{"id":5100,"date":"2013-10-07T10:38:45","date_gmt":"2013-10-07T07:38:45","guid":{"rendered":"http:\/\/politeknik.org.tr\/\/?p=5100"},"modified":"2019-01-28T21:01:17","modified_gmt":"2019-01-28T18:01:17","slug":"elektrik-faturalari-hem-enerji-iscisini-hem-halki-yakiyor-ali-duman","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/elektrik-faturalari-hem-enerji-iscisini-hem-halki-yakiyor-ali-duman\/","title":{"rendered":"Elektrik Faturalar\u0131 Hem Enerji \u0130\u015f\u00e7isini Hem Halk\u0131 Yak\u0131yor! \u2013 Ali Duman"},"content":{"rendered":"<p><strong>Elektrik Da\u011f\u0131t\u0131m\u00a0\u015eirketlerinde \u00d6zelle\u015ftirme Sonras\u0131\u00a0S\u00fcre\u00e7<br \/>Elektrik Faturalar\u0131\u00a0Hem Enerji \u0130\u015f\u00e7isini Hem de Halk\u0131 Yak\u0131yor!<\/strong><\/p>\n<p>Elektrik da\u011f\u0131t\u0131m\u00a0\u015firketlerinin \u00f6zelle\u015ftirmeleri ge\u00e7ti\u011fimiz aylarda tamamland\u0131. Art\u0131k bu \u015firketlerde \u00e7al\u0131\u015fan enerji i\u015f\u00e7ileri i\u00e7in yeni bir m\u00fccadele d\u00f6nemi de ba\u015flam\u0131\u015f oldu. Benzer \u015fekilde \u00f6zelle\u015fmenin s\u00fcreciyle beraber fahi\u015f\u00a0faturalar, bor\u00e7\u00a0nedeniyle elektrik kesilmesi olaylar\u0131n\u0131n artmas\u0131\u00a0 gibi geli\u015fmeler bizler a\u00e7\u0131s\u0131ndan \u201cElektrik Da\u011f\u0131t\u0131m\u00a0\u015eirketlerinin i\u00e7i bizi d\u0131\u015f\u0131\u00a0sizi yakar\u201d\u00a0\u015feklinde \u00f6zetlenebilir.<\/p>\n<p>Sonuca gelmeden karma\u015f\u0131k bir tarihi olan elektrik da\u011f\u0131t\u0131m\u00a0\u015firketlerinin sermayeye devredilmesinin (pe\u015fke\u015f \u00e7ekilmesinin) nas\u0131l ya\u015fand\u0131\u011f\u0131n\u0131 k\u0131saca hat\u0131rlamakta fayda var.<\/p>\n<p><strong>K\u0131saca elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketlerinde \u00f6zelle\u015ftirme s\u00fcreci<\/strong><\/p>\n<p><em><strong>\u0130lk \u00f6zelle\u015ftirme dalgas\u0131-1989 \u2013 2003<\/strong><\/em><\/p>\n<p>Bu d\u00f6nem \u00fclkede \u00f6zelle\u015ftirme furyas\u0131n\u0131n g\u00fcndeme geldi\u011fi bu kapsamda da enerji da\u011f\u0131t\u0131m\u00a0\u00f6zelle\u015ftirmelerinin ger\u00e7ekle\u015ftirilmeye \u00e7al\u0131\u015f\u0131ld\u0131\u011f\u0131\u00a0d\u00f6nemdir. 1984\u2019lerde ba\u015flayan elektrik da\u011f\u0131t\u0131m\u0131n\u0131n piyasala\u015fma ad\u0131mlar\u0131\u00a089-90\u2019larda KCETA\u015e-Kayseri ve Civar\u0131\u00a0Elk. TA\u015e ve AKTA\u015e Elektrik A\u015e (\u0130stanbul Anadolu Yakas\u0131)\u2019nin \u00f6zelle\u015ftirilmesiyle sonu\u00e7land\u0131. 1993\u2019Te de , \u00c7EA\u015e-\u00c7ukurova Elk. A\u015e. Kepez Elektrik A\u015e. Uzan grubuna tamamen devredildi. \u0130lk ikisinin aksine bu iki \u015firketin \u00f6zelle\u015ftirilmesi sadece enerji da\u011f\u0131t\u0131m\u0131n\u0131 de\u011fil \u00fcretim ve iletimi de kaps\u0131yordu.