fam i\u00e7in de\u011fil sadece hayatta kalmak i\u00e7in bile, sadece cenazelerimizi beden b\u00fct\u00fcnl\u00fcklerini koruyarak alabilmek i\u00e7in bile m\u00fccadele etmek zorunda kald\u0131\u011f\u0131m\u0131z ko\u015fullar\u0131 yaratan sisteme de kurumlara da ki\u015filere de, politikalara da uygulamalara da.<\/p>\n<p>Kad\u0131nlar hayatta kalmak i\u00e7in m\u00fccadele etmek ne demek \u00e7ok iyi biliyor, ne yaz\u0131k ki. Ke\u015fke bilmek zorunda olmasayd\u0131k.<\/p>\n<p>Elbette yine dayan\u0131\u015fmam\u0131za sar\u0131laca\u011f\u0131z ve buradan g\u00fc\u00e7 alaca\u011f\u0131z, ama bununla da yetinemeyiz, bizim olan\u0131 almak i\u00e7in, hayat\u0131m\u0131z\u0131 s\u00fcrd\u00fcrmek i\u00e7in birlikte hesap sormak ve m\u00fccadele etmek zorunday\u0131z.<\/p>\n<p>Bir de elbette as\u0131l olarak t\u00fcm bunlar\u0131 \u00e7ok daha fazlas\u0131n\u0131 ne ya\u015fad\u0131klar\u0131n\u0131 neye ihtiya\u00e7 duyduklar\u0131n\u0131, depremi, kay\u0131plar\u0131 bu y\u0131k\u0131m\u0131 do\u011frudan ya\u015fayan kad\u0131nlar\u0131n anlatabilmesini, konu\u015fabilmesini, kad\u0131nlar\u0131n s\u00f6z\u00fcn\u00fcn bu y\u0131k\u0131m\u0131n alt\u0131nda kalmamas\u0131n\u0131 sa\u011flamak zorunday\u0131z. Hep birlikte. Kad\u0131n dayan\u0131\u015fmas\u0131yla.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"*Enkazlarda kad\u0131nlar\u0131n cans\u0131z bedenlerini \u00e7ocuk odalar\u0131nda bulduk, \u00f6nce \u00e7ocuklar\u0131 kurtarmaya y\u00f6nelmi\u015flerdi. *&hellip;\n","protected":false},"author":3,"featured_media":38871,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[4689],"tags":[5805,5796,5806,5815,1046,2463,1476,3712,5798,5814],"class_list":{"0":"post-38870","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-secki","8":"tag-acil-durum-plani","9":"tag-afad","10":"tag-arama-kurtarma","11":"tag-arama-kurtarma-gonulluleri","12":"tag-deprem","13":"tag-deprem-guvenli-kentler","14":"tag-deprem-guvenli-yapilar","15":"tag-manset","16":"tag-maras-depremi","17":"tag-maras-depremleri"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38870","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=38870"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/38870\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/38871"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=38870"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=38870"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=38870"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}