TBMM’de Benimsenen “\u0130\u015fsizlik Sigortas\u0131 Kanunu ile Baz\u0131 Kanunlarda De\u011fi\u015fiklik Yap\u0131lmas\u0131 Hakk\u0131nda Kanun”un 8 ve 15. Maddeleri ile “5746 Say\u0131l\u0131 Ar-Ge Faaliyetlerinin Desteklenmesi Hakk\u0131nda Kanun” ve Bu Yasa Uyar\u0131nca \u00c7\u0131kar\u0131lan Y\u00f6netmelikte M\u00fchendisler Aleyhine D\u00fczenleme Yap\u0131lmaktad\u0131r <\/p>\n
Olu\u015fturulmas\u0131 Gereken Alt Yap\u0131 Gereksinimini D\u0131\u015flayan ve Nitelikli Ar-Ge Personeli \u0130stihdam\u0131n\u0131 D\u00fc\u015f\u00fcrecek Olan Bu D\u00fczenleme Bir “Ar-Ge Cinayeti”dir<\/p>\n
28.02.2008 tarih ve “5746 say\u0131l\u0131 Ara\u015ft\u0131rma ve Geli\u015ftirme Faaliyetlerinin Desteklenmesine Y\u00f6nelik Yasa”da, Ar-Ge personelinin yeti\u015fmesine ve i\u015fletmelerde uzun vadeli istihdam\u0131na \u00f6nem verildi\u011fi s\u00f6z konusu edilmektedir. Zira ancak b\u00f6ylece Ar-Ge alt yap\u0131s\u0131n\u0131n geli\u015ftirilmesi ve yeteneklerinin kazan\u0131lmas\u0131 m\u00fcmk\u00fcn olabilecektir. <\/p>\n
Geli\u015fmekte olan \u00fclkelerde en b\u00fcy\u00fck sorunlardan biri, i\u015fletmelerin cirolar\u0131ndan Ar-Ge\u2018ye fon ay\u0131rmalar\u0131 ve ayr\u0131 bir Ar-Ge b\u00f6l\u00fcm\u00fcn\u00fcn kurulmas\u0131d\u0131r. Bu b\u00f6l\u00fcm kuruldu\u011funda genellikle nitelikli m\u00fchendis kadrosuna ihtiya\u00e7 duyulmaktad\u0131r. B\u00f6ylece alt yap\u0131n\u0131n kal\u0131c\u0131 olmas\u0131, Ar-Ge projelerinde etkin \u00e7al\u0131\u015f\u0131lmas\u0131 ve yeni projeler \u00fcretilmesi s\u00f6z konusu olabilmektedir. Ar-Ge b\u00f6l\u00fcm\u00fcnde \u00e7al\u0131\u015fan m\u00fchendisler kurumun Ar-Ge yetene\u011finin geli\u015ftirilmesinde de \u00f6nemli bir rol oynamaktad\u0131rlar. \u00d6zellikle Ar-Ge merkezi kuran i\u015fletmelerdeki m\u00fchendisler, yeni \u00fcr\u00fcn projelerinde veya mevcut \u00fcr\u00fcn\u00fcn geli\u015ftirilmesinde firman\u0131n belkemi\u011fini olu\u015fturan bir yap\u0131lanmay\u0131 sa\u011flayabilmektedirler. B\u00f6ylelikle firman\u0131n \u00fcr\u00fcn yelpazesi geli\u015fmekte, rekabette \u00fcst\u00fcnl\u00fck kazanmakta ve kurumsal desteklerden hibe ile kredilerden yararlan\u0131lmaktad\u0131r.