<\/p>\n<p>AKTA\u015e\u2019\u0131n \u00f6zelle\u015ftirilmesinin ard\u0131ndan ba\u015fta EMO olmak \u00fczere emek ve meslek \u00f6rg\u00fctleri ciddi bir direni\u015f ve hukuki s\u00fcre\u00e7 \u00f6rg\u00fctlediler. Uzun s\u00fcren bu s\u00fcrecin sonunda 2002 y\u0131l\u0131nda AKTA\u015e \u00f6zelle\u015ftirmesi iptal edilerek kamuya iade edildi.<\/p>\n<p>Benzer bir s\u00fcre\u00e7\u00a0maalesef KCETA\u015e\u00a0i\u00e7in i\u015fletilemedi. Bu \u015firketlerden sadece KCETA\u015e\u00a01990\u2032dan bug\u00fcne kadar \u00f6zel bir \u015firket olarak varl\u0131\u011f\u0131n\u0131\u00a0s\u00fcrd\u00fcrebildi.<\/p>\n<p>2003 y\u0131l\u0131nda \u00c7EA\u015e\u00a0ve KEPEZ Elektrik\u2019in g\u00f6revlendirmeleri, esas olarak AKP\u2019nin Uzan Grubu\u2019na y\u00f6nelik bir siyasi hamlesinin sonucu olarak, s\u00f6zle\u015fme maddelerine ve yasaya uymad\u0131\u011f\u0131\u00a0gerek\u00e7esi ile iptal edilerek el konuldu.<\/p>\n<p><em><strong>\u0130kinci \u00d6zelle\u015ftirme Dalgas\u0131-2004-2008<\/strong><\/em><\/p>\n<p>\u0130lk d\u00f6nemdeki fiili ama esas olarak hukuki m\u00fccadelelerin sonucunda pek \u00e7ok yasal d\u00fczenlemenin iptal edilmesinin ard\u0131ndan Y\u00fcksek Planlama Kurulu (YPK)\u2019nun Mart 2004\u2032te yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131 \u201cEnerji Sekt\u00f6r\u00fc Reformu ve \u00d6zelle\u015ftirme Stratejisi Belgesi\u201d ile elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u00f6zelle\u015ftirmelerinde yeni bir d\u00f6nem daha ba\u015flad\u0131.<\/p>\n<p>Bu belge ile TEDA\u015e\u00a0yeniden \u00f6zelle\u015ftirme kapsam\u0131na al\u0131nd\u0131. Bu s\u00fcre\u00e7te TEDA\u015e 20 elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketine (zaten \u00f6zelle\u015fmi\u015f olan KCETA\u015e\u2019la beraber toplam 21 \u015firket) b\u00f6l\u00fcnd\u00fc. TEDA\u015e\u2019\u0131n varl\u0131klar\u0131, 2 Nisan 2004 tarihinde \u00d6zelle\u015ftirme \u0130daresine devredildi.<\/p>\n<p>Strateji Belgesi\u2019nde Da\u011f\u0131t\u0131m b\u00f6lgelerinin \u00f6zelle\u015ftirme i\u015flemlerinin 2006 y\u0131l\u0131na kadar tamamlanmas\u0131 hedefleniyordu. S\u00f6z konusu 20 b\u00f6lgede EDA\u015e (Elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015eirketleri) 2005 y\u0131l\u0131 ba\u015flar\u0131nda kuruldu.<\/p>\n<p>Bu kapsamda i\u00e7erisinde AYEDA\u015e, Ba\u015fkent EDA\u015e\u00a0 ve Sakarya EDA\u015e\u2019\u0131n oldu\u011fu ilk grup A\u011fustos 2006\u2019da ihaleye \u00e7\u0131kt\u0131. Ancak daha sonra ihaleler \u00d6zelle\u015ftirme Y\u00fcksek Kurulu taraf\u0131ndan ileri bir tarihe ertelendiler.