{"id":39823,"date":"2024-02-29T16:06:08","date_gmt":"2024-02-29T13:06:08","guid":{"rendered":"https:\/\/politeknik.org.tr\/?p=39823"},"modified":"2024-02-29T17:30:16","modified_gmt":"2024-02-29T14:30:16","slug":"yerel-yonetim-dosyasi-musluktan-icilebilir-su-istiyoruz","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/yerel-yonetim-dosyasi-musluktan-icilebilir-su-istiyoruz\/","title":{"rendered":"Se\u00e7ime giderken: Yerel y\u00f6netim dosyas\u0131 | Musluktan i\u00e7ilebilir su istiyoruz!"},"content":{"rendered":"

T\u00fcrkiye su varl\u0131klar\u0131 konusunda her y\u0131l daha fazla sorun ya\u015fayan \u00fclkelerden biri. \u0130klim kriziyle birlikte artan kurakl\u0131k, su varl\u0131klar\u0131n\u0131n tahrip edilmesi, yap\u0131la\u015fma\/sanayi\/madencilik\/enerji projeleri nedeniyle olu\u015fan kirlilikler temiz suya eri\u015fimi zorla\u015ft\u0131r\u0131yor.<\/p>\n

T\u00dc\u0130K verilerine g\u00f6re 2022 y\u0131l\u0131 itibar\u0131yla belediyeler su varl\u0131klar\u0131ndan 6,7 milyar m3 su \u00e7ekti. Suyun %43’\u00fc barajlardan, %29,1’i kuyulardan, %16,5’i su g\u00f6zlerinden, %7,7’si akarsulardan, %3,7’si g\u00f6l, g\u00f6let, denizlerden sa\u011fland\u0131. Suyun yap\u0131lardaki musluklara hangi nitelikte ula\u015ft\u0131\u011f\u0131 yerel y\u00f6netimlerin sorumlulu\u011funda.<\/p>\n

T\u00fcrkiye\u2019de yerel y\u00f6netimler musluktan i\u00e7ilebilir lezzette su temini sa\u011flayam\u0131yor. Ne yaz\u0131k ki bu \u00e7ok yayg\u0131n bir ger\u00e7ek. \u00d6zellikle mega kentlerde musluktan su i\u00e7ilebilirli\u011fi d\u00fc\u015f\u00fck.<\/p>\n

\"\"
WaterAid\/Holly Thomas<\/figcaption><\/figure>\n

Kentliler musluktan akan suyu i\u00e7emedi\u011finde haz\u0131r su t\u00fcketmek zorunda kal\u0131yor. Haz\u0131r su maliyetleri de \u015febeke suyu ile kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lamayacak derecede pahal\u0131. \u015eebeke suyunun bir litresi \u00f6rne\u011fin \u0130stanbul i\u00e7in 0,024 TL iken ambalajl\u0131 suyun litresi ortalama 10-15 TL aras\u0131nda. Yani ambalajl\u0131 i\u00e7me suyu \u015febeke suyundan 500 kat daha pahal\u0131.<\/p>\n

Ambalajl\u0131 Su \u00dcreticileri Birli\u011fi verilerine g\u00f6re 2022 y\u0131l\u0131nda y\u0131ll\u0131k ki\u015fi ba\u015f\u0131na ortalama su t\u00fcketimi 61 lt pet\/cam, 65 lt damacana olmak \u00fczere toplam 126 litre olarak ger\u00e7ekle\u015fti.<\/p>\n

Peki ya sa\u011fl\u0131k?<\/strong><\/h5>\n

\u015eebeke suyu i\u00e7in bir\u00e7ok kentte su idareleri her g\u00fcn y\u00fczlerce noktadan \u00f6rnek al\u0131yor. Ambalajl\u0131 sular ise yasalara g\u00f6re 3 ayda bir kontrole tabi tutuluyor. Ambalajl\u0131 sular maliyetli olmalar\u0131n\u0131n yan\u0131nda bar\u0131nd\u0131rd\u0131klar\u0131 mikroplastiklerle halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 bozuyor. Su \u015firketleri, bir yanda su varl\u0131klar\u0131n\u0131 yok ediyorlar, di\u011fer yandan halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131.<\/p>\n