Bu nedenle 5746 say\u0131l\u0131 Yasada Ar-Ge faaliyetlerinde bulunan i\u015fletmelerde \u00e7al\u0131\u015fan personelin \u00fccretlerinde bir art\u0131\u015f sa\u011flayacak indirimler konulmu\u015ftur. Buna g\u00f6re Ar-Ge personelinin \u00fccretlerinden kesilen gelir vergisi doktoral\u0131 olanlarda % 90, m\u00fchendislerde % 80 muafiyete tabi k\u0131l\u0131nm\u0131\u015ft\u0131r. B\u00f6ylece belirtilen Ar-Ge personel \u00fccretlerinde do\u011frudan bir art\u0131\u015f s\u00f6z konusu idi. \u00a0<\/p>\n
Ancak H\u00fck\u00fcmetin 9 \u015eubat\u2018ta TBMM\u2018ye sundu\u011fu ve d\u00fcn g\u00f6r\u00fc\u015fmesi tamamlanan “\u0130\u015fsizlik Sigortas\u0131 Kanunu ile Baz\u0131 Kanunlarda De\u011fi\u015fiklik Yap\u0131lmas\u0131 Hakk\u0131nda Kanun”un 8 ve 15. Maddeleri ile \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131n aleyhine,\u00a0 \u015firketlerin ise lehine olan bir de\u011fi\u015fiklik yap\u0131lm\u0131\u015f ve 5746 say\u0131l\u0131 Yasadaki 5. maddenin sonuna gelmek \u00fczere bir ge\u00e7ici madde eklenmi\u015ftir. Bu ge\u00e7ici madde, mutlak bir \u015fekilde Ar-Ge personelinin aleyhinedir. Te\u015fvikten Ar-Ge harcamas\u0131 yapan i\u015fletmelerin yararlanmas\u0131 sa\u011flanmaktad\u0131r. \u015e\u00f6yle ki: “31.12.2013 tarihine kadar, 3 \u00fcnc\u00fc maddenin 2. f\u0131kras\u0131nda belirtilen Ar-Ge ve destek personelinin, bu \u00e7al\u0131\u015fmalar kar\u015f\u0131l\u0131\u011f\u0131nda elde ettikleri \u00fccretleri \u00fczerinden hesaplanan gelir vergisinin; doktoral\u0131 olanlar i\u00e7in % 90\u2018\u0131, di\u011ferleri i\u00e7in % 80\u2018i verilecek muhtasar beyanname \u00fczerinden tahakkuk eden vergiden indirilmek suretiyle terkin edilir (silinir, d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcl\u00fcr, yani \u00f6denmez). Bu s\u00fcre i\u00e7inde an\u0131lan maddenin bu maddeye ayk\u0131r\u0131 olan h\u00fckm\u00fc uygulanmaz.”<\/p>\n
Yani daha \u00f6nce doktoral\u0131 olanlarda % 90, m\u00fchendislerde % 80 oran\u0131ndaki gelir vergisi muafiyeti, \u00e7al\u0131\u015fanlardan al\u0131narak i\u015fletmelere aktar\u0131lmaktad\u0131r.
Bu d\u00fczenleme, Ar-Ge personeli \u00e7al\u0131\u015ft\u0131ran i\u015fletmelerde nitelikli personel istihdam\u0131n\u0131 baltalay\u0131c\u0131 ve d\u00fc\u015f\u00fcr\u00fcc\u00fc niteliktedir. Zira bir s\u00fcre sonra mevcut Ar-Ge personeli daha d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccret k\u0131skac\u0131na al\u0131n\u0131p ay\u0131klanacak, yerlerine d\u00fc\u015f\u00fck \u00fccretle yenileri gelecek ve yine kal\u0131c\u0131 bir Ar-Ge alt yap\u0131s\u0131 olu\u015fturulamayacakt\u0131r. <\/p>\n
G\u00f6r\u00fcld\u00fc\u011f\u00fc gibi, s\u00f6zde “k\u00fcresel krizin olumsuz etkilerinin giderilmesi”ne y\u00f6nelik olarak gerek\u00e7elendirilen yasa ile y\u00fcksek nitelikli i\u015fg\u00fcc\u00fcn\u00fcn \u00fccreti ile oynanarak, zaten yeterince olu\u015fturulamayan Ar-Ge alt yap\u0131s\u0131n\u0131 bozucu ve \u00e7al\u0131\u015fanlar aleyhine bir d\u00fczenleme s\u00f6z konusudur. <\/p>\n