\u00a0 Bu ertelemenin arka plan\u0131nda \u00f6zelle\u015ftirme sonucu \u00f6zellikle \u00e7al\u0131\u015fanlarda olu\u015facak tepkilerin 2007 genel se\u00e7imlerinde g\u00fcndeme gelmemesi vard\u0131.<\/p>\n<p><em><strong>\u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc ve Son \u00d6zelle\u015ftirme Dalgas\u0131 \u2013 2009-2013<\/strong><\/em><\/p>\n<p>\u0130kinci ba\u015far\u0131s\u0131z denemenin ard\u0131ndan Y\u00fcksek Planlama Kurulu 2009 y\u0131l\u0131nda \u201cElektrik Enerjisi Piyasas\u0131 ve Arz G\u00fcvenli\u011fi Stratejisi Belgesi\u201d ad\u0131yla yeni bir yol haritas\u0131 yay\u0131nlad\u0131.<\/p>\n<p>Bu yol haritas\u0131n\u0131n ard\u0131ndan 2009-2010 y\u0131llar\u0131nda h\u0131zl\u0131 bir \u00f6zelle\u015ftirme s\u00fcreci ile \u00f6zelle\u015ftirmeler tamamlanm\u0131\u015ft\u0131. 2010 y\u0131l\u0131 Aral\u0131k ay\u0131nda t\u00fcm elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketlerin ihaleleri tamamland\u0131.<\/p>\n<p>Ancak 8 \u015firket k\u00fcresel krizin etkisiyle finansal kaynak bulamad\u0131\u011f\u0131 i\u00e7in ihaledeki taahh\u00fctlerini yerine getiremediler. \u0130ptal edilen ihaleler 2012 y\u0131l\u0131nda tekrarland\u0131. Sonu\u00e7ta kalan 8 elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketi de \u00f6zelle\u015ftirilmi\u015f oldu.<\/p>\n<p>\u00d6zellikle son parti da\u011f\u0131t\u0131m \u00f6zelle\u015ftirmelerinde 2010 y\u0131l\u0131ndaki ihale teklifleri ile 2012 y\u0131l\u0131ndaki teklifleri aras\u0131nda \u00e7ok ciddi farklar mevcut. \u00d6rne\u011fin BEDA\u015e\u2019\u0131n 2010 y\u0131l\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fen ihalesinde en y\u00fcksek teklif yakla\u015f\u0131k 3 milyar dolar iken, kurum 2012 y\u0131l\u0131nda yakla\u015f\u0131k 2 milyar dolara \u00f6zelle\u015ftirildi. Bu \u015fekilde kamu \u00e7ok ciddi bir zarara u\u011frat\u0131lm\u0131\u015f oldu.<\/p>\n<p><em><strong>\u00d6zelle\u015ftirmenin Hizmet Sunumuna Etkisi<\/strong><\/em><\/p>\n<p>1984lerden itibaren resmi belgelerde \u00f6zelle\u015ftirmeden beklentiler \u201cverimlili\u011fin artt\u0131r\u0131lmas\u0131, hizmet fiyatlar\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesi\u201d \u015feklinde 2 temel slogan etraf\u0131nda \u015fekilleniyordu. Bug\u00fcn gelinen noktada bu iki temel hedefinde ger\u00e7ekle\u015fmedi\u011fini rahatl\u0131kla s\u00f6yleyebiliriz.