Haz\u0131r su t\u00fcketiminin en b\u00fcy\u00fck nedeni halk\u0131n \u015febeke suyuna g\u00fcvenmiyor olmas\u0131 ve lezzet sorunu. Kamusal alanlarda \u00e7e\u015fme, sebil vb. uygulamalar da yayg\u0131n olmay\u0131nca ambalajl\u0131 t\u00fcketimi ka\u00e7\u0131n\u0131lmaz oluyor. Bu pahal\u0131l\u0131kta ambalajl\u0131 su t\u00fcketiminin \u00e7ok \u00e7ok az oldu\u011funu verilerden g\u00f6r\u00fcyoruz. Yerel y\u00f6netimlerin de i\u00e7ilebilir nitelikte su sa\u011flamad\u0131\u011f\u0131n\u0131 d\u00fc\u015f\u00fcnd\u00fc\u011f\u00fcm\u00fczde halk\u0131n yeterli su i\u00e7medi\u011fi sonucuna varabiliriz.<\/p>\n

\"\"<\/strong><\/h5>\n
Bir gelir kalemi olarak su<\/strong><\/h5>\n

Yerel y\u00f6netimler musluktan i\u00e7ilebilir su sa\u011flamad\u0131klar\u0131 gibi musluk suyunun temininden gelir elde etmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor. \u00d6zellikle mega kentlerde su faturalar\u0131 elektrik faturalar\u0131yla yar\u0131\u015f\u0131r hale geldi. Su hizmeti yerel y\u00f6netimlerin d\u00fczenli olarak zam yapt\u0131\u011f\u0131 bir hizmete d\u00f6n\u00fc\u015fm\u00fc\u015f durumda.<\/p>\n

Yerel y\u00f6netimlerin kentlilerin su hakk\u0131yla ilgili atmas\u0131 gereken ad\u0131mlar\u0131 maddelerle s\u0131ralayal\u0131m:<\/p>\n

\u25cf Su hakt\u0131r. Yerel y\u00f6netimler, insanca ya\u015fam i\u00e7in asgari su ihtiyac\u0131n\u0131n paras\u0131z sa\u011flanmas\u0131 g\u00f6revini yerine getirmekle y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr. Su hizmetinde kar etme amac\u0131 ta\u015f\u0131namaz.<\/p>\n

\u25cf \u0130\u00e7me suyunun temiz olmas\u0131 yetmez, i\u00e7ilebilir lezzet ta\u015f\u0131mas\u0131 da \u00f6nemlidir. \u00d6zellikle mega kentlerdeki su idarelerinin altyap\u0131s\u0131, kurumsal kapasitesi ve deneyimi b\u00fct\u00fcn ambalajl\u0131 su \u015firketlerinden fazlad\u0131r. Lezzetin nas\u0131l sa\u011flanaca\u011f\u0131 konusunda teknik birikim bilim insanlar\u0131nda, meslek insanlar\u0131nda mevcuttur. Yerel y\u00f6netimler bu konuyu \u00f6nceliklendirmeli, evdeki musluklardan i\u00e7ilebilir nitelikte su sa\u011flamal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

\u25cf Kamusal alanlarda i\u00e7ilebilir su ihtiyac\u0131n\u0131 kar\u015f\u0131lamak yerel y\u00f6netimlerin g\u00f6revidir. \u015eebeke suyu ile beslenen su sebilleri ve\/veya \u00e7e\u015fmelerle bu ihtiya\u00e7 giderilebilir.<\/p>\n

\u25cf \u015eebeke suyu ile kent i\u00e7erisinde sat\u0131lan ambalajl\u0131 sular, kimyasal ve mikrobiyolojik a\u00e7\u0131dan k\u0131yaslanarak incelenmeli ve bu ara\u015ft\u0131rman\u0131n sonu\u00e7lar\u0131 kamuoyuyla payla\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

\u25cf Su ve kanalizasyon idareleri taraf\u0131ndan sularda kimyasal ve mikrobiyolojik kirlilik unsurlar\u0131n\u0131 belirlemeye y\u00f6nelik \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131n kapsam\u0131 geni\u015fletilmeli ve elde edilen sonu\u00e7lar d\u00fczenli olarak kamuoyu ile payla\u015f\u0131lmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