Odam\u0131z, bilimi ve teknolojiyi esas alan, AR-GE ve inovasyona a\u011f\u0131rl\u0131k veren, istihdam odakl\u0131 ve planl\u0131 bir kalk\u0131nmay\u0131 \u00f6ng\u00f6ren sanayile\u015fme politikalar\u0131 uyguland\u0131\u011f\u0131nda, \u00fclkenin ihtiyac\u0131 olan kazan\u0131mlar\u0131n elde edilebilece\u011fi g\u00f6r\u00fc\u015f\u00fcn\u00fc hep savuna gelmi\u015ftir. Odam\u0131z, 5746 say\u0131l\u0131 Yasa\u2018n\u0131n \u00e7\u0131kar\u0131lma s\u00fcrecinde de, bu yasan\u0131n yabanc\u0131 sermayenin istedi\u011fi d\u00fczenlemeleri getirdi\u011fi, \u00fcniversiteler b\u00fcnyesinde kurulmu\u015f olan teknokentlerin tasfiye edilmesine giden yolu a\u00e7aca\u011f\u0131n\u0131 ve AR-GE \u00e7al\u0131\u015fmalar\u0131na gereken katk\u0131y\u0131 sunmayaca\u011f\u0131n\u0131 vurgulam\u0131\u015ft\u0131. <\/p>\n
H\u00fck\u00fcmetin TBMM\u2018ye sundu\u011fu ve benimsenen “\u0130\u015fsizlik Sigortas\u0131 Kanunu ile Baz\u0131 Kanunlarda De\u011fi\u015fiklik Yap\u0131lmas\u0131 Hakk\u0131nda Kanun”un 8 ve 15. Maddelerinde yap\u0131lan d\u00fczenleme ile 5746 say\u0131l\u0131 Yasa\u2018n\u0131n \u00fccretli m\u00fchendislere getirdi\u011fi avantaj da yok edilmekte, Ar-Ge Yasas\u0131 daha fazla \u00fclkemiz aleyhine bir i\u00e7eri\u011fe kavu\u015fmaktad\u0131r.<\/p>\n
S\u00f6z konusu yasa kapsam\u0131nda Ar-Ge Merkezi ba\u015fvurusu yapan kimi firmalar\u0131n, gelir vergisi stopaj\u0131 deste\u011fine el koymak i\u00e7in giri\u015fimler i\u00e7inde olduklar\u0131 ve yasal a\u00e7\u0131dan zor durumda kalmamak i\u00e7in, personellerine, \u00fccretlendirme sistemini de\u011fi\u015ftirecek yeni s\u00f6zle\u015fmeler imzalamalar\u0131 i\u00e7in dayatmalarda bulunduklar\u0131 biliniyordu.<\/p>\n
Bakanlar Kurulu\u2018nun, bu d\u00fczenleme ile s\u00f6z konusu firmalar\u0131n \u00e7al\u0131\u015fanlar\u0131na yasayla tan\u0131nan bir hakka el koyma y\u00f6n\u00fcndeki s\u0131k\u0131nt\u0131 ve e\u011filimlerine ili\u015fkin bir \u00e7\u00f6z\u00fcm geli\u015ftirdi\u011fi anla\u015f\u0131lmaktad\u0131r. Oysa ger\u00e7ekten Ar-Ge alt yap\u0131s\u0131 kurulmak isteniyorsa, bu “Ar-Ge cinayeti”nden geri d\u00f6n\u00fclmeli ve gelir vergisi muafiyeti do\u011frudan \u00fccretliler ile \u00fccretli m\u00fchendislere intikal ettirilmelidir. <\/p>\n
Emin KORAMAZ
TMMOB Makina M\u00fchendisleri Odas\u0131
Y\u00f6netim Kurulu Ba\u015fkan\u0131 <\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"TBMM’de Benimsenen “\u0130\u015fsizlik Sigortas\u0131 Kanunu ile Baz\u0131 Kanunlarda De\u011fi\u015fiklik Yap\u0131lmas\u0131 Hakk\u0131nda Kanun”un…\n","protected":false},"author":5,"featured_media":40571,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"inline_featured_image":false,"footnotes":""},"categories":[2010],"tags":[],"class_list":{"0":"post-886","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-basin-aciklamalari"},"acf":[],"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/886","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=886"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/886\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media\/40571"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=886"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=886"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/eonmeet.com\/pol\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=886"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}