<\/p>\n<p>Verimlili\u011fin artt\u0131r\u0131lmas\u0131\u00a0ad\u0131na \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n kazan\u0131lm\u0131\u015f haklar\u0131\u00a0ellerinden al\u0131nm\u0131\u015f g\u00fcvencesiz ve ta\u015feron \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lma yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. Ayn\u0131\u00a0gerek\u00e7e ile daha \u00f6nce ekip olarak yap\u0131lan \u00f6rne\u011fin BEDA\u015e\u2019ta ar\u0131za-bak\u0131m-onar\u0131n i\u015fleri verimli\/d\u00fc\u015f\u00fck maliyetli \u00e7al\u0131\u015fma ad\u0131na \u015fof\u00f6rler i\u015ften \u00e7\u0131kart\u0131larak teknisyenler hem \u015fof\u00f6rl\u00fck hem de ar\u0131za-bak\u0131m-onar\u0131m i\u015flerini yapmak zorunda b\u0131rak\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>TEDA\u015e\u00a0\u00f6zelle\u015ftirme s\u00fcrecinde t\u00fcm elektrik da\u011f\u0131t\u0131m\u00a0\u015firketlerinde ciddi yat\u0131r\u0131mlar yapm\u0131\u015f, \u00f6zelle\u015ftirmelerden sonra ise hizmet yat\u0131r\u0131mlar\u0131\u00a0b\u00fcy\u00fck oranda gerilemi\u015ftir. \u00d6yle ki saha personeli ekonomik kullan\u0131m\u00a0\u00f6mr\u00fcn\u00fc\u00a0tamamlam\u0131\u015f, periyodik bak\u0131mlar\u0131\u00a0yap\u0131lmam\u0131\u015f ara\u00e7larla \u00e7al\u0131\u015fmak zorunda kalm\u0131\u015f. Bu nedenle i\u015f kazalar\u0131 ya\u015fanm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Yeti\u015fmi\u015f, nitelikli, i\u015fe ve sahaya hakim personeller maliyet d\u00fc\u015f\u00fcrmek amac\u0131yla verimsiz \u00e7al\u0131\u015ft\u0131klar\u0131 gerek\u00e7esiyle i\u015ften \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015flar, yerlerine \u00e7o\u011fu yeni mezun tecr\u00fcbesiz personel \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lm\u0131\u015ft\u0131r. Bu nedenle \u00f6rne\u011fin BEDA\u015e\u2019ta 2013 y\u0131l\u0131 yaz aylar\u0131nda saya\u00e7 okuma servisinde daha fazla i\u015f\u00e7i ile daha az i\u015f yap\u0131l\u0131r hale gelinmi\u015f, saya\u00e7 okuma s\u00fcreleri gecikti\u011fi i\u00e7inelektrik faturalar\u0131 ciddi miktarda y\u00fcksek olarak halka yans\u0131m\u0131\u015ft\u0131r. Ayr\u0131ca toplu i\u015ften \u00e7\u0131karmalarla beraber daha ucuza ve daha fazla tahakk\u00fcm alt\u0131nda \u00e7al\u0131\u015ft\u0131r\u0131lmak \u00fczere al\u0131nan tecr\u00fcbesiz i\u015f\u00e7ilerle kurulan daha g\u00fcvencesiz d\u00fczende \u00f6rne\u011fin fatura \u00f6denmedi\u011finde yap\u0131lan kesme i\u015flemini yanl\u0131\u015f saya\u00e7larda yap\u0131lmas\u0131 veya \u015firket tahsilat\u0131 halktan derhal yapabilsin diye yapt\u0131r\u0131lan usuls\u00fcz kesme i\u015flemleriyle halk ma\u011fdur edilmi\u015f, halk\u0131n enerji hakk\u0131 bir kat daha fazla ihlal edilmi\u015ftir.