\u25cf Halk\u0131n \u015febeke suyu ve ambalajl\u0131 suya dair alg\u0131s\u0131n\u0131 anlamak \u00fczere kent \u00f6l\u00e7e\u011finde bir ara\u015ft\u0131rma yap\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u0130\u00e7me suyu ihtiyac\u0131n\u0131 kimin musluktan kimin ambalajl\u0131 su \u015firketlerinden kar\u015f\u0131lad\u0131\u011f\u0131n\u0131 ve bunda hangi fakt\u00f6rlerin belirleyici oldu\u011funu tespit etmek elzemdir. Bu ara\u015ft\u0131rma ayn\u0131 zamanda halk\u0131n \u015febeke suyu alg\u0131s\u0131n\u0131 olumlu y\u00f6nde de\u011fi\u015ftirebilmek i\u00e7in at\u0131lmas\u0131 gereken ad\u0131mlar\u0131n da belirlenmesine yard\u0131mc\u0131 olur.<\/p>\n

\u25cf Kentin su varl\u0131klar\u0131 ambalajl\u0131 su \u015firketlerine verilemez. \u00d6rne\u011fin \u0130stanbul\u2019da belediye i\u015ftiraki olan Hamidiye A.\u015e.\u2019nin g\u00f6revi su satmak olamaz. Hamidiye sebillere su sa\u011flayabilir. Su temini ne kadar yak\u0131ndan sa\u011flan\u0131rsa ekolojik ve ekonomik maliyeti o kadar d\u00fc\u015fer.<\/p>\n

\u25cf S\u0131k\u00e7a kesintilere neden olan, kesinti sonras\u0131 bulan\u0131kl\u0131\u011fa neden olan sorunlu su altyap\u0131s\u0131 (iletim hatlar\u0131ndaki t\u00fcm organlar) onar\u0131lmal\u0131d\u0131r. \u00d6zellikle eski yap\u0131larda\/b\u00f6lgelerde halk sa\u011fl\u0131\u011f\u0131n\u0131 etkileyen tesisatlar\u0131n de\u011fi\u015ftirilmesi konusunda yerel y\u00f6netim sorumluluk almal\u0131d\u0131r. Halk bilgilendirilmeli, \u00f6nlemler al\u0131nmal\u0131d\u0131r.<\/p>\n

\u25cf Kentlerin do\u011fal alanlar\u0131na y\u00f6nelen yo\u011fun tahribat acilen son bulmal\u0131. \u00d6rne\u011fin \u0130stanbul h\u0131zla susuzlu\u011fa gidiyor. \u0130stanbul\u2019a su sa\u011flayan Kuzey Ormanlar\u0131, Kuzey Marmara Otoyolu ve kentle ba\u011flant\u0131 yollar\u0131, 3. Havaliman\u0131 ve bu projelerin \u00e7eperlerinde ba\u015flat\u0131lan emlak projeleriyle tahrip edildi, edilmeye de devam ediyor. Bu tablo \u00fclkedeki neredeyse her kentte ayn\u0131. \u00c7eperlerinden su alan kent y\u00f6netimleri kentin \u00e7eperlerini korumakla y\u00fck\u00fcml\u00fcd\u00fcr.<\/p>\n

Politeknik<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"T\u00fcrkiye su varl\u0131klar\u0131 konusunda her y\u0131l daha fazla sorun ya\u015fayan \u00fclkelerden biri.…\n","protected":false},"author":2,"featured_media":39831,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[4982,4688,4984],"tags":[1639,6012,1690,6013,125,181],"class_list":{"0":"post-39823","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-kent-ve-doga-politeknik-gundem-2","8":"category-politeknik-gundem-2","9":"category-su-kent-ve-doga-politeknik-gundem-2","10":"tag-belediye","11":"tag-icilebilir-su","12":"tag-kent","13":"tag-musluk-suyu","14":"tag-su","15":"tag-yerel-yonetim"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39823","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=39823"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/39823\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/39831"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=39823"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=39823"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=39823"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}