<\/p>\n<p>2012 y\u0131l\u0131nda ger\u00e7ekle\u015fen bir d\u00fczenleme ile \u00f6zelle\u015fmi\u015f\u00a0 elektrik da\u011f\u0131t\u0131m\u00a0\u015firketlerinde perakende elektrik i\u00e7in kar oranlar\u0131 % 50 artt\u0131r\u0131larak % 3.49\u2019a \u00e7\u0131kar\u0131ld\u0131. Bu \u015fekilde \u015firketler hem karlar\u0131n\u0131 artt\u0131rm\u0131\u015f oldular hem de elektri\u011fin bedeli halka daha pahal\u0131 yans\u0131m\u0131\u015f oldu. \u00d6te yandan \u00f6zelle\u015ftirme sonras\u0131nda kurum kasas\u0131ndaki paralar, banka alacaklar\u0131 ve fatura bor\u00e7lar\u0131 devralan \u015firketlere b\u0131rak\u0131larak \u00f6zelle\u015ftirme bedelinin yar\u0131s\u0131na yak\u0131n oranlarda para fiilen geri iade edilmi\u015f oldu.<\/p>\n<p>Bu iki y\u00f6ntemle zaten \u201c\u00e7erez paras\u0131na\u201d\u00a0 \u00f6zelle\u015ftirilen kurumlar\u0131\u00a0alan \u015firketlere yeni rantlar a\u00e7\u0131larak kamu defalarca zarara u\u011frat\u0131ld\u0131.<\/p>\n<p><strong>\u00d6zelle\u015ftirmelerin \u00e7al\u0131\u015fanlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan yans\u0131mas\u0131<\/strong><\/p>\n<p>\u00d6zelle\u015ftirme s\u00fcreci ile birlikte elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketlerinde ba\u015fta ta\u015feronla\u015ft\u0131rma olmak \u00fczere g\u00fcvencesiz \u00e7al\u0131\u015ft\u0131rma bi\u00e7imleri hukuk d\u0131\u015f\u0131 bir \u015fekilde h\u0131z kazanm\u0131\u015ft\u0131. Kanunen hatal\u0131 bir uygulama oldu\u011fu sendikam\u0131z\u0131n da giri\u015fimleri ile \u00c7al\u0131\u015fma Bakanl\u0131\u011f\u0131 m\u00fcfetti\u015f raporlar\u0131 ve \u0130\u015f Mahkemesi kararlar\u0131nca tespit edilmesine kar\u015f\u0131n saya\u00e7 okuma, bak\u0131m-onar\u0131m-ar\u0131za, kesme-a\u00e7ma servisleri dahil pek \u00e7ok i\u015f kalemi ta\u015feron \u015firketler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla g\u00f6rd\u00fcr\u00fcld\u00fc.<\/p>\n<p>1990lar\u0131n ba\u015f\u0131ndan bug\u00fcne kadar ge\u00e7en s\u00fcrede enerji sekt\u00f6r\u00fcn\u00fcn tamam\u0131nda toplu s\u00f6zle\u015fmeden faydalanan i\u015f\u00e7i say\u0131s\u0131\u00a0\u00bc\u00a0oran\u0131na d\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fcr. Bu oran toplu s\u00f6zle\u015fme d\u00fczene\u011findeki t\u00fcm i\u015f\u00e7iler hesaba kat\u0131ld\u0131\u011f\u0131nda \u00bd\u00a0dir. Yani enerji i\u015fkolundaki \u00f6rg\u00fcts\u00fczl\u00fck genel durumla k\u0131yasland\u0131\u011f\u0131nda 2 kat daha fazlad\u0131r.<\/p>\n<p>Birka\u00e7\u00a0\u00e7arp\u0131c\u0131\u00a0\u00f6rnek durumu anlatmaya yeterli olacakt\u0131r;<\/p>\n<p>\u00c7ukurova Elektrik\u2019te 1993\u2032de 1500 sendikal\u0131 i\u015f\u00e7i say\u0131s\u0131 el konuldu\u011fu 2003 y\u0131l\u0131nda 32\u2032ye d\u00fc\u015fm\u00fc\u015ft\u00fc. KEPEZ A\u015e\u2019de ise 455 i\u015f\u00e7iden 2003 y\u0131l\u0131nda geriye hi\u00e7 sendikal\u0131 i\u015f\u00e7i kalmam\u0131\u015ft\u0131.<\/p>\n<p>KCETA\u015e\u2019da kadrolu-ta\u015feron oran\u0131 \u00f6zelle\u015ftirmeden 1 y\u0131l sonra 750 kadrolu, 3 ta\u015feronken, 2011 y\u0131l\u0131nda 630 kadrolu 330 ta\u015feron (sendikal\u0131 i\u015f\u00e7i say\u0131s\u0131 300)<\/p>\n<p>Trakya EDA\u015e\u2019da 2000 y\u0131l\u0131nda kadrolu i\u015f\u00e7i say\u0131s\u0131 713, ta\u015feron i\u015f\u00e7i say\u0131s\u0131 112 iken, 10 y\u0131l sonra 2009 y\u0131l\u0131nda kadrolu i\u015f\u00e7i say\u0131s\u0131 493\u2032e d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f, ta\u015feron i\u015f\u00e7i say\u0131s\u0131 727\u2032ye y\u00fckselmi\u015ftir.<\/p>\n<p>Ta\u015feron i\u015f\u00e7i say\u0131s\u0131ndaki bu art\u0131\u015f di\u011fer EDA\u015elerinde de y\u00fcksek oranlardad\u0131r; 2009 sonu itibariyle Osmangazi EDA\u015e\u2019da 937, Ye\u015fil\u0131rmak EDA\u015e\u2019da 1502 ta\u015feron \u015firket i\u015f\u00e7isi \u00e7al\u0131\u015fmaktad\u0131r. Bunlar\u0131n \u00f6nemli k\u0131sm\u0131 sendikas\u0131z ve T\u0130S kapsam\u0131 d\u0131\u015f\u0131nda kalm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>Haziran 2011 itibariyle TEDA\u015e geneline bakt\u0131\u011f\u0131m\u0131zda tablo \u00e7ok daha \u00e7\u0131plak \u015fekilde g\u00f6r\u00fclmektedir. \u0130\u015f\u00e7i-memur-s\u00f6zle\u015fmeli toplam yakla\u015f\u0131k 23 bin \u00e7al\u0131\u015fan\u0131n 11bin 200 tanesi ta\u015feron \u015firket i\u015f\u00e7ileridir.<\/p>\n<p>\u00d6zelle\u015ftirme nedeniyle memur stat\u00fcs\u00fcnde \u00e7al\u0131\u015fanlar ya emeklili\u011fe zorlanm\u0131\u015f yada ba\u015fka kamu kurumlar\u0131na ge\u00e7mek \u00fczere \u201chavuz\u201dda topland\u0131lar, kadrolu i\u015f\u00e7iler ise yine ayn\u0131 \u015fekilde ya emeklilik ya da bir ba\u015fka g\u00fcvencesizlik bi\u00e7imi olan 4\/C\u2019ye ge\u00e7meye zorland\u0131lar. 4\/C stat\u00fcs\u00fcne ge\u00e7en, emekli olan i\u015f\u00e7ilerin yerlerine h\u0131zla ta\u015feron \u015firketler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla i\u015f\u00e7i al\u0131m\u0131 yoluna gidildi.<\/p>\n<p>Ta\u015feron \u015firketler arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla i\u015f\u00e7i al\u0131m\u0131\u00a0 ile elektrik da\u011f\u0131t\u0131m\u00a0\u015firketlerinde g\u00fcvencesiz \u00e7al\u0131\u015fma g\u00fcnden g\u00fcne yayg\u0131nla\u015ft\u0131r\u0131ld\u0131. Ta\u015feron \u015firket i\u015f\u00e7ilerinin belirsiz (performansa dayal\u0131) \u00fccretlendirilmesi, maa\u015flar\u0131n zaman\u0131nda \u00f6denmemesi, kimi ta\u015feron \u015firketlerin ihale sonunda maa\u015f \u00f6demeden ka\u00e7mas\u0131, y\u0131ll\u0131k izin haklar\u0131n\u0131 kullanamama, \u0130\u015f\u00e7i sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 \u00f6nlemlerinin asgari ko\u015fullarda dahi uygulanmamas\u0131, keyfi i\u015ften \u00e7\u0131karmalar ve i\u015fyeri de\u011fi\u015fiklikleri bug\u00fcn\u00fcn elektrik da\u011f\u0131t\u0131m sekt\u00f6r\u00fcnde yayg\u0131n g\u00f6r\u00fclen uygulamalard\u0131r.<\/p>\n<p>\u00d6zelle\u015ftirme s\u00fcre\u00e7lerinin ard\u0131ndan elektrik da\u011f\u0131t\u0131m ve perakende sat\u0131\u015f olmak \u00fczere ikiye b\u00f6l\u00fcnen elektrik da\u011f\u0131t\u0131m \u015firketlerinde zaman zaman \u201ckadroya alma\u201d ad\u0131 alt\u0131nda ta\u015feron \u015firketlerin tasfiyesi g\u00fcndeme geldi. Ancak ger\u00e7ekte ya\u015fanan ise i\u015f\u00e7ilerin ayn\u0131 d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccret ve g\u00fcvencesiz \u00e7al\u0131\u015fma ko\u015fullar\u0131 ile \u201cesas \u015firket\u201din b\u00fcnyesine al\u0131nmas\u0131ndan ibaretti. \u0130\u015f\u00e7ilerin \u00fccret ve sosyal haklar\u0131nda \u00e7o\u011fu zaman herhangi bir iyile\u015fme s\u00f6z konusu olmad\u0131\u011f\u0131 gibi ba\u015fta keyfi i\u015ften \u00e7\u0131karmalar olmak \u00fczere pek \u00e7ok hak gasp\u0131 \u201cesas \u015firket\u201d arac\u0131l\u0131\u011f\u0131yla \u201ckadrolu\u201d olarak devam etmektedir.<\/p>\n<p>\u00d6zelle\u015ftirme s\u00fcrecinin \u00e7al\u0131\u015fanlar a\u00e7\u0131s\u0131ndan bir ba\u015fka y\u00f6n\u00fc de i\u015f\u00e7i sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve g\u00fcvenli\u011fidir. Bilindi\u011fi \u00fczere enerji i\u015fkolu \u2018\u00e7ok tehlikeli\u2019 bir i\u015fkoludur. Kar odakl\u0131 bir yakla\u015f\u0131m ile hareket eden EDA\u015e\u2019lar\u00a0 da \u00f6zelle\u015ftirme sonras\u0131 s\u00fcre\u00e7te i\u015f\u00e7i sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 a\u00e7\u0131s\u0131ndan tehlikeli geli\u015fmeler ya\u015fan\u0131yor. \u0130\u015f\u00e7iler yo\u011fun \u00e7al\u0131\u015fma temposu ile g\u00fcn i\u00e7inde gece saatlerine kadar, hafta sonu tatillerini kullanamadan \u00e7al\u0131\u015fmak zorunda b\u0131rak\u0131l\u0131yor.<\/p>\n<p>Kar h\u0131rs\u0131\u00a0ayn\u0131\u00a0zamanda enerji i\u015f\u00e7ilerini halk ile de kar\u015f\u0131 kar\u015f\u0131ya getiriyor. Elektrik kesme prosed\u00fcr\u00fcn\u00fcn kat\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131 ve bir \u00e7ok b\u00f6lgede fatura borcunun gecikmesinden 3 g\u00fcn sonra elektrik kesme i\u015fleminin uygulanmas\u0131; kay\u0131p-ka\u00e7ak oranlar\u0131n\u0131n d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fclmesi amac\u0131yla kolluk korumas\u0131 olmadan ve can g\u00fcvenli\u011fi sa\u011flanmadan ka\u00e7ak elektrik kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 tespit edilen yerlerin elektri\u011fini kesmekle g\u00f6revlendirilmesi uygulamalar son d\u00f6nemde s\u0131kl\u0131kla ya\u015fanmaya ba\u015fland\u0131.<\/p>\n<p>Ayr\u0131ca eksik personelle \u00e7al\u0131\u015fma ve eskimi\u015f, standart d\u0131\u015f\u0131 i\u015f aletleri ile \u00e7al\u0131\u015fma da yine i\u015f\u00e7i sa\u011fl\u0131\u011f\u0131 ve g\u00fcvenli\u011fi a\u00e7\u0131s\u0131ndan ciddi tehlikeler bar\u0131nd\u0131ran durumlar olarak s\u0131kl\u0131kla ya\u015fanmakta.<\/p>\n<p><strong>Nitelikli hizmet ve g\u00fcvenceli i\u00e7in \u00f6rg\u00fctl\u00fc m\u00fccadele \u015fart<br \/><\/strong><br \/>Enerji hakk\u0131 vazge\u00e7ilemez bir insan hakk\u0131d\u0131r. Enerji sunma hizmeti ise niteli\u011fi gere\u011fi kamusal bir hizmettir. Bu nedenle bu hizmeti sunanlar ile bu hizmetten faydalananlar ayn\u0131 ortak paydada bulu\u015fmaktad\u0131rlar.<\/p>\n<p>Sendikas\u0131zla\u015ft\u0131r\u0131lmak istenen, T\u0130S hakk\u0131 elinden al\u0131nan, i\u015f g\u00fcvencesi yok say\u0131lan, a\u011f\u0131r ve g\u00fcvencesiz ko\u015fullarda \u00e7al\u0131\u015fmak zorunda b\u0131rak\u0131lan enerji i\u015f\u00e7ileri ile i\u015f\u00e7ilerin sunduklar\u0131 hizmetten faydalanan halk\u0131n ortak sorunlar\u0131 sermayenin kar h\u0131rs\u0131 nedeniyle ya\u015fad\u0131klar\u0131 ma\u011fduriyetleridir. Dolay\u0131s\u0131yla bu sermaye kapan\u0131ndan kurtulmak i\u00e7in de enerjinin metala\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131na kar\u015f\u0131 m\u00fccadelelerini ortakla\u015ft\u0131rmaktan ba\u015fka yol yoktur.<\/p>\n<p>Bug\u00fcne kadar ya\u015fad\u0131\u011f\u0131m\u0131z pratikler olduk\u00e7a yetersiz de olsa gelece\u011fe dair umudumuzu canl\u0131\u00a0tutmam\u0131za yard\u0131mc\u0131\u00a0 oluyor.\u00d6yleyse bir kez daha ve bu kez daha g\u00fc\u00e7l\u00fc: \u201cKurtulu\u015f Yok Tek Ba\u015f\u0131na Ya Hep Beraber Ya Hi\u00e7birimiz\u201d<br \/><strong><br \/>Ali DUMAN<br \/>\u0130n\u015faat M\u00fchendisi<br \/>D\u0130SK\/Enerji-Sen Genel Ba\u015fkan\u0131<\/strong><\/p>\n<p><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Elektrik Da\u011f\u0131t\u0131m\u00a0\u015eirketlerinde \u00d6zelle\u015ftirme Sonras\u0131\u00a0S\u00fcre\u00e7Elektrik Faturalar\u0131\u00a0Hem Enerji \u0130\u015f\u00e7isini Hem de Halk\u0131 Yak\u0131yor!\n","protected":false},"author":5,"featured_media":40571,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[4689],"tags":[],"class_list":{"0":"post-5100","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-secki"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5100","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5100"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5100\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5100"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5100"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5100"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}